(@) - Raf

kalli 8 months ago

Spoiler içeriyor Evet, sonunda ben de Suç ve Ceza okuyanlar kervanına katılabildim. Beklediğimden daha farklı bir roman karşıladı beni. Bunu iyi veya kötü olması açısından demiyorum, anlatıdaki beklentimin farklı olmasından söz ediyorum. Ben suç işleyen bir karakter ve onun cezalandırılma sürecini anlatan…devamıEvet, sonunda ben de Suç ve Ceza okuyanlar kervanına katılabildim. Beklediğimden daha farklı bir roman karşıladı beni. Bunu iyi veya kötü olması açısından demiyorum, anlatıdaki beklentimin farklı olmasından söz ediyorum. Ben suç işleyen bir karakter ve onun cezalandırılma sürecini anlatan bir eser beklerken beni suçlu ve suçlu yakın olmanın yarattığı tahribatı, vicdani hesaplamalar, pişmanlık duygusu ve yaptığını bir şekilde iyi bir zemine oturtma kaygısı taşıyan bir baş karakter karşıladı. Bu noktada şunu söyleyebilirim ki Dostoyevski bize suçu ya da cezayı anlatmıyor. Bireyi buna sürükleyen iç ve dış etmenleri ve de yarattığı iç ve dış karmaşaları anlatıyor. Toplumun herhangi bir suç karşısındaki iki yüzlü, ahlak dışı tutumuna karşın çok boyutlu bir pencere açıyor. Kitap, ben de Raskolnikov'a karşı derin bir acıma duygusu uyandırdı. Aynı zamanda da bu kadar psikopat olabildiği için kendisinden rahatsız da oldum. Hem yaptığından pişman, hem de minareye kılıf uydurmaya çalışıyor. Acaba her suçlu aynı ruh haline mi bürünüyor? Bence sorulan ve sorulması gereken soru tam olarak bu kitap nezdinde. Suç ve Ceza okunup geçilecek bir eser değil sadece. Toplumun, suçlu ve suça sürükleyen toplumun bireyde ve elbette yine toplumda yarattığı tahribatı, vicdani yükümlülüğü, psikolojik sorunları ve de içsel hesaplaşmaları anlatması açısından yaşanan da bir kitap. Suçun ve bu suçtan doğabilecek cezaların her türlü ağırlığını taşırken karakterlerden herhangi biri olup melankolik havayı yaşıyor ve de taşıyoruz. Suçun ve cezanın ağırlığından bahsettim. Peki hangi kısım daha etkileyici? İşlenen suç mu? Yoksa verilecek, verilen olan ceza mı? Öncelikle Raskolnikov'un yaşlı tefeci ile kız kardeşini öldürdüğü kısım -balta ile kafalarının nasıl yarıldığını hayal edince oldukça etkileyici oluyor. Fakat bu an bir rüya gibi kısa sürüyor. Planlarken harcadığı vaktin binde birini bile harcamıyor Raskolnikov, eyleme geçerken. Evet, bu planlanmış bir cinayet. Bir kaza ya da bir nefsi müdafaa değil. Bu da Raskolnikov'u daha çok suçlu yapar, öyle değil mi? Ceza kısmını gelince de fiili ceza gerçekten pek hafif ve de pek yetersiz. Yani dönemin Rusya kanunlarını ya da Dostoyevski'nin adalet anlayışını bilemem, lâkin bana göre işlediği cezaya karşın verilen verilen somut ceza epey hafifti. "Peki ağır olan ne?" derseniz "Raskolnikov'un vicdanı." cevabını veririm. O darbeyi vurduğu ilk andan itibaren bir pişmanlık doğdu içinde. Kabullenmediği, kabullenmek istemediği bir pişmanlık. Suçluluk duygusu onu asla yalnız bırakmadı. Herkesin cümlelerinden şüphe duymaya, kendisi de ayrıca şüphe uyandırmaya başladı. Alyova Ivonova bir suçluydu onu bir 'bit' yerine koyarak kendini yüceltmeye çalıştı. Alyova Ivanova suçluydu, Lizaveta ise o an orada olmaması gereken bir kişiydi. Raskolnikov bu cinayeti işlemeye mecbur kalmış -kendisine göre- bir gençti. Başka çıkış yolu yoktu ki... Sadece suç veya ceza nedir? sorularına cevap aramıyor ya da bulmuyoruz eserde şunu da sorup cevaplıyor kitap. "Bir insanın statüsü ya da maddi durumu suçun sebebini ya da sonucunu değiştirir mi? Bunlar suçun ağır olması ya da meşru olması için birer etmen midir?" Raskolnikov, yoksulluğunun arkasına gizlenmek istiyor, ama o da biliyor ki bütün bunlar birer bahane değil. Hayır, yakalanmaktan korkmuyor Raskolnikov. Hesap vermekten korkuyor. Kendi içinde verdiği savaşı dışarı vurup birilerine anlatamamaktan korkuyor. En sonunda anlatacak birini buluyor, tabii o zaman bile pişmanlık kırıntısı göstermemek için nasıl çabaladığını ve nasıl şeytanlaşmaya çalıştığını görmemek işten bile değil. Raskolnikov'un Sonya'ya yaptığı itirafta bence Sonya'nın masumluğundan ve Raskalnikov'a verdiği güvenden ziyade Raskalnikov'un Porfiri ile yaptığı konuşma etkili oldu. Porfiri, başından beri farkındaydı bir şeylerin. Lâkin nedendir bilinmez Raskolnikov'u doğrudan suçlamadı, yakalamaya uğraşmadı. Sadece onun kendisiyle daha çok hesaplamasını sağladı, sözleri ile onu daha fazla şüpheye düşürdü. Onun ahlakını ve de vicdanını sınadı. Pişmanlığını, yaptığı eylemi görmesini sağladı. Raskolnikov'da bu yükü taşıyamadığı için zavallı, düşmüş durumda olan bir kıza açtı kendini... Raskolnikov'un girdiği bu içsel hesaplaşmada ve itiraf etmekle sonsuza dek saklamak arasında kaldığı bu gelgitte hayatına giren, sohbet etme şansı bulduğu herkesin bir şekilde etkisi oldu. Kimi ondan daha karanlıktı, çıkarcı ve hesap adamıydı (Lujhin), kimi oldukça masumdu (Sonya), kimi iyi birer gözlemci ve zeki insanlardı (Porfiri), onu çelişkiye düşürmeye çalıştılar, kimi ise ona sonsuz güvendi (Razumihin, Dunya, Pulheriya Aleksandrovna). Tüm bu insanlar Raskolnikov'un kendiyle olan hesaplaşmalarında etkili oldular. En çok etkisi olan 3 kişiyi açmak isterim biraz. İlki Sonya. Sonya'nın iyiliğinden, yaşadığı kötü hayata karşın bile masum ve iyi kalışından, inancından etkilendi Rodion Romanoviç. Kendisi inançlı bir insan değildi, Tanrı'ya, İncil'e inanmadığını sürekli dile getirdi, ama işin sonunda Sonya'nın Tanrısına, İsa'ya ve onun inancına sığındı. Diğeri Porfiri. Porfiri'yi anlattım, yeniden yazmaya gerek yok. Son olarak da Svidrigaylov epey etkiledi Raskalnikov'u. Öyle ki Svidrigaylov, sanki Rodion Romanovic'in geleceğinden fragman gibi bir karakterdi. Sanki onun daha yaşlı, daha bilgin, biraz daha pişman ama pişmanlığını daha çok reddeden hali. Bir şeyleri reddedip gözardı etmeye çalıştıkça da daha çok pişman olan hali. Pişmanlığının ve yoksunluğunun neticesini de net bir şekilde gördük eserde. Razumihin'in dostluğuna hayranlık duydum, çok sadık bir dosttu. Her anında yanında oldu, elinden gelenin en iyisini yapıp dostunun sıkıştığı anlarda imdadına yetişip onu kurtardı ve ona sonsuz güvendi. Peki dostunu kandıran, kendisini kaldırması için istemeden de olsa onu kullanan Rodion Romanovic için iyi bir dost demek mümkün müdür? Neyse meselemiz arkadaşlık değil, aşk değil, kardeşlik ya da düşmanlık bile değil. Meselemiz sadece içsel hesaplaşma. Dış olaylar iç hesaplaşmayı körükleyen sonucu belirleyen etmenler sadece. Evet, Rodion Romanoviç Raskolnikov fiili olarak yeterli cezayı almadı ama yaptığı vicdan muhakemesi, sürüklendiği durum, yaşadığı sanrılar, hastalıklar, yoksunluğu, girdiği krizler ve suçlu olmanın ve de kendimi açığa vuracağım korkusuyla yaşadığı tüm buhranlar yeterince yeterliydi. Dostoyevski bence şunu diyor bu eserde: "Birini hapsederek cezalandıramazsınız, onu o şekilde pişman edemezsiniz. Yalnızca vicdanı olan, bunun muhakemesini yapan ve vicdanını dinleyebilen suçlular cezalandırılır ve pişmanlık duyar." Eee, her ne kadar çaldığı minareye kılıf uydurmak için çaba gösterse de bir suçlu olduğunun bilincini hiçbir zaman yitirmedi Raskolnikov. Zaten para için yaptığını söylediği bu cinayetten çaldığı paraların tek kuruşuna dokunmamış olması onun pişmanlığını göstermez mi?Para değildi mesele, Alyova'nın suçlu olması da değildi, Lizeta'nın yanlış zamanlamasını da saymıyorum. Rodion Romanoviç Alyova Ivanova'yı sadece istediği için öldürdü. Lizaveta'yı ise panik duyduğu için. Öldürmek için tefeci kadını seçti çünkü o topluma zararlı bir figürdü ve böyle olması Raskolnikov'u daha az pişman edecekti, belki de hiç. Rodion Romanoviç sadece yazdığı makaleyi yaşayarak test etmek istedi, düşkün durumda olan bir insanın suç karşısındaki tutumunu kendi üstünde görmek. Haz için işlediği bu cinayette kendi kendisinin kurbanı oldu...i

