(@) - Raf

kalli 10 months ago

Daha önce burada Anne Shirley karakterini sevmediğimi, hatta gittikçe nefret ettiğimi belirtmiştim. Diziyi bitirdim, düşüncelerim değişmedi. Hâlâ daha Anne'den nefret ediyorum. Bir gün kitabı okur, Anne'ye bir şans veririm belki. Anne'nin de buna çok ihtiyacı vardı zaten. Evet biraz diziden…devamıDaha önce burada Anne Shirley karakterini sevmediğimi, hatta gittikçe nefret ettiğimi belirtmiştim. Diziyi bitirdim, düşüncelerim değişmedi. Hâlâ daha Anne'den nefret ediyorum. Bir gün kitabı okur, Anne'ye bir şans veririm belki. Anne'nin de buna çok ihtiyacı vardı zaten. Evet biraz diziden bahsedelim. Anne Shirley anne ve babasını kaybeden hayalperest, uçlarda yaşayan, iyi niyetli bir kız çocuğudur. Bir yanlışlık sonucu Green Gables'ta yaşayan Cuthbert kardeşler onu evlat edinirler. Burada ilk başlarda zor zamanlar geçinen Anne buradaki yaşama, yeni ailesine ve arkadaşlarına alıştıkça hayatı da öğrenmeye bazı duyguları tatmaya başlayacaktır. Bazı duygular derken 'aşk' demek istiyorum. Anne yabancı olduğu bu duyguyla burada tanışıyor, fakat tam anlamıyla da tanıştığını söyleyemeyiz. Çünkü bu kısım dizide oldukça eksik bırakılmış. Bence yer edinmesi gereken önemli bir konuyken hep arka plana atılmış. En sonunda dizi iptal olunca -iptal olmuş sanırım- öyle diyorlar, bu aşk meselesi de havada kalmış. Bunu 3. sezonun sonuna sıkıştırmak yerine 3 sezona yaysaydı, daha güzel olurdu. Dizi sadece Anne'nin çocukluk hikâyesine veya arkadaşlık, aile bağlarına ya da hayal dünyasına değinmiyor. Feminizm, toplumsal normlar, aidiyat ve kimlik gibi önemli konulara da parmak basıyor. Sakinliğinin içine hareket katacak birkaç olaya, entrikaya veya çatışmaya da yer vermeyi unutmuyor. Dizide en sevdiğim karakter Diana oldu. Hem çok zarif bir kızdı, hem çok bilgiliydi, hem de ailesinin baskısına rağmen çocuksu ruhunu koruyordu. En önemlisi çok güzel bir arkadaştı. Dizinin baş karakterinin Diana olmasını isterdim; fakat tabii böyle bir dizi için uygun bir başrol olmazdı. Bu sefer dizinin ana teması tamamen değişmiş olurdu. Yine de çok güzel bir partnerdi. Diana'yı oynayan kıza da bayıldım. Anne'yi de çok konuştuğu için sevemedim. Her şeye burnunu sokan, insanların özellerine müdahaleyi hak gören bir kız. Asıl sevmeme sebebim çok konuşması. Çok konuşan insan sevmem. Bu iyi niyetli bir dizi karakteri dahi olsa.

