Raf Yorumu: LaShakyShaky (@lashakyshaky)

📚 NESLİ TÜKENMİŞ 10 İNSAN TÜRÜ ve İNSAN EVRİMİ HAKKINDA KİTAP ÖNERİLERİ Direkt olarak kitap önerilerine geçmek isteyenler aşağı kaydırabilirler... İnsanlar olarak, gökten zembille inmedik. 4,5 milyar yıl önce Dünya oluştu. 3,8 milyar yıl önce ilk canlı ortaya çıktı. Makroskobik…devamı📚 NESLİ TÜKENMİŞ 10 İNSAN TÜRÜ ve İNSAN EVRİMİ HAKKINDA KİTAP ÖNERİLERİ Direkt olarak kitap önerilerine geçmek isteyenler aşağı kaydırabilirler... İnsanlar olarak, gökten zembille inmedik. 4,5 milyar yıl önce Dünya oluştu. 3,8 milyar yıl önce ilk canlı ortaya çıktı. Makroskobik çok hücreli canlılar 600 milyon yıl önce evrimleşti. 530 milyon yıl önce ilk balık evrimleşti. 380 milyon yıl önce balıklar karaya çıkmaya ve orada karasal canlılara evrimleşmeye başladı. 178 milyon yıl önce ilk memeliler evrimleşti. 60 milyon yıl önce ilk primatlar evrimleşti. 6 milyon yıl önce atalarımız, şempanzelerle paylaştığımız ortak atadan Homo türüne doğru yol almaya başladı. 2,5 milyon yıl önce Afrika'da ilk insan (Homo) evrimleşti. Daha sonra bu tür de bizim türümüz Homo sapiens gibi farklı türlere evrimleşti. Homo sapiens 60 bin yıl önce Afrika'dan ayrıldı ve tüm Dünya'ya yayılmaya başladı. 48 bin yıl önce Avustralya'ya, 33 bin yıl önce ise Amerika'ya ulaştık. 30 bin yıl önce Homo neanderthalensis yok oldu ve Dünya'daki tek insan türü olarak gelişmeye devam ettik. 10 bin yıl önce tarımı keşfettik, medeniyetler kurduk. 300 yıl önce Sanayi Devrimi'ni gerçekleştirdik. 80 yıl önce atomu parçaladık. 60 sene önce uzaya çıktık. 50 sene önce Ay'a ayak bastık. 20 sene önce uzayda istasyon kurduk. Ve şimdilerde Mars'a koloni kurmak için çalışmalar yapıyoruz. İşte türümüzün hikayesi... Biz Homo sapiens dışında keşfettiğimiz 10-15 civarı insan türü daha var. Ancak günümüze sadece biz ulaştık. Diğer türlerin nesli tükendi. İşte nesli tükenen 10 insan türü: ◽HOMO HABILIS 2,5 milyon yıl ila 1,5 milyon yıl önce Doğu ve Güney Afrika'da yaşamış bir insan türüdür. Homo habilis, "becerikli insan" anlamına gelir. Bulunan fosillerin yanında taş aletlere de rastlandığı için bu adı almıştır. İlk fosiller 1959 yılında keşfedilmiştir. Genel çevrelerce ilk Homo türü olarak kabul edilir. Muhtemelen bu yazıdaki türler arasında günümüz insanına en az benzeyen tür Homo habilis'tir. Modern insanın (Homo sapiens) doğrudan atası olduğu düşünülmektedir. ◽HOMO RUDOLFENSIS 2,3 milyon yıl ila 1,8 milyon yıl önce Doğu Afrika'da yaşamış bir insan türüdür. Homo rudolfensis, "rudolf insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, bugün Turkana Gölü olarak bilinen Rudolf Gölü'nün sahillerine yakın bir yerde bulunduğu için bu adı almıştır. İlk fosiller 1972 yılında keşfedilmiştir. Homo habilis ile beraber ilk insanlar olarak kabul edilen iki türden bir diğeridir. ◽HOMO ERGASTER 1,9 milyon yıl ila 1,2 milyon yıl önce Afrika'da yaşamış bir insan türüdür. Homo ergaster, "çalışkan insan" anlamına gelir. Bulunan fosillerini yanlarında taş aletler de bulunduğu için bu adı almıştır. İlk fosilleri 1949 yılında keşfedilmiştir. Homo ergaster'in kendine ait bir tür olup olmadığı henüz kesin bir şekilde kanıtlanamamıştır. Bu türün homo erectus kapsamına alınması, paleoantropoloji içinde devam eden ve çözülmemiş bir tartışmadır. ◽HOMO GEORGICUS 1,9 milyon yıl ila 1,7 milyon yıl önce Avrasya'da yaşamış bir insan türüdür. Homo georgicus, "gürcü insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, Gürcistan'da