(@) - Raf

şiir günlüklerim/1 gece kuşları gözlerim kapalı bedenim sarılıyorken karanlıkta kelimelerim henüz aklıma gelmeyenlerden mesul ezgiler bir uzak kalmışlıktan bir temassızlıktan bitkin ah açılıyor zamanın kilit vurduğu şiirlerim seni ister gözlerim yalnız seni düşler gece kuşları vurur pencereme gözlerim kapalı bu…devamı

leftover 3 years ago

Aldatma

Arnaud Desplechin

6 Gönderi

Spoiler içeriyor Benim için özel bir film oldu.Bunun sebebi yazarlığa duyduğum tutkunun herkese dillendiremediğim yönlerine değinmesiydi.Fransız dramlarını severim,bayıldığım ahenkli dilleri bir şiirden farksız sohbetler taşıyor.Haliyle sohbet ağırlıklı olan bu film çok keyifli,sokulgan,naif,anlaması güç olmayan sadece kulak verilmesi istenilen birkaç saat vaadediyor.Aslında kısaca…devamıBenim için özel bir film oldu.Bunun sebebi yazarlığa duyduğum tutkunun herkese dillendiremediğim yönlerine değinmesiydi.Fransız dramlarını severim,bayıldığım ahenkli dilleri bir şiirden farksız sohbetler taşıyor.Haliyle sohbet ağırlıklı olan bu film çok keyifli,sokulgan,naif,anlaması güç olmayan sadece kulak verilmesi istenilen birkaç saat vaadediyor.Aslında kısaca konuya değinebilirim,bu değinişim bazı irdelemeler yapmam için zaruri. Mükemmel nokta şu ki,yazar filmdeki bu ilişkilerini gerçekten yaşıyor mu? Filmde çok hızlıca geçilen çok önemli bir cümle yakaladım:Yazar tecrübelerini romanlaştırmamalı,romanında yazdıklarını,kaleme aldıklarını tecrübe edinmeli...Şimdi,kendisinin bunu söylediğini hayal ürünü veya gerçekten olan ilişkilerinden birinde duyuyoruz.Edebiyat profesörü ve derslerinden birinde bunu anlatmış.O halde bu bize gösteriyor ki idealleştirdiği şeyi yapıyorsa bu tüm yaşananlar gerçek oldu veya olacak.Çünkü kitabında aklında veya gerçekten yaşadığı tüm bu ilişkileri anlatıyor.İşte mükemmel nokta şu:biz izleyiciler aslında bunu pek umursamıyoruz,yazarın kafasının içine giriyoruz,ne de olsa filmi izleyerek kitabı zaten okuyoruz.Dolayısıyla bir sanat filmi ereğindeki işi yapmış oluyor.Tatmin ediciydi. Tekniği böyle filmin,şimdi biraz ete kemiğe büründürelim.En zevkli yanı da burası. Dört farklı kadınla ilişkisini izliyoruz filmde.Buna eşiyle beraber beş de diyebiliriz.Bu beş kadınla türlü hikayelerle tanışıyoruz.Ağırlıklı olarak bizlere izletilen de Lea Seydoux filmde.İnanılmaz bir oyunculuktu ve naiflikti,ben bayıldım.Burada kendisi aldatılan ve aldatan kadın rolünde.Ama bazı derin sebeplerden dolayı-bunu anlamıyorum bu fransızlarda- eşinden ayrılmıyor ve bu gizli ilişkiyi sürdürüyor.İnanılmaz bir sahne vardı.Arada sırada meşru olmayan ilişki yaşadığı yazarın evine geldiğinde,elleri,dudakları,bacakları,boynu,her şeyiyle ona,tüm hücreleriyle sarıldı,sevişme olarak adlandıramayacağım bu sahneyi,çok başkaydı,gerçekten varoluşunu aşkında bulduğu,aşkında hazzı hatırladığı,onunla yüzyıllar sonra rastlaştığı bir sahneydi sanki.Dinleyen ve not alan konumunda bir yazardan bahsedemeyiz tamamen burada.Yazar kafasında yaşadığı bir ilişkiyi aslında kendi dünyasında yaşıyordur sadece ve ne de olsa romanında yazdığı o her cümle her kadın kendi küçük tanrısallığıdır.Bu konu ilgimi çekiyor.Yaratmak,bir besteden bir romana kadar en uçtan en uca,bizim tanrısal yönümüz müdür? Bir yapay zeka da bizim kadar yaratabilse de bu çok başka bir şey,bir roman onu yazanın ruhunu da taşıyor çünkü belli ki.Buna dikkat ederek kaçımız okuyor bilmiyorum,aslında dikkat etmeli mi onu da bilmiyorum neticede kendi tanrısallığımızı ne kadar yaşadık... Filmde romantik çok sahne vardı.Bir bankta sohbet ettikleri sırada kızıl ışıkların saçlarında,gözlerinde yarattığı birkaç dakikalık düş,o esnada bir gülümseyiş,bunlar insana dair bize dair güzel şeyler,farkedilmeli. Elbette bu film etik değil,ahlak dışı,gerçeklerle örtüşmüyor diye de izlenebilirdi.Yani gerçek zaten huysuz bir gözetmen gibi tepemizde tüm gün,bırakalım bazen hayat anlamsız ve şiirsel olsun birkaç saat.Baudelaire tüm gün sarhoş olmalı şarapla ya da şiirle derdi,bize birkaç saat çok değil elbette,asla değil. Olumsuz eleştirilerim de var.Kopukluk vardı filmde bir ara.Yani bu çekoslavakyalı adam sahnesi hayli gereksizdi.Aslında düşündüm de olmayadabilir,yazarın içindeki yahudilik vicdan azabından dolayı belki böyle bir ilişki daha yaratmıştır aklında.Yahudi demişken yahudi-ingiliz çatıştırmaları da anlamsızdı.Bir yazar olarak en azından konusunu açmaya bile gerek duymaz diyordum hiç değilse romantik bir yapımda.Bilmiyorum.Ayrıca film daha kısa olabilirdi.Bazı diyaloglar kendini tekrar ettikçe bayabiliyor,her ne kadar düşsel bir sahne olsa da.