kalli 8 months ago

Kokotlar Mektebi

Hüseyin Rahmi Gürpınar

2 Gönderi

Hüseyin Rahmi Gürpınar okuyan okuya kendisiyle bir nevi ahbap oldum sayılır. Tek eksik aynı dönemin insanı değiliz. Keşke o dönemlerde yaşasaydım da kendisine bir mektup gönderip tanışma şerefine nail olsaydım. Yazdığı her eserle toplumu o kadar güzel resmedip şekillendiriyor ki...…devamıHüseyin Rahmi Gürpınar okuyan okuya kendisiyle bir nevi ahbap oldum sayılır. Tek eksik aynı dönemin insanı değiliz. Keşke o dönemlerde yaşasaydım da kendisine bir mektup gönderip tanışma şerefine nail olsaydım. Yazdığı her eserle toplumu o kadar güzel resmedip şekillendiriyor ki... gözlem yeteneğine hayran kalmamak elde değil. Evet, Hüseyin Rahmi'nin -benim okuduğum kitaplarına göre konuşursam- anlatım ve hitabet tarzı, yazımları güldürürken düşündürmek, düşündürürken güldürmek üzerine. Fakat Kokotlar Mektebi "güldürü" temasından bir hayli uzaklaştırıp sokağın, şehrin arka yüzüyle yüzleştiriyor. Karanlık demek epey ağır bir tabir olacak, ama dramatik ve kaotik bir hava sunuyor yorumu yerinde olur diye düşünüyorum. Nedir bu Kokotlar Mektebi? Hüseyin Rahmi böyle bir kitap yazarak okuyucularına neyi anlatmayı amaçlamıştır, veyahut toplumun hangi yüzünü göstermiştir? Gelin, beraberce irdeleyelim. Kokotlar Mektebi, aklınıza gelebilecek tüm mekteplerden, eğitim kurumlarından farklı bir yer. Burada düşkün durumda olan ve artık hayata dair pek de umudu kalmayan genç kızlar eğitim görüyor. Eğitim görüyor görmesine ama ne eğitimi? Metreslik eğitimi. Zengin bir erkeği nasıl elde edebileceklerini, nasıl elde tutacaklarını, nasıl parmakta oynatacaklarını öğreniyor Kokotlar Mektebi'nde kadınlar. Aldatma, çıkarcılık, küçük düşürme... Bütün bu kavramların üstünde tekrar ve tekrar durduğu için bir de hepsini meşrulaştırma gayretinde bulunduğu için -Hüseyin Rahmi Gürpınar için demiyorum, o bu ahlaksızlığa ışık tutmak istemiş sadece- rahatsız edici bir eser olduğunu belirtmeden geçemeyeceğim. Fakat bu rahatsız edicilik kitaptan uzaklaştırmaktan ziyade insanı merakta bırakıp daha da içine sürüklüyor. İnsanoğlu işte... Nerede entrika, nerede kaos var; onu daha çok merak eder. (Yalnız olmadığımı düşünüyorum.) Kokotlar Mektebi, söylediğim gibi bizim bildiğimiz mekteplerden epey farklı. Lâkin kaçak göçekte olsa, yaşadışı da olsa, hatta kaba tabirle bir kerhanede olsa, öğretilenler toplum nezdinde iyi şeyler bile olmasa neticede bir 'mektep.' Çıkarcı ve bencil olmayı, 'hayatta kalmak için her yol mübahtır.' düsturunu öğreten ve benimseten bir mektep. Evet, biraz da yazarın kadınlar ve erkekler üzerine -kitap üstünden elbette- tutumlarından söz etmek istiyorum. Kadınları her ne kadar düşkün ve de bu düzenin içinde suçlu gibi göstermeye çalışıyor gibi görünse de ben bunun böyle olmadığı kanısındayım. Hayır, bunu yazarı sevdiğim için söylemiyorum. Çünkü yazar kitapta kadınları buna sürükleyen insanlardan ve bu duruma getiren toplumdan da bahsedip onlara da iğneleme yapıyor. Kadınların geçmişi kitapta yer bulamasa da erkeklerden de darbeyi yediklerini anlamak pek de zor olmuyor aslında. Erkek karakterlere gelirsek de yazarın onlara karşı tutumu da kadınlara karşın olandan pek farklı değil. Kurbanlar var, düzene ayak uyduran çakallar var ve hakedenler var. Şehvetine yenik düşen bir erkek her ne kadar kurban olsa da haketmiştir içinde bulunduğu durumu. Bazı zevkler uğruna karısını aldatıp genç koyunlarda teselli bulanlar kaz gibi yolunmayı hak ederler bence. 'Yolanın hiç mi suçu yok?' derseniz, en azından kitap nezdinde konuşursam hiçbir karakter hiçbir erkeği zorla elde etmeye çalışmıyor, veyahut zorla para dilenmiyor. Erkekler varlarını, yoklarını seriyorlar önlerine. Yazar, bence şunu da düşünüp kitabın bu kısmını yazmış. "Bir kadın kendine metres edinirse ne olur?" Erkekten pek farkı kalmaz. Düşünün, güzelliğinden pek eser kalmamış, kocasının da ilgisi başkasına kaymış yaşlı denilecek bir kadınsınız. Genç bir erkek yalandan dahi size ilgi gösteriyor, sevgiye boğuyor. Kadında varını, yoğunu, servetini aşığı için harcamaktan çekinmez. Yani yazarın her iki cinsiyete karşı tutumuna bakarak şunu söyleyebilirim ki; ikisini de kurban, ikisini de suçlu, ikisine de zeki ve ikisine de aptal yapıyor. Tüm kavramlar kişiye göre değişiyor. Bir şekilde de hakedene hakettiğini veriyor. Ragıp Şeyda Bey, yeni heyecanlar peşinde olan "40'ından sonra azanı tebeşir paklar." atasözünün bizzat muhatabı olan bir adam. Karısından sıkılmış ve Kokotlar Mektebi'ne geliyor. Nevvare adlı genç bir kızı beğenip kendine metres ediniyor. Onu çok seven karısı da hesap sormak için mektebe geliyor. Müdire Ulviye Melek ağzı iyi laf yapan, her durumu lehine çevirmeyi başaran zeki bir kadın. Eh zeki olmasa böyle bir yeri nasıl işletsin, değil mi? Pezevenklik zor zanaat. Bu yüzden kendisine hesap soran kadınla ahbaplık kuruyor ve ona şu teklifte bulunuyor; kocasını kıskandırmak. Tabii, çaktırmadan da önceden tanıdığı olan çapkın genç Cevherizade Baha Bey'i Fahire Hanım'ın peşine salıyor. Cevherizade'nin bu hasret kalmış kadını kendisine aşık etmesi pek de zor olmuyor. İşte kitabın bu bölümünde yaşlı çifti dumura uğratacak olan, aynı zamanda da birbirine yakınlaştıran bir aşk karmaşası başlıyor. Kitaptaki en net ahlak sorgulamasını yaptığım kısım da burası. Hem karı, hem de koca üzerinden yürütülmüş aldatma hikâyesi. Hem erkek bir kadının zayıflığından, hem de kadın bir erkeğin zayıflığından fayda etmiş. Az önce söylediğim tüm tabirler bu dört karaktere de uyuyor. Ragıp Şeyda ve Fahire Şeyda suçlu olmalarının yanında birer kurbanlardı. Cevherizade Baha ve Nevvare ise suçlu olmalarının yanında zekilerdi. Aynı zamanda çakalların arasında çakal olarak hayatta kalmaya çalışan iki gençti. Onlara da tam anlamıyla suçlular diyemem, dedirtmiyor kitap bunu. Zirâ, Şeyda çifti böyle bir dersi haketmişlerdi. Yolunmak için ayağa gelen kaz yolunur. Gelelim, eserin son kısmına. Son kısımda yazarın yeğeni olarak bahsedilen İrfan Yekta karakteri ile Kokotlar Mektebi'nde eğitim gören kızlardan biri olan Şefkat'in birbirlerine olan sevdalarını anlatıyor. Hüseyin Rahmi Gürpınar bu kısımda kitaba kendini daha çok dahil ediyor. Aslında yazarın düşüncelerini daha net okuma fırsatını elde ediyoruz. Tabii karısının baskınlığından çekindiği için tam anlamıyla görüyor da sayılmayız. Yazarın hikâyeye kendisini dahil etmesi, olaylar hakkındaki düşüncelerini hem bizle konuşuyormuşçasına hem de karakterlerle konuşarak anlatması beni bazı düşüncelere itti? Benzer bir olay gerçekten Hüseyin Rahmi'nin başından geçmiş olabilir mi? Veyahut sadece toplum gözlemi mi? Eğer sadece toplum gözlemiyse ahlak kavramı üstüne son derece başarılı bir gözlem. Neyse İrfan Yekta ve Şefkat diyordum. Olmaması gereken bir birliktelik. İrfan'ın çevresine göre. Şefkat'in yaşadığı hayat tarzına göre. Fakat birbirini seven iki kalp arasına ne girebilir ki? Çok şey doğrusu... Ben mi anlamadım bilmiyorum ama sanırım bu mesele bir muamma olarak kalmış kitapta. Gerçekten kavuştular mı kavuşmadılar mı? Lâkin bu cevabın da kitap nezdinde pek bir önemi yok. Zira Hüseyin Rahmi; Ulviye Melek, Nevvare, Cevherizade Baha Bey, Ragıp Şeyda Bey, Fahire Şeyda Hanım, Şefkat, İrfan Yekta ve daha nice karakter üstünden toplumun cinsel açlığını, sevgiye olan açlığını gösterirken toplum ahlakına, yozlaşmasına da bir ayna tutuyor. Bir şeyleri düzeltmeye, düzelttirmeye çalışmıyor. Yalnızca gösteriyor, yalnızca anlatıyor. 'Suçlu tek bir kişi, tek bir cinsiyet değil. Hepimiziz, hepinizsiniz.' diyor. Kokotlar Mektebi yalnızca metresliğin öğretildiği ahlaksız bir mektep değil, hayatın zorluklarına hazırlayan çakallar arasında kalıp av olmamayı öğreten bir mektep. Kokotlar Mektebi kitabı da yalnızca ahlaksızlığı ifşa eden bir eser değil, toplumu bu ahlaksızlığa sürükleyen ya da sürüklenmesine göz, kulak kapatanlara ayna olan, tokat atan bir eser.