bulunduğu için bu adı almıştır. İlk fosiller 1991 yılında keşfedilmiştir. Bulunan fosillerini yanlarında taş aletlere de rastlanmıştır. Homo ergaster ile Homo erectus arasındaki bir geçiş türü olduğu düşünülmektedir. Ayrıca Homo georgicus fosilleri, Avrasya'da bulunan en iyi korunmuş fosillerdendir. ◽HOMO ERECTUS 1,8 milyon yıl ile 110 bin yıl önce Afrika ve Avrasya'da yaşamış bir insan türüdür. Homo erectus, "dik insan" anlamına gelir. Dik bir şekilde yürüdükleri düşünüldüğü için bu adı almıştır. İlk fosiller 1891 yılında keşfedilmiştir. Homo erectus'un, doğrudan modern insanın, yani bizim atamız olduğu genel kabul gören bir görüştür. Homo erectus; Afrika, Asya ve Avrupa'ya kadar çok geniş bir alana yayılmış bunun sonucunda birçok farklı türe evrimleşmiştir. ◽HOMO ANTECESSOR 1,2 milyon yıl ila 800 bin yıl önce Batı Avrupa'da yaşamış bir insan türüdür. Homo antecessor, "öncül insan" anlamına gelir. Avrupa'ya ilk yerleşen Homo türü olduğu düşünüldüğü için bu adı almıştır. İlk fosiller 1994 yılında keşfedilmiştir. Bulunan fosillerini yanlarında taş aletler ve bazı vahşi hayvan fosillerine de rastlanmıştır. Homo antecessor'un av partileri düzenlediği ve sosyal bir yaşama ve işbirliği yeteneğine sahip düşünülmektedir. ◽HOMO HEIDELBERGENSIS 700 bin yıl ila 200 bin yıl önce Afrika ve Avrasya'da yaşamış bir insan türüdür. Homo heidelbergensis, "heidelberg insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, Almanya'nın Heidelberg bölgesinde bulunduğu için bu adı almıştır. İlk fosiller 1907 yılında keşfedilmiştir. Bulunan fosillerin yanlarında taş aletlere rastlanmıştır. Bu aletler, büyük ölçüde Homo ergaster aletlerine benzemektedir. Bu aletler el baltası ve taş uçlu mızraklardır. Grupça yetenekli bir şekilde avlandıkları ve sosyal hayatlara sahip oldukları düşünülmektedir. Soğuk iklime adapte olan ilk insan türüdür ve yaşadıkları yerlerde barınaklar inşa eden ilk tür olarak bilinirler. Bu insan türü, büyük hayvanları avlama yeteneğine sahipti. Bu türden önce hiçbir insan türünde böyle bir özellik görülmemişti. Bugün Homo heidelbergensis fosili olarak tanımladığımız fosillerin pek çoğu, geçmişte Homo erectus ve Homo neanderthalensis fosili olarak tanımlanmıştı ama bugün bu fosillerin heidelbergensis fosili olduğunu biliyoruz. Neandertaller gibi geniş göğüslere sahiplerdi ve genel olarak dayanıklılardı. Homo heidelbergensis'in ilk önce Afrika'da evrimleştiği, daha sonra Avrupa ve Asya'ya yayıldığı düşünülmektedir. ◽HOMO NALEDI 335 bin yıl ila 235 bin yıl önce Güney Afrika'da yaşamış bir insan türüdür. Homo naledi, "yıldız insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, Rising Star isimli bir mağarada bulunduğu ve Tsvana dilinde "naledi" ismi, "yıldız" anlamına geldiği için bu adı almıştır. İlk fosiller 2013 yılında keşfedilmiştir. Tür; boy ve vücut kütlesi yönünden küçük bedenli insan popülasyonları ile, küçük kafatası hacmi ise ön insanlar olarak bilinen Australopithecus ile benzerdir. Kafatası şekli de erken Homo türleri kafataslarına ile benzemektedir. Boylarının 144 cm, kütlelerinin ise 40 kg olduğu tahmin edilmektedir. ◽HOMO FLORESIENSIS 200 bin ila 50 bin yıl önce Endonezya'da yaşamış bir insan türüdür. Homo floresiensis, "flores insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, Endonezya'nın Flores adasında bulunduğu için bu adı almıştır. İlk fosiller 2003 yılında keşfedilmiştir. Modern insanların 50 bin yıl önce bu adaya gelmesinden sonra nesilleri