kalli 10 months ago

İçinde Yaşadığım Deri

Pedro Almodóvar

115 Gönderi

Rahatsız edici, ters köşe bir film arayışındayken ChatGPT'nin de önerisiyle seçtim bu filmi. ChatGPT bazen beni çıldırtsa da önerilerine güvenirim, başarılı seçimler yapıyor, bazen. Bakalım, bu film ne kadar başarılıymış bana göre. Öncelikle filmde çok fazla çıplaklık var, bunu sadece…devamıRahatsız edici, ters köşe bir film arayışındayken ChatGPT'nin de önerisiyle seçtim bu filmi. ChatGPT bazen beni çıldırtsa da önerilerine güvenirim, başarılı seçimler yapıyor, bazen. Bakalım, bu film ne kadar başarılıymış bana göre. Öncelikle filmde çok fazla çıplaklık var, bunu sadece cinsellik olarak düşünmeyin. Cinsellik olmadan da çok fazla çıplaklık içeriyor. Ayrıca rahatsız olabilecekler için kanlı sahneler de yer alıyor. Yani kısacası +18 bir yapım. Her açıdan. Ben yine de yeterince rahatsız ediciliği alamadım filmden. Beklentim daha da yüksekti galiba... Bir eksiklik vardı, yeterince kan vahşet göremedim. Göremeyince de bir gerilim hissedemedim. Hoş, tam anlamıyla bir gerilim filmi de diyemeyiz. İntikam hikayesiyle başlayıp bir tutkuya dönüşen psikolojik, ahlaki, etik sorgular yaptıran bir film. Filmi sürprizbozan olmadan izlemek zor sanırım. Film hakkında hiçbir şey bilmeden izlemeye başladım derken, bir sahnesinde farkettim ki ben bu filmi Instagram'da bir sayfada görmüştüm; hem de filmin en kritik sahnelerinden birini. İster istemez, farkında olmadan sürprizbozan yemişim. Farkında olsaydım, film benim için daha zevksiz olurdu. -Zaten yeterli gerilimi yaşatamadı.- Bu sahneyi, işlerin bu noktadan geldiğini ya da bu noktaya geleceğini bilmek. Bildiğimi bilmeyince en azından ters köşe oldum ve anlamlı bir yere oturdu film. ''Vay anasını be! İntikama bak.'' dedirtti. O intikamın ne olduğunu söylemeyeceğim, bu yüzden sürprizbozan uyarısı olan yorumları da sakınlıkla okumayın. Yoksa filmin hiçbir anlamı olmaz. +18 sahnelerle dolu rahatsız edici olabilecek bir film izlersiniz sadece. Söylediğim gibi işin kilit noktası o intikam. Bu intikam da izleyiciye doğru ve yanlışı sorgulatıyor. Böyle bir intikam doğru muydu? Yoksa adam çocuktan daha büyük bir suç mu işledi? Bir yandan bunu etik kurallara sığdıramazken bir yanımda şöyle söyledi; "Gerçekten adalet yoksa kendi adaletini sağlarsın." Fakat etik kurallara sığdıramayan yanım da şu cevaba sığındı. "Fakat adam hukuksal yollara başvurmadı." Bu etiksel tartışma uzar gider bence. Kimi der doğru, kimi der yanlış. Bana göre tek bir cevabın önüne oturtmak mümkün değil. Bir noktadan sonra intikam alma isteği, zevke dönüşüyor. Burada adama "gerizekalı, aptal!" diye kızarken bu sorgulama zihnimde daha çok dönmeye başladı. Film içinde ters köşeyi gördüğüm için finalinde bir ters köşe beklentim olmadı. Böyle bir final bekliyordum doğrusu. Adam da haketti bunu, ne yalan söyleyeyim...