kalli 8 months ago

7 Ağustos 1876'da Hollanda'nın Leeuwarden kentinde, ileriki yaşamında tüm dünyaya adını duyurmaya başaracak olan bir kız çocuğu dünyaya gelir. Bu kız çocuğunun adı; Margaretha Geertruida Zelle'dir. Margaretha varlıklı bir ailenin tek kızıdır. Fakat o daha çocukken babasının işleri bozulur ve…devamı7 Ağustos 1876'da Hollanda'nın Leeuwarden kentinde, ileriki yaşamında tüm dünyaya adını duyurmaya başaracak olan bir kız çocuğu dünyaya gelir. Bu kız çocuğunun adı; Margaretha Geertruida Zelle'dir. Margaretha varlıklı bir ailenin tek kızıdır. Fakat o daha çocukken babasının işleri bozulur ve çok geçmeden anne ve babası ayrılır, 15 yaşına geldiğinde de annesini kaybeder Margaretha. Babası onu vaftiz babasının yanına, Leiden'e gönderir, eğitim görmesi için. Margaretha öğretmen olmak istemektedir. Bir öğretmenlik okulunda okumaya başlar. Okul müdürü kendisine aşık olur, okul müdürünün tacizlerine dayanamayan Margaretha, Lahey'de oturan amcasının yanına taşınır. 1895 yılında gazetedeki bir ilan gözüne çarpar Margaretha'nın. Subay Rudolf MacLoad evlenmek istemektedir. Aslında bu ilan arkadaşlarının subaya yaptıkları bir şakadan ibarettir sadece. Tabii bundan bir haber olan Margaretha ilandaki adrese bir mektup yazar. Anne ve babasının olmadığını, kendisiyle evlenebileceğini belirtir bir de fotoğrafını koyar. Kendisine gelen 15 mektup arasından sadece Margaretha'nın yazdığı mektubu dikkate alır Rudolf MacLoad. İkili tanışırlar kısa süre sonra da evlenirler. Ardından beraber Endonezya'ya yerleşirler. Güzel giden evlilikleri araya 3., 4. kişilerin girmesiyle çalkantılı bir hal alır. Kocasının metresi olduğunu öğrenen Margaretha, genç bir subayla ilişkiye başlar. Aynı zamanda da dans etmeye. Endonezya dansına, kültürüne merak salmıştır Margaretha. Bu aşk üçgeninden sıkılan Margaretha kocası Rudolf'a geri döner. Fakat ilişkileri çok uzun sürmez, kavgalar gürültülerle geçer. Söylentilere göre evin hizmetçisi kendilerini zehirlemiştir. Rudolf ve Margaretha'ya pek bir şey olmazken oğulları hayatını kaybeder, kızları ise hastalanır. Margaretha ve Rudolf bu evliliği daha fazla sürdürmeyi boşanırlar. Hiç istemese de kızının velayetinin babasından kalmasına elmecbur razı gelir Margaretha. Beş parasız, kimsesiz kalan Margaretha çareyi Paris'e gitmekte bulur. Dans tutkusunu burada da devam ettirir. Sokaklarda, sahnelerde dans eder, yaşamını böyle idame ettirmektedir. Fakat bir süre sonra dansın kendisini yorumunu fark eder ve dansı bırakır. Oldukça çekici bir kadındır, hayatını sürdürmek için yapabileceği tek bir şey vardır ona göre; bedenini satmak... 1914 yılında, 1. Dünya Savaşı'nın başında Margaretha dikkat çekmeye başlar. Gezdiği ülkeler, sanatçı kimliği, yaptığı işler ilgi çekicidir. Ayrıca ilişki kurduğu kişilerin hep askerler ve üst düzey kişiler olması da yabana atılacak bir bilgi değildir. Birçok ülkenin istihbaratının radarındadır Margeratha Zelle. Fransız istihbaratı 1916 yılında kendisine bir teklifte bulunurlar. Kendileri adına casusluk yapacak, Almanya hakkında bilgi toplayacaktır. Bunu cazibesini kullanarak yapacaktır Margeratha. Alman veliaht prensi Wilhelm'i baştan çıkarması istenir kendisinden. Bu Margeratha için zor değildir. Margeratha bu görev için Madrid'e doğru yola çıkar. Bu esnada gelen bir ihbar ve bazı olaylar üzerine Fransızlar kendisinden şüphelenir. Acaba Margeratha Fransa aleyhine savaşan bir casus mudur? Geri döndüğünde sorguya alınır Margeratha Zelle. Lâkin elde yeterli delil olmadığı için serbest bırakılır, şimdilik. 1917 yılında, oteldeki odasındayken tutuklanır Margaretha. Odada civa tozu ve 30 bin mark bulunur. 30 bin markı Almanlardan aldığını kabul eder Margeratha. "Bir iş için." der, ama işin ne olduğunu açıklamaz. Civa sorulduğunda da ilaç yaptığını söyler. Fakat Fransız istihbaratçılarının söylediğine göre civa, su ile karıştırıldığında yazıları gizleyen bir maddedir. Yani Margeratha'nın gizli mektuplar yazdığı düşünülür. Mahkemeye çıkartılır, casusluk suçlamasıyla. Avukatı Margeratha'dan hamile olduğunu söylemesini ister. Böylelikle suçu hafifleyecektir. Margeratha bunu kabul etmez. Çünkü o suçlu değildir. İdam edilmekten de korkmamaktadır. Takvimler 15 Ekim 1917 tarihini göstermekteydi. Margaretha Zelle'nin idam vakti gelmişti. Kurşuna dizilerek idam edilecekti, Margeratha. Gözünü bağlamak istediler, reddetti. Gururlu bir şekilde kendisini kurşuna dizicek askerlerin karşısına geçti, gözlerinin içine bakarak onlara bir öpücük yolladı Margeratha... Margaretha Zelle'nin kim için casusluk yaptığı asla bilinemedi, hep bir muamma olarak kaldı. Bu hikâye Margaretha Geertruida Zelle'nin hikâyesidir. Bilinen adıyla Mata Hari'nin hikâyesi...