tükenmiştir. Bu tükenişin sebebinin Homo sapiens ile karşılaşmaları olduğu düşünülüyor. Boylarının 1 metre civarı, kütlelerinin ise 25 kilogram olması yüzünden "hobbit" şeklinde de anılırlar. ◽HOMO NEANDERTHALENSIS 200 bin yıl ila 30 bin yıl önce Avrasya'da yaşamış bir insan türüdür. Homo neanderthalensis, "neandertal insanı" anlamına gelir. İlk fosilleri, Almanya'nın Neander Vadisi'nde keşfedildiği için bu adı almıştır. İlk fosiller 1856 yılında keşfedilmiştir. Fosilleri muhafaza etmeye müsait kireç taşı mağaralarda yaşadıkları için haklarında en fazla bilgi sahibi olunan ve bunun bir sonucu olarak modern kültürde tipik "mağara adamı" kalıbını yaratan tarih öncesi insan türüdür. Beyin hacimleri günümüz insanından (Homo sapiens) daha büyüktü. Ayrıca kas gücü olarak daha güçlüler ve daha dayanıklılardı. Homo sapiens ve Homo neanderthalensis türlerinin, 50 ila 60 bin yıl önce karşılaştıkları ve birbirleriyle çiftleştikleri ile ilgili kanıtlar bulunmaktadır. Günümüzde, ataları Afrika'dan ayrılmamış insanlar hariç neredeyse her insanın DNA'sında %1 ila %4 civarında Neanderthal geni bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Henüz Sapiens'in bu türü yok ettiği kanıtlanmasa da büyük katkı sağladığı düşünülüyor. Bugün Neandertaller'in, iklim değişikliğine uyum sağlayamama, doğal afetler, parazit ile patojenler ve Sapiens gibi pek çok faktör yüzünden neslinin tükendiği düşünülüyor. Neanderthalensis ve Sapiens arasındaki genetik farklılık %0,12'dir. Eğer yaşasalardı, en yakın akrabamız olan tür olurlardı. Bugün yaşayan en yakın akrabamız şempanzelerdir ve genetik farklılığımız %1,14'tür. Yani şempanzeler ile insanların genlerinin %98,86'sı aynıdır. Kıyas yapmanız açısından; kedigiller ile aramızdaki benzerlik %85-90 civarındadır. ***** Yukarıdaki türler hakkındaki bilgilerimiz oldukça kısıtlı. Ancak gelişen teknoloji ve bilim ile daha fazlasını öğreneceğimiz kesin. Şu anda elimizde bulunan veriler ışığında ulaştığımız en temel bilgiler bu şekilde. Daha fazlasını öğrenmek isteyenler İngilizce Wikipedia'da bu türleri araştırabilirler. İnsanın evrimi ve antropoloji hakkında genel bir bakış açısına sahip olmak istiyorsanız, bu kitapları okuyabilirsiniz. 1) İnsanın Türeyişi - Charles Darwin 2) 50 Soruda İnsanın Tarih Öncesi Evrimi - Metin Özbek 3) Tüfek, Mikrop, Çelik - Jared Diamond 4) Hayvanlardan Tanrılara: Sapiens - Yuval Noah Harari 5) Modern İnsanın Kökeni - Roger Lewin 6) Göl İnsanları - Richard Leakey, Roger Lewin 7) Biyoloji Açısından İnsan - Jean Rosland 8) İnsan Evrimi - Bernard Wood 9) Bilgi Ağacı: İnsan Anlayışının Biyolojik Temelleri - Humberto R. Maturana, Francisco G. Varela 10) Tarih Öncesi İnsan - Robert J. Braidwood 11) İnsanın Yükselişi: Türümüzün Biyolojik ve Kültürel Evrimine Bir Bakış - Jakob Bronowski 12) İnsan Nasıl İnsan Oldu? - M. İlin, E. Segal 13) İnsan Evrimine Yolculuk - Vural Yiğit 14) İnsan Olmak - Engin Gençtan 15) İnsan Olmak - John Gribben, Mary Gribben 16) Dünden Bugüne İnsan - Metin Özbek 17) Üçüncü Şempanze - Jared Diamond 18) İnsanın Kökeni - Richard Leakey 19) Soyağacımızdaki Maymun - Eugene Harris 20) Antropoloji: İnsan Çeşitliliğine Bir Bakış - Conrad Phillip Kottak 21) İnsanın Yanlış Ölçümü - Stephen Jay Gould 22) İnsan Türünün Kökeni ve Gelişimi - V. P. Alekseyev 23) İnsan ve Evrim Gerçeği - Adam Şenel 24) İnsan ve Evrim - Güven Arsebük 25) Doğanın İnsanlaşması - Serol Teber ***** NOT: Öneriler, Evrim Ağacı'ndan alıntılanmıştır.