kalli 10 months ago

Çiçek Taksi

Sedat Bilgin

4 Gönderi

Merhaba, bugün geçmişe bir yolculuk yapıp, nostaljiye, anılara dalıp sizlerle Çiçek Taksi dizisini buluşturmak istiyorum. Akranlarım ya da benden büyük olanlar bu diziyi elbet biliyordur, fakat küçüklerimden tanışmayanlar olduğuna eminim. Çiçek Taksi, Akasya Durağı'nın atası. Bu arada Akasya Durağı bile…devamıMerhaba, bugün geçmişe bir yolculuk yapıp, nostaljiye, anılara dalıp sizlerle Çiçek Taksi dizisini buluşturmak istiyorum. Akranlarım ya da benden büyük olanlar bu diziyi elbet biliyordur, fakat küçüklerimden tanışmayanlar olduğuna eminim. Çiçek Taksi, Akasya Durağı'nın atası. Bu arada Akasya Durağı bile nostalji sayılıyor, değil mi? Vay be! Fakat biz biraz daha eskiye 90'ların sonuna ve 2000'lerin başına gideceğiz; Çiçek Taksi için. ''Çiçek Taksi durağı burası, taksinin rengi buğday sarısı...'' Bu jenerik müziğinin hayatımda güvenli bir yere oturması ne kadar güzel bir şey anlatamam. Ben dizinin TRT bölümlerini hatırlıyordum, eh tabii her şeyi tamamını hatırlamam pek de mümkün değil. Üzerinden seneler geçmiş, beynime yeni şeyler yüklenmiş, hafıza eski şeyleri arkaya atmış. Yine de karakterler, karakter bağları, dizi genel olarak konusuyla aklımdaydı. Hatta aradan geçen o yıllarca zamana rağmen bazı sahneleri de olduğu gibi hatırlamayı başardım. Burada kendime şaşırdım; çünkü bazen öyle oluyor ki sabah izlediğim filmi akşamına unutabiliyorum. Bana özel mi yoksa bu herkese mi oluyor? Herkese oluyorsa insan hafızası cidden garip bir şekilde işliyor. Neyse nerede kalmıştım, TRT bölümleri diyordum. TRT bölümlerini hatırlıyor, fakat ATV bölümleri hakkında pek bir şey bilmiyordum. Oradan başlayayım deyip başladım. Hata etmişim. Keşke yeniden geçmişi yadedip TRT bölümlerini izleseydim sadece. ATV bölümleri benim zihnimdeki 'mükemmel Çiçek Taksi' tasvirini biraz bozdu açıkçası. O zamanki karakterleri sevemedim, karakterleri canlandıran oyuncular başarılıydı ama karakteri tanıdığım tiple canlandırmıyorlardı. O yüzden bana biraz itici geldiler. Ayrıca dizide çok fazla hata vardı. Bazı karakterlerin adları değişip duruyor, zamansal atlamalar oluyor bir çocuk karakterler büyürken, diğeri aynı yaşta kalıyordu. Bir bölümde hırsız rolünde oynayan oyuncu, bir sonraki bölümde başka bir rolle gelebiliyordu. Hatta TRT bölümlerinde ana kadroda gördüğümüz -Melda Arat, Zuhal Yalçın gibi- bazı isimler burada konuk oyuncu olarak yer almışlardı. O yüzden ben bu bölümleri sevemedim. Eğlenceli olmasına yine eğlenceliydi, fakat biraz itici geldi. Bilmiyorum, diziyle hiç tanışmamış biri sevebilir de... Yine de ATV bölümlerini izlemenizi pek tavsiye etmem. Bu arada bu devamlılık sorununu daha önce Sıdıka dizisinde görmüştüm. O dönemlerde bunlarla ilgilenen bir görevli yok muymuş acaba da bu kadar hata yapıyorlarmış? Neyse devam edelim diziye. ATV bölümleri benim için Cengiz Küçükayvaz'ın girmesiyle anlam kazandı. Çocukluğumun nasıl mutlu olduğunu anlatamam. TRT bölümlerine geçiş yapmam ve Çaylak Erdal'ın da gelmesiyle mutluluğum üçe beşe katlandı. İşte o zaman çocukluğumu tamamen mutlu edip geçmişi yadedebildim. Çiçek Taksi. Birbirlerine aile bağıyla bağlı olan birkaç taksi şoförü ve onların patronu Ramazan'ın Ömer'in deyişiyle ''Ramçoş'' başlarına gelenler, yaşadıkları eğlenceli, üzücü, korkutucu, kırıcı, düşündürücü anıları anlatan oldukça eğlenceli bir dizi. Aile kavramının, arkadaşlığın önemini her seferinde vurgulayan bir yapım. Eskiler ne kadar güzelmiş... Şimdi kimin eli kimin cebi belli değil. Herkes herkesin ardından iş çevirip herkes herkesin kuyusunu kazıyor. Oysa eski dizilerde birlik beraberlik vurgulanırmış her zaman. Neden, nereden geldik bu çağa? Eğlenmek, geçmişi yadetmek ya da geçmişte insanlar neler izliyormuş bi' görmek isterseniz Çiçek Taksi'nin TRT bölümlerine bakmanızı tavsiye ederim. Bol eğlence, bol kahkaha, az dram...