kalli 8 months ago

Birçoğumuz onlarca film izlemiş, birçok kült ya da popüler filmleri yalayıp yutmuşuzdur. Peki kaçımız Türk tiyatrosunun ilk Müslüman kadın sanatçısını bilir? Evet, bilenler zaten bilir. Bilmeyenler için söylemek gerekirse bu isim Afife, Afife Jale'dir. 1918 yılında Afife, 16 yaşında bir…devamıBirçoğumuz onlarca film izlemiş, birçok kült ya da popüler filmleri yalayıp yutmuşuzdur. Peki kaçımız Türk tiyatrosunun ilk Müslüman kadın sanatçısını bilir? Evet, bilenler zaten bilir. Bilmeyenler için söylemek gerekirse bu isim Afife, Afife Jale'dir. 1918 yılında Afife, 16 yaşında bir genç kızken içinde bir oyunculuk aşkı kabarır. Fakat o dönemde Müslüman kadınların sahneye çıkması yasaktır, Afife ise bu tutkusundan vazgeçmez. Hayalleri için her şeyi, herkesi karşısına almaya hazırdır. Ailesini bile... Darül Bedayi adlı tiyatro oyuncu ve görevli seçmek için bir sınav düzenlemeye karar verir. Afife elbette katılır bu sınava ve kazanır. Stajyer oyuncu olarak göreve başlar tiyatroda. Başlar başlamasına ama bir türlü hayalini kurduğu sahneye çıkamaz. Fakat, bir gün Afife'yi mesut edecek bir hadise yaşanır. Yamalar adlı oyunun başrolü Ermeni sanatçı Eliza Binemeciyan apartopar Paris'e gider. Tiyatro oyunu iptal edemezdir. Bir karar verirler: "Rol Jale'ye verilecek." (Afife'nin tiyatroda kullandığı takma adıdır Jale.) Jale hayallerine kavuşur, o gün ilk kez sahneye çıkar. Tabii bunun ardı da gelir. Lâkin az önce de söylediğim gibi Müslüman kadınların sahneye çıkması yasaktır, Afife Jale'de elbet kaçak olarak yapmaktadır bu işi. Darül Bedayi'deki 3. ve son piyesi olan Odalar'ı oynarken sık sık baskınlar düzenlenir. Afife her seferinde kaçmayı başarır. Lâkin bir gün yine Odalar'ı oynarken yakalanır ve sorguya çekilir, tabii çok geçmeden serbest bırakılır. Yalnızca hayallerine ket vurulur Afife Jale'nin. Darül Bedayi ile olan ilişkisi kesilir. Afife Jale'yi bu da yıldıramaz çeşitli özel tiyatro topluluklarında, bilhassa Burhanettin Tepsi Tiyatrosu'nda sahneye çıkmaya devam eder. Gün gelir, Burhanettin Tepsi tiyatrosu kapatılır. Afife Jale, artık tiyatro yapamaz. Sahnede olamamak, hayallerinden uzak olmak ona ağır gelir. Bu ağırlık vücudunu kırgın ve yorgun düşürür. Doktorlar Afife'ye küçük dozda morfinler verirler. Fakat Afife kendini rahatlatan bu ilaca bağımlı hale gelir. Sürekli morfin almaya başlar. Kullandığı ilaçlar, yaşadığı ızdırap delirtir Afife Jale'yi. Bir akıl hastanesine kapatırlar kendisini. Bir gün son bulur Afife'nin tüm acıları. 39 yaşında hayata gözlerini yumar Afife Jale. Afife Jale'nin attığı bu cesur adım müslüman kadınların sinema ve tiyatrodaki önlerini açar. Şu kısacık ömrüne çok büyük bir başarı sığdırır Afife Jale. Afife Jale'nin maalesef mutlu sonla bitmeyen ama mutlu başlayan aşk hayatını da anlatmak istiyorum. Afife gibi ailesinin kendisine karşı çıktığı, sanata gönül vermiş 25 yaşında bir genç daha vardır. O isim ünlü bestekar Selahaddin Pınar'dır. İlk kez Kuşdili çayırında kesişir Afife ile Selahaddin'in yolları. O gün, ilk görüşte aşık olurlar birbirlerine. Her anları beraber geçirir bu iki genç. Aşklarını doyasıya yaşarlar. Fakat Afife'nin hastalığı ve bağımlılığı aşklarının önüne engel olarak çıkar. Selahaddin Pınar Afife'nin acılarını anlamak için onun bağımlısı olduğu morfinleri kullanmaya başlar. Çünkü kullanmasını engelleyememiştir. Kavgalar, gürültüler, acılar, ızdıraplar derken 6 ay sonra bu tutkulu aşk son bulur. Selahaddin Pınar şu besteyi yazar; "Nereden sevdim bu zalim kadını!?" Afife Jale'nin ölüm haberini alan Selahaddin Pınar yaşamın bir anlamı kalmadığını düşünür. Sofrasına doktorunun ona yasak ettiği her şeyi ve de rakının koyar; yer, içer. Kalp krizinden hayatını kaybeder Selahaddin Pınar... Selahaddin Pınar ve Afife Jale bir bahar akşamı Kuşdili Çayırı'nda rastlarlar birbirlerine. O gün, belki sizlerinde bildiği, bilmiyorsanız da dinlemenizi can-ı gönülde tavsiye ettiğim şu sözler dökülür Selahaddin Pınar'ın kaleminden; "Bir bahar akşamı rastladım size, sevinçli bir telaş içindeydiniz..."

kalli 8 months ago

