Raf Yorumu: 🌟 (@ayseel)

𝙰𝚔ş𝚊𝚖, 𝚙𝚎𝚔 ç𝚘𝚔 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 𝚒ç𝚒𝚗 𝚐ü𝚗ü𝚗 𝚎𝚗 𝚐ü𝚣𝚎𝚕 𝚣𝚊𝚖𝚊𝚗ı. Ö𝚢𝚕𝚎𝚢𝚜𝚎, 𝚋𝚞 𝚔𝚊𝚍𝚊𝚛 ç𝚘𝚔 𝚍ö𝚗ü𝚙 𝚊𝚛𝚍ı𝚖𝚊 𝚋𝚊𝚔𝚖𝚊𝚖𝚊𝚖, 𝚍𝚊𝚑𝚊 𝚘𝚕𝚞𝚖𝚕𝚞 𝚋𝚒𝚛 𝚋𝚊𝚔ış 𝚊çı𝚜ı 𝚋𝚎𝚗𝚒𝚖𝚜𝚎𝚖𝚎𝚖 𝚟𝚎 𝚐ü𝚗ü𝚖𝚍𝚎𝚗 𝚊𝚛𝚝𝚊 𝚔𝚊𝚕𝚊𝚗𝚕𝚊𝚛ı 𝚎𝚗 𝚒𝚢𝚒 ş𝚎𝚔𝚒𝚕𝚍𝚎 𝚍𝚎ğ𝚎𝚛𝚕𝚎𝚗𝚍𝚒𝚛𝚖𝚎𝚢𝚎 ç𝚊𝚕ış𝚖𝚊𝚖 𝚐𝚎𝚛𝚎𝚔𝚝𝚒ğ𝚒 öğü𝚍ü𝚗𝚍𝚎 𝚍𝚎 𝚐𝚎𝚛ç𝚎𝚔 𝚙𝚊𝚢ı 𝚟𝚊𝚛𝚍ı𝚛 𝚋𝚎𝚕𝚔𝚒... Var tabii,…devamı𝙰𝚔ş𝚊𝚖, 𝚙𝚎𝚔 ç𝚘𝚔 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 𝚒ç𝚒𝚗 𝚐ü𝚗ü𝚗 𝚎𝚗 𝚐ü𝚣𝚎𝚕 𝚣𝚊𝚖𝚊𝚗ı. Ö𝚢𝚕𝚎𝚢𝚜𝚎, 𝚋𝚞 𝚔𝚊𝚍𝚊𝚛 ç𝚘𝚔 𝚍ö𝚗ü𝚙 𝚊𝚛𝚍ı𝚖𝚊 𝚋𝚊𝚔𝚖𝚊𝚖𝚊𝚖, 𝚍𝚊𝚑𝚊 𝚘𝚕𝚞𝚖𝚕𝚞 𝚋𝚒𝚛 𝚋𝚊𝚔ış 𝚊çı𝚜ı 𝚋𝚎𝚗𝚒𝚖𝚜𝚎𝚖𝚎𝚖 𝚟𝚎 𝚐ü𝚗ü𝚖𝚍𝚎𝚗 𝚊𝚛𝚝𝚊 𝚔𝚊𝚕𝚊𝚗𝚕𝚊𝚛ı 𝚎𝚗 𝚒𝚢𝚒 ş𝚎𝚔𝚒𝚕𝚍𝚎 𝚍𝚎ğ𝚎𝚛𝚕𝚎𝚗𝚍𝚒𝚛𝚖𝚎𝚢𝚎 ç𝚊𝚕ış𝚖𝚊𝚖 𝚐𝚎𝚛𝚎𝚔𝚝𝚒ğ𝚒 öğü𝚍ü𝚗𝚍𝚎 𝚍𝚎 𝚐𝚎𝚛ç𝚎𝚔 𝚙𝚊𝚢ı 𝚟𝚊𝚛𝚍ı𝚛 𝚋𝚎𝚕𝚔𝚒... Var tabii, olmaz olur mu? Ama anlayana… Sana değil, Stevens. Çok keyifli bir kitaptı. Hiç yormadı beni. Üstelik ana karakterimiz Stevens’a rağmen. Stevens, Darlington Malikanesi’nde yıllarca adeta robot gibi, sadakatle hizmet etmiş bir başuşaktır ve biz de onunla birlikte geçmişini de anlatacağı bir yolculuğa çıkıyoruz. Kitap içinde birkaç farklı konuyu birleştiriyor: biraz geç kalmışlık, biraz pişmanlık, galiba çokça da "İngiliz uşakları nasıl olmalı?" meselesi… Çok üstüne konuşulacak bir kitap mıydı? Bence hayır. Ama benim konuşasım mı vardı? Evet. İşine aşkla bağlı insanlara her zaman saygı duyarım, o ayrı. Ama Stevens, sen nasıl bir karaktersin Allah aşkına? Tamam, en iyi başuşak sensin, tamam, en iyi gümüş kaşıklar sizde… Hem tatlı hem de sinir bozucu biri. Mesela şaka yapmayı beceremiyor ve işvereni şaka yaptığında karşılık verebilmek için bu konuyu bir ödev hâline getirip şaka yapmayı öğrenmeye çalışıyor. Çok tatlı. Ama… Stevens, her şeyi anlayıp bilip ona rağmen yapman gerekenin tam tersini yapmayı nasıl beceriyorsun, adam? Çoğu zaman beni sinir krizine soktu, bazen de güldürdü. Onunla empati kurmaya çalışınca da aslında mükemmeliyetçiliğin yaşamı ne kadar zorlaştırdığını atladığımı da fark ettim. Mükemmeliyetçilik... Aslında her şeyi mükemmel yapabilmek değil, mükemmel yapmak istemek ve yapamadığında kendini başarısız, niteliksiz, yetersiz hissetmek... Stevens o kadar geri çekiyordu ki kendini, sanki en ufak bir duygu kırıntısı hissetmeye başlarsa tüm dünyası tepetaklak olacakmış gibi davranıyordu. Geçmiş yıllarına