kalli 10 months ago

Dolaptan Temaşa

Ahmed Mithat Efendi

12 Gönderi

Spoiler içeriyor Üzerimdeki kitap okuyamama lanetinin yavaş yavaş kırıldığı şu günlerde -yeni bir aya başladık ya zorladım kendimi okumak için, yeni ay yeni düzen demek- haftalar önce bir nefeste -abartma- okuyup bitirmiş olduğum Dolaptan Temaşa kitabını sizlere takdim etmek istedim. Belki bir…devamıÜzerimdeki kitap okuyamama lanetinin yavaş yavaş kırıldığı şu günlerde -yeni bir aya başladık ya zorladım kendimi okumak için, yeni ay yeni düzen demek- haftalar önce bir nefeste -abartma- okuyup bitirmiş olduğum Dolaptan Temaşa kitabını sizlere takdim etmek istedim. Belki bir kitabı değerlendirmek içimdeki okuma kıvılcımının ateşini yakar ve alevlendirir. Yeniden, kendimi zorlamadan zevkle ve isteyerek okumaya dönerim. Umarım... Şimdi, M. City ve Juventus denilen rezillere sinirliyim. 2-1 kesin alırlar dediğim maçta ikisi de maçı 2-1 götürürken son dakikalarda gol yiyip berabere kaldılar. İyi ki kupon falan yapmamışım. Bir de onu dert edinirdim. Başımızda 1000 tane dert varken o da olurdu iki. Evet, konuyu dağıtmadan kitaba döneyim. Dolaptan Temaşa eseri yazı makinemiz Ahmet Mithat Efendi'nin kaleme aldığı naçizane bir eser. Eğer kendisinin kalemiyle hâlâ daha tanışmadıysanız bu kitapla başlamınızı önermem. Çok akıcı, çok eğlenceli bir kitap. Lâkin bir o kadar da kan dondurucu ve 'lan ben nasıl sahneler' okuyorum dedirtici. Daha korkunçlu eserler vardır elbette. Fakat gülmek, eğlenmek maksadıyla elime aldığım bir kitapta etrafa saçışan kanları, kesik başları falan okumayı, bunların zihnimde kısa bir süreliğine sandalye çekip oturmasını beklemiyordum. İşin tuhaf yanı şu ki; A. Mithat Efendi bu sahneleri de eğlenceli anlatmış. Hem ne oluyor diyorsunuz, hem de Behram Efendi'nin yaşadığı telaş ve korkuyla hem de olaylarla ve anlatış tarzıyla eğleniyorsunuz. Yoksa ben mi normal değilim? Umarım benden başka bu kitaptaki mizahı, eğlenceyi yakalayanlar olmuştur. Behram Ağa, kendi hâlinde, hali vakti epeyce yerinde, ama çokca tırsak ve korkak -korkmayıp napsın adam- bir herif. Bir akşam vakti Behram Ağa arkadaşlarıyla helva sohbeti yapmak için yola çıkar. Dinlenmek için durduğu duvarın açılmasıyla -duvar değil, kapı olduğunu anlaması geç olur- kendini bir evin içinde bulur. Evin hanımı olacak fingirdek de Behram Ağa'nın gitmesine izin vermez ve onu tehdit ederek zorla evine alır; biraz eğlenmek için. Evden çıkmadan evvel gusül abdestini alırken iğne ucu kadar boşluğu kuru bıraktığına kanaat getirdiğim Behram Ağa'nın başına gelmedik musibet kalmaz. Önce eve kadının sevgilisi Zorlu Mustafa denilen yeniçeri gelir. Fingirdek kadın bu beyniyle vücudunun heybeti ters orantıda olan, havadan civadan boş erkeklik yapan bu balonla -pardon yeniçeriyle- aşnafişna yaparken kadının kocası Paşalı Ahmet Ağa'nın da eve gelmesiyle vay efendim olaylar olaylar. Tüm bu yaşananları da bizim zavallı Behram Ağa; adaklar adayarak, dualar ederek, ölümlerden ölüm beğenerek, yağmur altında kalmış yavru kedi gibi titreyerek dolabın içinden izler, yani kitabın adındaki gibi temaşa eder. Paşalı'nın da eve gelmesiyle evde bir şeyler olacağını, kavga kıyamet kopacağını hissetmiştim. Zaten kopmasa olmazdı. Fakat böylesini beklemiyordum, ağzım açık okudum. Bu tür sahnelerin içine bile hiciv, eğlence koymak da büyük başarı hani. Haddime değil, ama yine de Ahmet Mithat Efendi'yi takdir ettim. Kitap ağırdan almamış kendini. Her şey çok hızlı gelişiyor. Temposunu hiç düşürmüyor, fakat hızlı gelişmesinin yanında hiçbir detayı da atlamıyor. Anlatması gereken her şeyi anlatıp, her şeyi tasvir etmiş. Tüm olup bitenleri zihnimde canlandırabildiğim gibi Behram Ağa'nın korkusunu da hissetmeyi başardım. Kitap boyunca Behram Ağa'ya ne olacağı, kurtulup kurtulamayacağı, ölüyorsa nasıl ölüyor; kurtuluyorsa nasıl kurtuluyor merakı içimde hep diri kaldı. Neyseki kitap hepsinin cevabını veriyor.