Çağdaş Meddah'ın şu ana kadar dinlediğim en etkileyici, en ilgimi çeken ve dayanamayıp birkaç defa daha dinlediğim bir bölümü ile karşınızdayım. "Osmanlıda Cadı Hikâyesi" Konu, cin, cadı, doğaüstü varlıklar korku-gerilim falan olunca hemen girdi radarıma bölüm. Hatta kullandıkları görseller bile…devamıÇağdaş Meddah'ın şu ana kadar dinlediğim en etkileyici, en ilgimi çeken ve dayanamayıp birkaç defa daha dinlediğim bir bölümü ile karşınızdayım. "Osmanlıda Cadı Hikâyesi" Konu, cin, cadı, doğaüstü varlıklar korku-gerilim falan olunca hemen girdi radarıma bölüm. Hatta kullandıkları görseller bile o kadar etkileyiciydi ki bir noktadan sonra dinleme modunu bırakıp izleme moduna geçtim. Neymiş bu cadı hikâyesi? Gelin aktarayım. Takvimler 1833 senesini gösterirken kendimizi o zamanlar Osmanlı hakimiyetinde olan Bulgaristan'ın Tırnova şehrinde buluyoruz. Fakat bu şehri diğer şehirlerden daha farklı kılan bir şey var; gece olup da kandiller söndüğünde sessizliğe bürünmek yerine çığlıkların artması, korkunun uyanması bu şehri diğerlerinden farklı kılan şey... İnsanlar gün battıktan sonra açıklanamayan sesler duymaya, eşyaların hareket ettiğini, ambarlarının talan edildiklerini ama kimsenin de olmadığını söylemeye başlarlar. Tırnova halkı korku içindedir, artık kimse geceleri uyku uyuyamaz. Ne zaman uyumak isteseler göğüslerine adeta bir öküzün gelip oturduğunu söylerler Tırnova'nın insanları. Artık halk bir ağız, bir akıl olup karar vermiştir; bu bir cadı istilasıdır. Hemen dönemin en ünlü cadı avcılarından biri olan Nikola Efendi'ye koşarlar. Durumu, yaşadıklarını, gördüklerini ve duyduklarını olduğu gibi aktarırlar. Nikola Efendi'nin de şüphesi yoktur artık. Bu bir cadı istilasıdır. Nikola Efendi şehirde araştırma yapmaya başlar. Birkaç gün süren araştırmaların sonucunda olayların kaynağının mezarlık olduğuna kanaat getirir. Gece çöktüğünde Nikola Efendi, dönemin Tırnova kadısı Ahmet Şükrü Efendi ve Tırnova halkı mezarlığa giderler. Nikola Efendi cadı tahtasının yere koyar. (Bu tahta okları çevrilip durduğunda cadıların yerini gösteren bir icattır.) Okları çevirir, bir mezarda durur. İkinci kez çevirir, başka bir mezarı işaret eder oklar. Nikola Efendi mezarlığın farklı farklı yerlerinde dener bunu. Oklar hep aynı iki mezarı gösterir. Peki bu mezarlar kimlere aittir? Bu iki mezarda yatan iki kişi yeniçerilerdir; Ali Alemdar ve Abdi Alemdar. (Anlatı da Adem denmiş ama hikâyeyi araştırdığımda çoğu kaynakta ismi Abdi olarak gördüm.) Bu yeniçeriler halk arasında nam-ı duyulmuş iki yeniçeridir. Yaptıkları kötülüklerle; hırsızlık, soygun, gasp gibi suçlarlarla namlarını duyurmuşlardır. Nikola Efendi mezarların açılmasını ister. Halk buna karşı çıkar ilk başta, yapmak istemezler. Nikola Efendi tek çarelerinin bu olduğunu söyler. Tırnovalılar onun emrine uyup mezarları açarlar. Fakat gördükleri karşısında dehşete düşerler, hatta kaçanlar bile olur. Ali Alemdar ve Abdi Alemdar'ın cenazeleri korkunç bir durumdadır. Gözleri faltaşı gibi açıktır. Fakat tek mesele bu değildir. Kılları çıkmış, tırnakları uzamıştır. Adeta iki cadıyı andırıyordur bu yeniçerilerin cesetleri. Kaçanlar, kaça dursun biz hikâyemize devam edelim. Cesaretli olan birkaç kişi cesetleri mezarlarından çıkarıp yanyana getirirler. Nikola Efendi göğüslerine birer kazık çakılmasını emreder, çakarlar. Kalplerinin kaynar suyla dağlanmasını emreder, dağlarlar. Fakat yetmez... Nikola Efendi son olarak cesetlerin yakılmasını emreder. Cesetleri ateşe verir Tırnova'nın insanları. Yanıp kül olduktan sonra da küllerini yeniden mezara geri gömerler. O günden sonra rahat bir nefes alıp rahat bir uyku çeker Tırnovalılar... Dönemin kadısı Ahmet Şükrü Efendi bu olayı Osmanlı'nın üst makam kişilerine mektup olarak yazar. Yazdığı mektup olduğu gibi dönemin gazetesi Takvim-i Vakai'de yayımlanır. Bu olayı okuyan insanlar dehşete düşer. Bizim de başımıza gelir korkusuyla yeniçeri mezarlarına saldırıp tahrip etmeye başlarlar. Yeniçerileri mezarlarından çıkarıp cesetlerini yakarlar. Bir rivayet de odur ki; Böyle bir olay aslında hiç yaşanmamıştır. O dönemlerde yeniçeri ocağı yeni kaldırılmıştır. Birçok yeniçeri hapsedilmiş, idam edilmiş, öldürülmüş, sürgüne gönderilmiştir. Yeniçerilerin halk arasındaki etkisini azaltmak, insanları iyice yeniçerilere düşman etmek adına böyle bir olay gazeteye yazılmıştır. Dönemin Padişah'ı 2. Mahmud "Bakın bu yeniçeriler şeytandır. Ölüleri bile size bulaşır." demek için bu söylentiyi halka yaymış, yaydırmıştır.