geri dönebilse, yine aynı hataları yapardı. Hayatı bu kadar kaçırmış olarak yaşaması, sanki onu mutlu eden ve bile isteye yapılmış bir seçimdi. Tabii yaşarken ona doğru hissettiren bir hayatı biz ne kadar hata olarak adlandırabiliriz ki? "𝙷ə𝚢𝚊𝚝𝚍𝚊 𝚖ə𝚗𝚌ə ə𝚗 𝚐ö𝚣ə𝚕 ş𝚎𝚢 𝚘𝚍𝚞𝚛 𝚔𝚒, 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 ö𝚣ü üçü𝚗 𝚋𝚒𝚛 𝚗𝚊ğı𝚕 𝚞𝚢𝚍𝚞𝚛𝚊 𝚋𝚒𝚕𝚜𝚒𝚗. Ə𝚏𝚜𝚊𝚗ə 𝚢𝚊 𝚑ə𝚚𝚒𝚚ə𝚝 𝚍ə𝚡𝚕𝚒 𝚢𝚘𝚡𝚍𝚞𝚛, ə𝚜𝚊𝚜 𝚋𝚞𝚍𝚞𝚛 𝚔𝚒, 𝚞𝚢𝚍𝚞𝚛𝚍𝚞ğ𝚞 𝚗𝚊ğı𝚕𝚊 𝚒𝚗𝚊𝚗𝚜ı𝚗." Benim için bir diğer karakter de Bayan Kenton. Onun hâlini, tavrını, konuşmalarını, sözünü sakınmamasını sevdim. Yani ben kendi kendime kitapta anlatılandan yola çıkarak karakteri tamamladım ve sevdim. Bazen ben de bir şeyleri tam anlatmadan karşıdakinin anlamasını bekliyorum. Bu her zaman ve herkes için geçerli olmamalı tabii ki. Ama yine de bazı şeylerin sözcüklere dökülmeden de anlaşılabileceğine inanarak aklıma şu cümleler geldi: 🕯 "𝖧𝖺𝗏𝖺 𝗄ö𝗍ü 𝖽𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝖽𝖾 𝗌𝖺𝖽𝖾𝖼𝖾 𝗁𝖺𝗏𝖺𝖽𝖺𝗇 𝗌ö𝗓 𝖾𝗍𝗆𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝗂 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆𝖺𝗄 𝖻𝗎 𝗄𝖺𝖽𝖺𝗋 𝗓𝗈𝗋 𝗆𝗎? İ𝗅𝗅𝖾 𝖽𝖾, 𝖻𝖾𝗇 𝖻𝗎 𝗁𝖺𝗒𝖺𝗍𝗍𝖺𝗇 𝖻ı𝗄𝗍ı𝗆, 𝗍ü𝗋ü𝗇𝖽𝖾 𝗌ö𝗓𝗅𝖾𝗋 𝗆𝗂 𝖾𝗍𝗆𝖾𝗅𝗂𝗒𝗂𝗆? 𝖸𝖺𝗇ı𝗆𝖽𝖺 𝗈𝗅𝗆𝖺𝗇ı 𝗂𝗌𝗍𝗂𝗒𝗈𝗋𝗎𝗆 𝖽𝗂𝗒𝖾𝗆𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆 𝗂ç𝗂𝗇 𝖻𝗎 𝗒𝖺ğ𝗆𝗎𝗋 𝗂ç𝗂𝗆𝗂 ı𝗌𝗅𝖺𝗍ı𝗒𝗈𝗋 𝖽𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝗂 𝗇𝖺𝗌ı𝗅 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆𝖺𝗓? 𝖣ü𝗉𝖾𝖽ü𝗓, 𝗌𝖺𝗋ı𝗅 𝖻𝖺𝗇𝖺 𝖽𝖾𝖽𝗂𝗄𝗍𝖾𝗇 𝗌𝗈𝗇𝗋𝖺, 𝗌𝖺𝗋ı𝗅𝗆𝖺𝗇ı𝗇 𝗇𝖾 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆ı 𝗄𝖺𝗅ı𝗋!" 🕯 Bunun dışında kitapta sevdiğim bir bölüm de, yazarımızın 1. ve 2. Dünya Savaşı arasındaki dönemde İngilizler ve Almanlarla ilgili siyasi konulara değinmesiydi; ama derinlemesine değil, yüzeysel olarak. Mesela toplantıda, yemek masasında yapılan tartışmalar, siyasilerin laf sokmaları… O gerginliğe bayıldım. Benim yemek masasında dönen kaoslara karşı özel bir zaafım var. Keşke yazarımız, İngiliz uşakları hakkında bu kadar uzun yazmak yerine o bölümlere biraz daha yer verseydi dedim. Genel olarak kitapta karakterin iç dünyasına, düşüncelerine dalmıyoruz ve çok iyi tanıma fırsatımız olmuyor bence. Yani tam olarak Günden Kalanlar’ı okuyarak bir yolculuğa eşlik ediyoruz…