kalli 10 months ago

Anayurt Oteli

Ömer Kavur

29 Gönderi

Ömer Kavur'un, Yusuf Atılgan'ın aynı adlı romanından uyarladığı Anayurt Oteli filmi Zebercet adlı bir adamın yalnızlığını, psikolojik sorunları, içsel dünyasında düşüncelerinin onda yarattığı tahribatları anlatır. Tüm sadeliğine ve sıradan görünümüne rağmen son zamanlarda izlediğim en etkileyici filmlerden biriydi. Garip bi'…devamıÖmer Kavur'un, Yusuf Atılgan'ın aynı adlı romanından uyarladığı Anayurt Oteli filmi Zebercet adlı bir adamın yalnızlığını, psikolojik sorunları, içsel dünyasında düşüncelerinin onda yarattığı tahribatları anlatır. Tüm sadeliğine ve sıradan görünümüne rağmen son zamanlarda izlediğim en etkileyici filmlerden biriydi. Garip bi' şekilde gerilim veren ve korkutan bir havaya sahipti. Bireyin yalnızlığını anlatan ve kendi içerisinde düşsel bir çatışmaya girdiği filmleri severim. Tabii anlatımın başarısına bağlı olarak. Bu filmin de bu konuda sınıfı geçtiğini rahatlıkla söyleyebilirim. Zebercet karakteri çok derin bir karakter. Yalnızlığını, sakin görünen ama o içten içe psikopat ve takıntılı olan ruh halini her sahnesinde gözlemyebiliyorsunuz. Tabii bu konuda büyük başarının pay sahibi olarak da Macit Koper'i gösterebiliriz. O karaktere bu kadar başarılı bir şekilde hayat vermeseydi film bu denli etkileyici olamazdı. Filmin nereye gideceğini, bu gerilimin, bu yalnızlığın karakteri nereye sürükleyeciğini biliyorsunuz. Bunun için kitabı okumanıza da gerek yok. Film başından itibaren kendini açık ediyor. Belki kitap içinde de bu böyledir. Fakat yine de o kasvetli havayı izlemeden edemiyorsunuz. En azından benim için bu böyle oldu. 'Zebercet'i bu duruma getiren geçmişini de görseydik' diye düşündüm filmi izlerken. Çünkü anlatılan konu geçmişe gidip olayların başını göstermesi gereken bir senaryoya sahip. Bu benim açımdan bir eksiklikti. Yusuf Atılgan'ın film hakkındaki görüşünü paylaştığı bir söyleşisini izlediğimde o da benzer bir şeyi belirtmiş. Kitapta bu şekildeymiş çünkü. Kendisine filmi hoş görüyle mi karşıladığı yoksa kitabın bir bölümünün çıkarılıp film yapıldığı için eleştirdiği mi sorusu sorulunca da şöyle cevap veriyor: ''Kitap benim kitabım. Film Ömer Kavur'un filmi. Bir yönetmen bir romana tam olarak uymadan da iyi bir film çıkarabilir.'' Evet, bir uyarlama yaparken tamamen uymak zorunda değil hiçbir yönetmen. Ona kendisinden bir şeyler de katabilir veya bazı kısımları çıkarabilir. Uyarlandığı eserin ana temasından kopmadığı ve onun değerini aşağıya çekmediği sürece bunları yapmasında bir sakınca yoktur. Hatta bana göre olması gereken de budur. Çünkü bu zaten değerli olan bir eseri daha değerli kılar, ayrıca filmi de bir nebze olsun özgünleştirir. Her neyse yeniden filme dönecek olursam söylediğim gibi çok etkileyici bir filmdi. Sadece kitapta da olduğu gibi geçmişe bir yolculuk yapmasını isterdim.

kalli 10 months ago

Haydi biraz anılara dalalım. Hayatınızda böyle saniyelerle yaşadığınız dönüm noktaları var mı? Ben anlatayım; size de örnek olur. Bundan bi' 10 yıl öncesi falan. Lisedeydim o zamanlar. Durakta oturdum, otobüs bekliyorum okula gitmek için. Benden başka kimse de yok bu…devamı

kalli 11 months ago

Hadi 90'lar 2000 başları çocukları için bir hafıza testi yapalım. MP3 çalar veya walkmanım vardı. +1 Kalemle kaset sardım. +1 Evimizde bir dönem tüplü televizyon vardı. +1 VCD'nin ne olduğunu biliyorum, evimizde vardı. +1 MSN kullandım. +1 Tuşlu telefonum vardı.…devamı