kalli 8 months ago

Peaky Blinders

Steven Knight

193 Gönderi

Spoiler içeriyor Tanıştığıma memnun olduğum, ama gerçek hayatta yanyana bile gelmek istemeyeceğim Shelby ailesine veda ettim bugün. Muhtemelen Peaky Blinders Netflix'in en bilindik yapımlarından bir tanesi. Bilmeyen var mıdır bilmem ama izlemeyen vardır diye düşünüyorum. O yüzden hem izlemeyenlere fikir olması, hem…devamıTanıştığıma memnun olduğum, ama gerçek hayatta yanyana bile gelmek istemeyeceğim Shelby ailesine veda ettim bugün. Muhtemelen Peaky Blinders Netflix'in en bilindik yapımlarından bir tanesi. Bilmeyen var mıdır bilmem ama izlemeyen vardır diye düşünüyorum. O yüzden hem izlemeyenlere fikir olması, hem de izleyenlerin yeniden yad'etmesi açısından sizinle düşüncelerimi paylaşmak istiyorum. Shelby Ailesi, 1. Dünya Savaşı'ndan sonra suç çetelerinin hakimiyeti altına giren İngiltere'deki en güçlü çetelerden biridir. Shelby'ler geçimlerini bahis, silah kaçakçılığı, soygun gibi suçlarla karşılayan oldukça gözüpek, eli kolu uzun bir çetedir. Eh düşmanları da epey fazladır. Her sezonda daha farklı ve daha güçlü düşmanların gelmesi ve Shelby ailesinin gittikçe zora düşmesi dizinin en dikkat çekici ve heyecan verici yönlerinden biriydi. Bir diğer dikkat çekici olan taraf ise olayı abartmadan, çok da fantastik tarafa kaymadan işin içine metafizik ögeler, ruhani varlıklar ya da psikolojik sanrılar katmış olmalarıydı. Karakterlerin delirdiğini görmek ya da sezmek dizinin gidişatı açısından beni biraz heyecanlandırdı doğrusu. Peaky Blinders dizisi yalnızca suç dünyasını, karanlık tarafı ya da Shelby ailesini anlatmıyor. Bir ailenin etrafında dönerek savaş sonrası İngiltere'yi, bağımlılıkları, travmaları ve bütün bunların yarattığı tahribatı da anlatıyor. Dönem dizi ya da filmlerini sevenler için dönemin mekansal havasını ve kıyafetlerini başarılı bir şekilde, yapmacıklıktan uzak bir şekilde aktarmışlar. Senaryo ne kadar başarılı olursa olsun, görsellikten sınıfta kalınca ben itiliyorum, neyse ki Peaky Blinders bunu yapmamış. Dizide 6 sezon, 36 bölüm boyunca karanlık bir hava hakim. Çoğu suç ve gerilim dizilerinde görebileceğiniz gibi. Bu sebeple izlerken ekran parlaklığınızı %100 yapma gereği duyabilir ve eğer telefondan falan izliyorsanız, şarjınızın daha hızlı bitmesini göze alabilirsiniz. Karanlık bir dünya ve o dünyanın getirdiği tahribatı yansıtması açısından böylesi daha iyi tabii. Neyse, biraz da dizinin önemli karakterlerinden ve tabii Shelby ailesinden söz edelim. Shelby'ler 5 kardeş. Arthur, Thomas, John, Finn ve ailenin tek kızı Ada. John ve Finn ailenin en uçakları olduğu için -özellikle Finn- ailenin görünmezleri ve fikirlerine pek önem verilmeyenleri. Ada ise ağabeylerine göre daha aklı başında, sağduyulu kardeşlerine göre ise daha sözüne itimat edilen bir karakter. İlk sezonlarda sönük kalırken, sonraları gücünü göstermesi önemli bir adımdı bence. Ben Ada'daki bu gizli ve yavaş değişimi sevdim. Arthur Shelby, ailenin en büyüğü. En büyüğü olmasına rağmen ailenin lideri değil. Çünkü bazı bağımlılıkları, zaafları ve hassas kalbi onu bu konumdan alıkoyuyor. Dizide bağımlılıklardan söz etmiştim, Arthur bunun için en büyük örnek. Kendisi uyuşturucu bağımlısı, ilk sezondan beri. Fakat sonra sonra etkilerini, olumsuz yönlerini ve bu uyuşturucunun Arthur'u nasıl tükettiğini daha net görüyoruz. Ailesine ve karısına karşı bir zaafı var ve bu onun hassas yönü. Bir de ailenin en duygusalı bence. Aile içi kayıplara en büyük tepkileri Arthur verdi, Thomas o ara birilerini fondiplemekle meşguldü. Gelelim dizinin baş karakteri Thomas Shelby'e. Karanlık bir karakter. Azılı bir suçlu olduğu için elbette ki bir anti-kahraman. Fakat aynı zamanda oldukça ilgi çekici ve sevilesi de bir yanı var. Aynı zamanda nefret edilesi de. Thomas'a karşı duygularım çok gelgitliydi doğrusu. O kararlılığını, gücünü, gözünün pekliğini pek severken bazı huyları sebebiyle kendisinden nefret ettim. Yani bir insan bu kadar seks bağımlısı olur mu ya? Ailesinden olan kadınlar hariç yatmadığı hiç kimse kalmadı dizide. Dosta, düşmana, uçana kaçana. Maşallah. İnsanın başına ne gelirse ya meraktan ya da... İşte Thomas Shelby'nin de başına gelenlerin sebebi hep uçkuruydu. Thomas bu kadar güçlü, gözüpek, yenilmez bir karakterdi, ama onun arkasında olan, attığı her adımda yönlendiren olayları, olanları ve de olacakları arka planda ivedilikle takip eden bir karakter vardı ki; o da benimle hem fikirde olur musunuz bilmem ama dizinin tek güçlü kadın karakteri olan Polly Gray'di. Bu dizide bir karaktere hayranlık duyacaksam bu kesinlikle Polly Gray olur. Polly teyzeleri olmasa ne Thomas ne de diğerleri bu güce ulaşamazlar, bu kadar dayanıklı olmazlardı. Arkadaki duvar, gizli kahramandı kendisi. Polly'nin ölümünden sonra ailenin nasıl savrulduğunu izleyip gördük. Ölümünden sonra bile aileye yardım etti, yokluğuyla bile orası ayrı mesele. Polly, daha doğrusu karaktere hayat veren Helen McCorory ölmeseydi dizinin son sezondaki gidişatı ve finali nasıl olur, nasıl son bulurdu? Yine aynı şeylerle mi karşılaşırdık ya da Polly'nin etkisiyle başka bir yöne mi sapardı? Düşünmeden edemiyorum. Dizide tek sevmediğim karakter Micheal Gray oldu. İlk geldiği bölüm gıcık kaptım bu elemana ve bir hainlik sezdim. Acı çekerek ölmesini falan istedim. O kadar gıcık eden bir karakterdi kendisi. Eh düşüncelerimde de pek yanıldığımı söylenemez, sevmemekle en doğrusunu yapmışım Micheal Gray'ı. O gelince diziye Polly biraz zayıfladı, neyse ki sonradan kendini toparladı, hızlı bir şekilde. Lâkin oğluna olan zaafı dediğim gibi Polly'i kötü yönde etkilemişti. Düşmanlar zaten düşman. Amaçları aileyi bitirmek, kötülük, hainlik, şerefsizlik, piçlik yapmak. O sebepten ötürü dizideki düşman karakterlere anti duygular beslemedim, sadece Micheal'a. Finaline gelirsek -filmi çıkıyormuş galiba 2026'da- buna pek final diyemeyiz. Tabii ben finali filmi yokmuşcasına, olmayacakmışcasına yorumlamak istiyorum. Bana kalırsa tüm sezona bakarsak final biraz zayıftı. Gerilim, çatışma vs. açısından. Fakat beni rahatlatan noktalar da olmadı değil. Bir yandan da bir şeyler havada kaldı, eksiklik hissettirdi. Suç dünyasına dair yapılmış en iyi dizilerden biri diyebilirim Peaky Blinders için. Tüm sınırları aşan, her noktaya, karanlık tarafın her yönüne değinen bir dizi. Getirdiği güce, itibara, paraya, saygınlığa ve götürdüğü herkese ve de her şeye...

