Raf Yorumu: SBrody (@sbrody)

sbrody 11 months ago

Dogville’i izlerken Grace’in yaşadıkları, sadece bir karakterin başına gelenler gibi değil; insanlığın en karanlık reflekslerinin adım adım sahneye çıkışı gibi hissettiriyor. Trier, kasabanın çıplak set tasarımını kullanarak bizi sürekli bir tiyatro provasındaymışız gibi hissettiriyor sanki herkes rolünde ama herkes aynı…devamıDogville’i izlerken Grace’in yaşadıkları, sadece bir karakterin başına gelenler gibi değil; insanlığın en karanlık reflekslerinin adım adım sahneye çıkışı gibi hissettiriyor. Trier, kasabanın çıplak set tasarımını kullanarak bizi sürekli bir tiyatro provasındaymışız gibi hissettiriyor sanki herkes rolünde ama herkes aynı zamanda gerçek yüzünü göstermeye hazır. Ve Grace bu sahnenin ortasında, durmaksızın iyi olmaya çalışan tek kişi gibi duruyor. Grace’in masumiyeti bir erdem olmaktan çok, Dogville sakinleri için kullanılabilir bir kaynak. Ne kadar sessizse, onlar o kadar yüksek sesle konuşuyor. Ne kadar alttan alıyorsa, onlar o kadar üstüne basıyor. İnsanın kötülüğünün bazen büyük şeylerde değil, “küçük izinlerde” büyüdüğünü izliyoruz. Dogville’in halkı Grace’i bir yabancı olarak değil, bir fırsat olarak görüyor. Her iyiliği yanlış yorumlanıyor; her iyi niyeti yeni bir sömürünün zemini oluyor. Ve film bunu öyle yavaş ve doğal bir tempoyla işliyor ki, bir noktada izleyici bile fark etmeden şiddetin normalleşmesine tanıklık ediyor. Trier tam da bunu yapmak istiyor zaten: “Bu noktaya nasıl geldik?” sorusunun cevabını, her dakikaya ince ince serperek veriyor. Grace uzun süre direndiği şeyle sonunda yüzleşmek zorunda kalıyor: Merhamet her zaman erdem değildir; bazen kendine ihanet etmektir. Filmin finaline geldiğimizde, Grace’in içindeki kırılmanın nihai formunu görüyoruz. Bu noktada seyirci gerçekten ikiye ayrılıyor ama bence Trier’in büyüklüğü burada yatıyor: Grace’in aldığı kararı ister onaylayın ister eleştirin, film sizi insan doğasının karanlık tarafıyla yüzleştiriyor. Kötülüğün bazen sistematik olduğunu, bazen de sadece insanların korkaklık ve bencillik refleksinden doğduğunu gösteriyor. Grace’in finaldeki sessizliğini çok sevdim. Çünkü öfkeyle değil, farkındalıkla gelen bir çözülme var orada. Sanki kendisine sürekli yapılanları bir çerçevenin içine yerleştirip son kez bakıyor ve şöyle diyor: “Benim iyiliğim sizin kötülüğünüzü hiç temizlemedi.” Dogville benim için sadece bir film değil; insanlığın merhamet testinden nasıl kaldığına dair bir kayıt gibi. Grace, o kaydın en acı, en net, en unutulmaz satırı.