kalli 11 months ago

Karanlık Yolculuk

Richard Kelly

81 Gönderi

Spoiler içeriyor Donnie Darko, Türkçe adıyla Karanlıkta Yolculuk filmi hakkında konuşmak istiyorum bugün. Pekala, gerçekten karanlıkta yapılan bir yolculuğu mu izliyoruz, yoksa aydınlağa doğru bir ilerleyişi mi? Soyut ve metaforik anlamda. Gelin bunu beraber inceleyelim. Filmi izleyeli herhalde 2-3 haftadan daha fazla…devamıDonnie Darko, Türkçe adıyla Karanlıkta Yolculuk filmi hakkında konuşmak istiyorum bugün. Pekala, gerçekten karanlıkta yapılan bir yolculuğu mu izliyoruz, yoksa aydınlağa doğru bir ilerleyişi mi? Soyut ve metaforik anlamda. Gelin bunu beraber inceleyelim. Filmi izleyeli herhalde 2-3 haftadan daha fazla zaman oldu, o sebepten ötürü zihnimde bazı parçalar eksik gibi. Zaten zor da bir filmdi, hakkında konuşmak için araya bu kadarlık bir mesafe de bırakınca zihnimde kelimeleri nasıl toparlayacağımı bilemez hâle geldim. Neyse bir şeyler yazdıkça kelimeler kelimeleri doğurur, cümleler cümleleri açar, akar gider diye düşünüyorum. Kopukluklar olabilir, affola. Böyle bir filmi de tam biz düzlemde nizami şekilde yorumlamak da çok zor benim için. Girişi çok uzattım, kusura bakmayın. Başlıyorum. Öncelikle belirtmek istediğim bir şey var. Ben filmi iki kez izledim. İlk bi' gece oturup izledim. Sonra baktım ki zihnimde filme dair bayağı eksik parçalar var. Başı, sonu, sahneler arası geçişler, kitap, zaman kırılması, evrenler, olanlar ve olmayanlar zihnimde oturmamış, hem anlamamış hem de kendimi vererek izlememişim. Bu sebepten ötürü ikinci defa bir daha izledim. İkinci izleyişimde de %100 bir şekilde anlamasam da en azından bu kadar çok eksik parça kalmadı. Sahneler zihnimde makul bir yere oturmayı başardılar. Donnie Darko'yu Onedio'nun Dev Film Arşivi adlı gönderisini karıştırırken bulmuştum, konusu ilgimi çekince de hemen izledim. Zira bilen bilir; paralel evrenler, zaman yolculuğu gibi konular tam benim kalemimdir. Kafamın allak bullak olmasını, filmin sonunda zihnimde yüzlerce soru işaretini bırakması, sahnelere tekrar bakıp bir şeyleri çözdükçe "vay anasını be!" demeyi severim. Bu filmde yaşadığı birçok kırılma, birçok seçimle bana bunu dedirtmeyi başardı. Filmin başrolünde Donnie adlı bir genç bir erkek var. Psikolojik sorunlarla mücadele eden biri. Aslında bunun tam anlamıyla öyle olmadığını filmi izledikçe daha iyi anlıyoruz tabii. Her neyse, Frank adlı bir tavşan Donnie'nin karşısına çıkıp ona şunun haberini veriyor: "Dünyanın yok olmasına 28 Gün, 6 saat 42 dakika 12 saniye var." Böyle bir haberi almak, inanıp inamamak bir tarafa insanın hayatında, düşüncelerinde, davranışlarında illa bir şeyleri değiştirir değil mi? 2012 yılında dünyanın sonu gelecek safsatasını hatırlarsınız. İnsanlar yerlerini, yurtlarını terk etmişlerdi bu inanış için. Tüm dünyayı etkisi altına almıştı. Herhalde inanmasakta zihnimizde bi 'acaba' oluşmuştur. İşte Donnie'nin hayatında da bu haberden sonra değişimler oluyor. Fakat bunlar somut değişimlerden ziyade soyut ve zihinsel değişimler. Hayata bambaşka pencereden bakıp daha farklı bir şekilde sorgulamaya başlıyor. Bazı eylemleri istemeden bazılarını isteyerekten yapıyor; yine de şu bir gerçek ki Donnie'nin hayatındaki bu değişim yaşadığı evreni, ailesi ve çevresindeki ile olan ilişkilerini de şekillendiriyor. Eylemlerimizin "Kelebek Etkisi" adı verilen bir teoriyle başka insanların hayatlarını ya da gelecekteki yaşantımızı nasıl değiştirdiğini biliyoruz. Donnie Darko'da kelebek etkisi teorisinden bahsedip geri çekilmek mümkün değil. Çünkü eylemlerimizin geleceği şekillendirmesinden değil, alternatif evrenler oluşturup zaman kırılmaları yaratmasından bahsediyor film. Çoklu evren teorimine değiniyor değinmesine ama bunu izleyicinin gözüne sokarak yapmıyor. Daha zihnine ve psikolojisine girmeye çalışarak, derinden derinden veriyor. Düşündürerek, kafa karıştırarak... Eğer paralel evren meselesini zihninizde halletmek isterseniz Coherence adlı filmi izlemenizi tavsiye ederim. Film içinde önerimi de yaptığıma göre devam