kalli 8 months ago

ÖLÜMÜNE DANS İnsanlık tarih boyunca çeşitli salgınlarla mücadele etmiş, binlerce insan bu salgınlardan muzdarip olmuş, hatta hayatlarını kaybetmişlerdir. Fakat, hiçbir salgın 'dans salgını' kadar tuhaf olmamıştır. İnsanlar haftalarca ölümle ölümüne dans etmişlerdir... 1518 yılının Temmuz ayında Strazburg şehrinin sokakları ilginç…devamı

kalli 8 months ago

Çağdaş Meddah'ın 5. bölümü ile karşınızdayım. Podcast'in bu bölümünde geçmişe doğru yolculuk yapıp 2. Dünya Savaşı yıllarına gidiyor ve bir Japon askerinin hayranlık uyandıran, akıllara durgunluk veren ve tam 30 yıl süren müthiş görev bilincine, vatan sevgisine tanıklık ediyoruz. Bu…devamıÇağdaş Meddah'ın 5. bölümü ile karşınızdayım. Podcast'in bu bölümünde geçmişe doğru yolculuk yapıp 2. Dünya Savaşı yıllarına gidiyor ve bir Japon askerinin hayranlık uyandıran, akıllara durgunluk veren ve tam 30 yıl süren müthiş görev bilincine, vatan sevgisine tanıklık ediyoruz. Bu askerin adı; Hiroo Onada. Hiroo Onada ve emrine verilen bir takım Japon askeri savaşın ayak Sesleri duyulmaya başlandığında Filipinler'de bulunan ve Japonya hakimiyetinde olan Lubang Adası'na gönderilirler. Üstleri Onada'ya şöyle söylerler: "Asla teslim olmayacaksın, asla kendini öldürmeyeceksin. Koşullar ne olursa olsun, savaş ne kadar sürerse sürsün biz seni almaya geleceğiz." Hiroo Onada bu görev bilinciyle gider adaya ve adada geçirdiği süre boyunca da aldığı emre asla karşı gelmez. Savaş devam eder, Avrupa kana bulanmıştır... Ve o kara gün gelir. Evet, Amerika işleyebileceği en büyük en acımasız savaş suçlarından birini işleyip 1945 yılının Ağustos ayında Japonya'ya 3 gün arayla 2 atom bombası atar. İlki Little Boy adını verdikleri bomba, Hiroşima'nın kalbine. İkincisi Fat Man adını verdikleri bomba, Nagazaki'nin beynine... Japonlar çaresiz kalır. Elmecbur teslim olurlar. Fakat unutulan bir şey vardır; o da Hiroo Onada! Kimilerine göre Hiroo Onada savaşın bittiğinden haberdar olmaz, kimilerine göre ise bunu kabullenmez. Hiroo Onada Lubang Adası'nda emrinde bulunan askerler ile beraber savaşmaya devam eder. Bir türlü ikna edemezler savaşın bittiğine, geri dönmesi gerektiğine. Uçaklarla adaya poster atarlar. Onada bunu düşmanların bir tuzağı sanıp dikkate almaz. Aklında üstlerinin verdiği emir ve söz vardır. "Koşullar ne olursa olsun, savaş ne kadar sürerse sürsün biz seni almaya geleceğiz." Bir Japon kaşif Hiroo Odana ile konuşmak için adaya gider. Onu bulur ve savaşın bittiğini, geri dönebileceğini söyler. Hiroo Odana yalnızca komutanlarından birinin emriyle geri döneceğini söyler. Aksi takdirde asla Lubang Adası'nı yani görev yerini terk etmeyecektir. Kaşif Japonya'ya geri döner ve Odana'nın komutanlarından birine ulaşır. Odana komutanından aldığı "geri dönebilirsin, savaş bitti." çağrısı ile Japonya'ya geri döner. Tam 30 yıl sonra... Gerçekten de hayranlık uyandıran bir görev bilinci. Kimseye kalmamak, savaşın bittiğine inanmamak, inansan bile emir gelmediği için görev yerini terk etmeyip ölene kadar bir adada, vatanından uzak yaşamayı kabullenmek... Akıllara sığmıyor. Silahı, gücü, parası olan değil; böyle vatanına aşık, görev bilinci yüksek ve asla pes etmeyen askerleri, halkı olanlar kazanır bence savaşları...