edebilirim. Filmdeki hiçbir karakter boşuna orada değil aslında. Farketsek de etmesek de hepsi bir şekilde hikâyeyi, zaman kırılmasını besliyorlar. Fakat Donnie ve Frank'tan sonra önemli olan iki karakter var; birisi Gidici Nine diye söz edilen Bayan Sparrow, diğeri de Donnie'nin terapisti. Mahallenin delisi olarak bilinen ve sürekli boş bir posta kutusunu kontrol eden Gidici Nine'nin aslında ne kadar zeki olduğunu, hatta Donnie'nin elinde bulunan zaman kırılmasıyla alakalı kitabı da onun yazdığını biz de Donnie'yle beraber öğreniyoruz. Her şeyin farkında olan ama kabuğuna çekildiği ve herkes kendisini deli sandığı için kimseye de inandıramayan biri. Bir şeylerin sadece Donnie farkında ama o da tam anlamıyla deli yaftası yemese bile aynı durumdan muzdarip. Bayan Sparrow film için bu yüzden şu kadar önemli; filme dair birçok kavramı, yaşananları ve yaşanacakları, evrenler teorisini onun sayesinde öğreniyoruz. Onun başka evrenden beklediği bir haber karakterlerin hepsi için oldukça önemli. Geçelim terapiste. Terapist gerçekliğin ve sorgulamanın vücut bulmuş hali diyebiliriz. Bizi daha doğrusu Donnie'yi hayal dünyasından uzaklaştırıp gerçekçi bir dünyaya sokmak isterken onun zihnindeki korkuları, Tanrı'ya olan inancı ve bakış açısını da ortaya çıkarıyor. Terapistle olan sahneler, Donnie'nin mücadele ettiği psikolojik sorunlar biz seyirciye en başta şunu düşündürtmek istiyor; Donnie bir şizofren ve her şeyi kendi yapıp kendi çalıp kendi oynuyor. Az önce demiştim ya 'çoklu evrenleri' gözümüze sokmuyor. İşte buradan yola çıkarak yaptım bu çıkarımı. Belki gerçekten de her şey bir yanılsamadır ve her şey Donnie'nin zihninde yaşanıyordur. Uçak motoru düşmeden önceki son 8 saniye içinde Donnie'nin gördüğü bir rüyadır bu 28 gün. Kim bilir, bilemem... Zor bir film. Her türlü olasılığı düşündürüyor. Ben her şeyin gerçekten yaşandığı, çoklu evrenler teorisine dayanan olasılığı göz önüne alacağım. En başından beri de bunu yapmaya çalıştım zaten. Donnie bir şizofren değil ve gördüğü, yaşadığı her şey gerçek. Sadece seçilmiş kişi olduğu için bunlar ona gösteriliyor. Pekala film bize dediğim gibi Donnie'nin şizofren olduğunu göstermeye çalışarak zihnimizde şu yanılsamayı oluşturmaya çalışıyor. Donnie çok zeki biri ve her şeyi kendisi planlıyor ve planları kusursuz bir şekilde işliyor. Su baskını, çıkan yangın vs. Lâkin çoklu evrenler teoirisini anlattığı açıdan baktığımızda Donnie'yle bütün bunları yaptıranın Frank olduğunu görüyoruz. Filmin asıl zeki karakteri o. Yönlendirmeleri ve manipuleyi o kadar kusursuz yapıyor ki; izleyici olarak bile olanlardan onu suçlamak aklımıza gelmiyor. Özgür irade, kader gibi kavramlardan söz etmiştim. Tam bu noktada bunu biraz açabilirim. Frank'ın yönlendirmesiyle hareket eden Donnie'nin özgür olmadığını görüyoruz. Bütün seçimler kendine ait gibi görünse de bir şekilde kukla görevi görüyor aslında. Evet, onun için mutlu sonla biten ölümü de dahil. Hatta Donnie bir sahnede şunları söylüyor: "Tanrı zamanı kontrol ediyorsa, her şey önceden belirlenmiş demektir." Yani kaderimizin önceden yazıldığını, seçimlerimizin kendi elimizde olmadığını savunup özgür irade diye bir şey olmayacağını iddia ediyor, eğer bir Tanrı varsa. Tabii Donnie'nin düşüncesine göre konuşuyorum. Ben Allah'ın varlığına inanan biriyim ve de seçimlerimizin bize bırakıldığını yani şuan seçtiğimiz eylemleri seçmek için yaratılmadığımızı, bunları tamamen özgür irademizle seçtiğimizi düşünüyorum. Gelelim Donnie'nin Tanrı'ya karşı olan tutumuna. Kendini ateist olarak göstermek istese de ya da öyle olduğunu düşünse de aslında kendisi bir agnostik. Bunu bazı sorgulamalarından kadere ve kıyamete karşı olan bakış açısından ve Tanrı hakkında yaptığı konuşmalardan anlayabiliyoruz. Tanrı'nın varlığını kabul etmese de tamamen redde etmiyor. Buna şüpheci yaklaşıyor. Film doğa ötesi ya da bilimsel her şeyi felsefi bir açıdan sorguluyor, sorgulatıyor. Bu yönüyle de öne çıkması beni cezbeden detaylardan diyebilirim. (Sığmadı devamını yorumlara bırakıyorum.)

kalli 11 months ago

çalışırken kendime vakit ayırmaya zaman bulamıyordum, boş zamanlarda yine bir şeyler okuyup izliyordum ama tabii tamamen boş olmakla aynı olmuyor. yakın zamanda çalıştığım iş yeri kapandı ve işsiz kaldım. şu boşluk sürecinde -artık iş lazım valla evde oturmaktan kök saldım,…devamı

kalli 11 months ago

Kopyalanmış Adam

José Saramago

10 Gönderi

Spoiler içeriyor Kitabımızın baş karakteri Tertuliano Máximo Afonso, kendi halinde yaşayan, dümdüz adamlardan diyebileceğimiz bir insandır. Mesleği ise tarih öğretmenliğidir. Fakat bu kitabın ana meselesi için önemsiz bir detay. Bir gün Tertuliano Máximo Afonso izlediği filmde kendine tıpatıp benzeyen bir adam görür.…devamıKitabımızın baş karakteri Tertuliano Máximo Afonso, kendi halinde yaşayan, dümdüz adamlardan diyebileceğimiz bir insandır. Mesleği ise tarih öğretmenliğidir. Fakat bu kitabın ana meselesi için önemsiz bir detay. Bir gün Tertuliano Máximo Afonso izlediği filmde kendine tıpatıp benzeyen bir adam görür. Daha sonra tüm yapacaklarını, hayatın akışının ona verdiği sorumluluk ve görevleri bir kenara bırakıp zamanını bu adamın bulunduğu filmleri izleyip onu bulmaya adar. Tertuliano Máximo Afonso, kendisine ikizi gibi benzeyen aktörü yalnızca bir meraktan ileri gelen duygudan ötürü bulmak istemez. Asıl mesele benlik kaygısı, asıl olma ve var olmaktan duyduğu endişedir. Evet, Tertuliano Máximo Afonso, bu aktörü gördükten sonra bir benlik kaygısına düşmüştür. Kendini eşsiz sanan bir insan eşsiz olmadığını öğrenirse ne yapar? Kendiyle tıpatıp aynı bedeni taşıyan biri onu ruhsal olarak tehlikeye atmaz mı? İşte Tertuliano Máximo Afonso'da tüm bu düşüncelerle bulmak ister ikizini. Onunla arasında bi' fark bulmak, belki de kopya olanın kendisi değil, o olduğuna bir ispat bulmak için. Bu takıntı beynini kemirip, zamanını çalarken yavaş yavaş zafere de ulaşır. Tabii, hemen adım atamaz. Zira adamın karşısına çıkması ikisi için de olumsuz etkiler yaratacaktır. Bir şekilde adama; António Claro'ya ulaşır, Tertuliano Máximo Afonso. Aktör ilk başta bu durumu saçmalık olarak görüp görüşmeye karşı çıksa da o da benzer duygulardan ötürü Tertuliano Máximo Afonso ile görüşmeye karar verir. Evet, o da benlik kaygısı, eşsiz olmamayı bilmenin verdiği sancıyı, kopya insan olabilme korkusunu duyar. Buluşmadan sonra ikili konuşup anlaşmış ve birbirlerinden tamamen uzaklaşmış gibi görünseler de asıl çatışma buradan sonra doğar işte. Başlangıçta yani aktör kitaba tam anlamıyla dahil olmadan, onu tanımadan önce Tertuliano Máximo Afonso'nun içsel çatışmalarına, benliğinde verdiği savaşa ve arayışa tanık olurken António Claro'nun Tertuliano Máximo Afonso'nun hayatına giriş yapmasıyla karşılıklı bir çatışma, tek olduğunu kanıtlama isteğinin yankılarnı duymaya başlıyoruz. Karakterler sadece içsel bir çatışma değil, dışsal olarak da çatışmaya başlıyorlar. Hatta bu çatışmaya alçakça bir biçimde hayatlarındaki kadınları da dahil ediyorlar. Çünkü her ikisi de bir diğerinin varlığını kabule yanaşmıyor. Kitap boyunca aklımda binbir senaryo döndü. Bu sebeple kitabın çok yönlü bi' okumaya ittiğini söyleyebilirim. Ne olacağı hakkında tahminler yürütmeye çalıştım. Bazı yerlerde yürüttüm, bazı yerlerde başarısız oldum. Lâkin akıl yürütsem de yürütmesem de kitabın her sahnesiyle beni kendine hayran bıraktığını belirtmekten zevk duyarım. Şaşırtmayı da başarttı çoğu noktada. Böyle bir kitaptan beklenileceği üzere. Varoluşu, benliği, kimlik bölünmesini, maskelenmeyi çok iyi bir şekilde ele almıştı. Psikolojik olarak derin bir kitap kısacası. Finali ise bize gösterdi ki; bu döngü bu şekilde devam edecek. Kimse eşsiz değildir. Yazı dili zorlayıcı olduğu için hafiften okumakta zorlandım ama kurgusu, hikâyesi beni sürükledi götürdü. Daha önce de Jose Saramago okuduğum için bu yazı diline alışmış sayılırım tabii ama yine de birazcık zorlayıcıydı. Siz de dünyada eşsiz olduğunuzu düşünüyor veyahut Tertuliano Máximo Afonso'nun yaşadığı bu kaygıys tanık olmak istiyorsunuz okumanız gereken eser kesinlikle bu. Neden sürekli karakterin tam adını kullandığıma bir açıklık getireyim. Çünkü yazar da öyle yapmış ve ben de böyle yapılması gerektiğini düşündüm.