kalli 8 months ago

Çağdaş Meddah'ın 3. bölümünün anlatımıyla karşınızdayım. Savaşın ortasında kısmen karşılıklı ama bol tutkulu, hatta intiharlı bir aşk. Adolf Hitler'e ölüm pahasına aşık olan Eva Braun'un hikâyesi. Neden kısmen dediğim kısmı da anlatırken açıklamaya çalışacağım. Yıl 1929, o zamanlar Hitler 40…devamıÇağdaş Meddah'ın 3. bölümünün anlatımıyla karşınızdayım. Savaşın ortasında kısmen karşılıklı ama bol tutkulu, hatta intiharlı bir aşk. Adolf Hitler'e ölüm pahasına aşık olan Eva Braun'un hikâyesi. Neden kısmen dediğim kısmı da anlatırken açıklamaya çalışacağım. Yıl 1929, o zamanlar Hitler 40 yaşında. Eva ise 17 ise hayatının baharında, toy gepgenç bir kız. Hitler'in fotoğrafçısının yanında asistanlık yapan bu genç kızla Hitler fotoğraf stüdyosunda tanışıyorlar. Hitler kızı beğenip hayatına dahil ediyor. Öyle bir dahil ediyor ki kızı her yere, her davete götürüyor. Fakat asistanı olarak. Aralarındaki ilişkiyi beraber ölüme gittikleri güne kadar kimse bilmiyor... Bu sırada Hitler'in üvey ablasının kızıyla da bir ilişkisi var. O yüzden Eva ile Eva'nın istediği kadar sık görüşemiyor. Eh bir yandan hayatında bir kadın var, bir yandan da savaşın ortasında ilgilenmesi gereken bir ülkesi, bir savaş var. Aşka ayıracak zaman kalmaz ki... Gün geliyor, Hitler'in ilişki yaşadığı üvey yeğeni kendini öldürüyor. Artık Adolf Hitler Eva'ya daha fazla zaman ayırmaya hazır. Lâkin dediğim gibi ülkenin meseleleri, Almanya'ya olan aşkı daha baskın basıyor. Eva bu kadar az görüşmeye, geri plana atılmaya dayanamıyor. 2 kez kendini öldürmek için teşebbüsten bulunuyor. Tabii ikisi de başarısız girişimler. Eva Hitler'in gücünden mi etkileniyor, zenginlikten mi etkileniyor, yoksa içerisine girdiği bu büyüleyici yaşamdan mı etkileniyor, yoksa direkt Hitler'in kendisinden mi etkileniyor bilinmez ama ölüm pahasına seviyor bu güzel, genç kadın Adolf Hitler'i... Takvimler 29 Nisan 1945'i gösterirken Adolf Hitler Eva Braun'u kamuoyuna karısu olarak tanıtıyor, nikâhları kıyılıyor. Fakat beraberce çoktan verilmiş bir karar var; yan yana ölüme gitmek. Almanya'nın yenilgisi kesinleşmiş, Hitler savaşı kaybetmeyi kaldıramadığı için vermiş bu kararı. Eva ise canından çok sevdiği, uğruna 2 kez intihara giriştiği Adolf'suz yaşayamayacağı için. Takvimler 30 Nisan 1945'i göstermekte. Adolf Hitler beylik tabancasını dayıyor şakağına ve son veriyor hayatına. Eva Braun ise eş zamanlı olarak bir siyanür kapsülüyle veda ediyor yaşama... Gözleri kapanıyor ve aşkları sona eriyor... Adam ülkesine, ideallerine siyasete aşıktı; kadın adama ve adamın dünyasına... Hitler için Eva sadece hayatındaki bir kadınken, Eva için Hitler tüm hayatıydı. Adolf Hitler Almanya için çekti o tetiği, Eva Hitler için içti o kapsülü. Sonuç: İkisi de aynı anda gittiler ölüme.

kalli 8 months ago

Çağdaş Meddah'ın 2. bölümünde İngiliz yazar Anthony Burgess'in yaşamına, zirveye çıkışına kısa bir bakış atıyor Cengiz Küçükayvaz. Dinleyip geldim. Ben de şimdi sizlerle Burgess'in hayatını, daha doğrusu zirveye çıkışının müthiş hikâyesini paylaşacağım. Nerede, ne zaman doğduğunu, nerelerde yaşadığını geçelim. 2.…devamıÇağdaş Meddah'ın 2. bölümünde İngiliz yazar Anthony Burgess'in yaşamına, zirveye çıkışına kısa bir bakış atıyor Cengiz Küçükayvaz. Dinleyip geldim. Ben de şimdi sizlerle Burgess'in hayatını, daha doğrusu zirveye çıkışının müthiş hikâyesini paylaşacağım. Nerede, ne zaman doğduğunu, nerelerde yaşadığını geçelim. 2. Dünya savaşına katılmış olmasından, müziğe olan tutkusundan da bahsetmeyeceğim. Onu edebiyatta tahta oturtan anısını paylaşacağım sizlerle... Yıl 1960. Anthony Burgess'e ameliyat edilemez bir beyin tümörü teşhisi konuluyor ve kendisine 1 yıl ömür biçiliyor. Ölmek değil de çok sevdiği karısını ardında 5 parasız bırakıp gitmek, tüm borç yükünü ona sırtlatacak olmak zor geliyor Burgess'e. O dönemlerde işsiz üstüne kendisi. İşsiz ve beş parasız. Asıl mesleği öğretmenlik olduğundan ötürü okul okul gezmeye başlıyor, fakat kader gülmüyor yüzüne. Tüm kapılar suratına çarparcasına kapanıyor. Tam ümitleri tükendi derken aklına bir fikir geliyor; yazmak. Kalemini ölüme, zorluklara, fakirliğe meydan okurcasına, adeta bir kılıç gibi kullanıp yazmaya başlıyor; Anthony Burgess. Yazmak ve yazmak, daha çok yazmak... Tek düşünebildiği bu oluyor. Günleri bir masanın başında o, kalemi, kağıtları, ortamı aydınlatan loş ışığı ve taşıp duran hayal gücüyle geçiyor. 6 muhteşem eser çıkıyor ortaya... En önemlisi ve en damga vuranı da Otomatik Portakal. Yazar günlerinin tükendiğini, artık sona geldiğini hissederken yazmış bu kitabı. Distopik diyebileceğimiz bu dünyayı Azrail'in nefesini ensesinde hissederken yaratmış. Ölüm korkusuyla mı bilinmez tüm iğrenç düşüncelerini dökmüş kitaba. Otomatik Portakal onun zirvesi olmuş. Peki 1 yıl sonunda ne olmuş derseniz? Anthony 6 eser yazmış, tanınmış bir yazar haline gelmiş, para kazanmaya başlamış. Peki ölüm? 1 yıl ömrü kalmıştı hani? O kısma gelince de teşhisin yanlış olduğu anlaşılmış. Anthony Burgess "1 yıl sonra öleceksin." denmesinin üzerine 33 yıl daha yaşamış. İşte bu Anthony Burgess'in hikâyesi. "Ölümün soğuk nefesini ensesinde hissederken, zirveye çıkışının muhteşem hikâyesi."