leftover 3 years ago

Davet

Karyn Kusama

10 Gönderi

Acılar ve ritüellere dair bir tuhaf film.Tuhaflığının sebebi size birçok senaryo ürettirmesi izlerken.Ortam o kadar gergin ki filmde her an bir karmaşa olabileceği bakışlardan da belli.Bir grup arkadaş 2 yıl sonra geleneksel toplanmalarını yapıyorlar ve ilk bakışta her şey güzel…devamı

leftover 3 years ago

Cüneyt Özdemir !kna adı verilen çok özel bir projeye imza atmış.Din-felsefe-bilim alanlarında,alanlarında söz sahibi,argümanlarını doğru temellendirebilecek insanları karşı karşıya getirip güzel bir tartışma ortamı yaratıyor.Bu niyette olan bazı yurdum insanı maalesef birkaç seçimde hata yaptığı için ortada olması gerektiği gibi…devamıCüneyt Özdemir !kna adı verilen çok özel bir projeye imza atmış.Din-felsefe-bilim alanlarında,alanlarında söz sahibi,argümanlarını doğru temellendirebilecek insanları karşı karşıya getirip güzel bir tartışma ortamı yaratıyor.Bu niyette olan bazı yurdum insanı maalesef birkaç seçimde hata yaptığı için ortada olması gerektiği gibi bir tartışma ortamı bulunmuyor.Mesela sunucu ya da soruları yönelten kişinin şahsında yanılıyor ve habire o kişi de sözünü kesiyor konuşanın vesaire.Ama bu programı beğendim.Gün içinde Sinan Canan ve Diomand Tema islamiyet ve agnostizmi çatıştırdılar ve kanımca ortaya harika bir sentez çıktı.Ha bu arada yorumlara yazmışlar youtube'da,ne kadar medeni bir tartışma ortamı,diye.Arkadaşlar olması,yapılması gereken bu.Bir şeye medeni demem için benim gözümde olması gerekenin üstünde bir değer katmış olmalı.Seviye ne kadar düşmüşse insanımızın gözünde... İyidi hoştu tartışma gerçekten iki tarafa da saygı duyuyorum lakin Diomand Tema beni ikiyüzlülüğü ile rahatsız etti.Bir saatlik programın başında,ortasında, sonunda;dürüstlük, objektif değerler, hoşgörü deyip dursa da kendisinin ve eşinin ülkedeki modern müslüman kesimle bir dertleri var,kesinlikle var.Cemre Demirel,Hubeyb Öndeş ve Altay Cem Meriç'e çok ağır ithamları var.Eşinin de hadsiz lafları ile pohpohlamasından mahrum kalmamış.Ayrıca kendisi bariz felsefi hatalar yapıp bunun doğruluğunda diretmeyi de inatla yapan biri.Bu kendi kanalında var,Hubeyb'in de konu hakkında videosu var doğrudan alıntıladığı. Her neyse sonuç olarak şunu farkettim:bazı entelektüel birikimi olan gençlerimiz fazla heyecanlı ve maalesef ün sahibi olduktan sonra epey kibirlendiklerini ve dogmatik yaklaşımlar sergilediklerini görüyorum.Ancak cüneytin kanalı veya oğuzhanın kanalına çıktıklarında bildiğimiz ahlak kurallarını sıralamakta zorlanmıyorlar,ezberlemişler.Bir diğer isim de bu konuda Jahrein'dir.Fikirlerinde nokta atışı fazladır ama yanlışa yanlış diyemiyor özür dilemiyor ve kesinlikle medya ile tanıştığı zamanlardaki gibi kalamadı.Böyle sanırım daha da örnek var.Bunu yapmayın.Bunu yaparsanız aynı karşılığı misliyle alırsınız zaten.Bunlara hiç gerek yok ülkede atmosfer buz gibi,nefesimi görebilirim yani,hakikaten ortam çok gergin.Sosyokültürel bir mesele olan bu konuda bize de her dinlediğimizi okuduğumuzu araştırmaksızın doğru bulmamak düşer.Çağın en kurnaz insanları doksan dokuz doğrunun yanında hayati önem taşıyan bir yanlışı sıkıştırmakta asla gocunmuyor zira.

leftover 3 years ago

2 Broke Girls

Michael Patrick King

37 Gönderi

Dizinin ahlaklı olmak ya da ne bileyim diğer yapımlarda olduğu gibi güldürürken akıcı bir senaryo da üretebilmek amacı zaten hakkında okuduğum birkaç eleştiride de anladım ki yoktu.Tamamen yermeyeceğim diziyi,cinselliğe vurgu yapan şakalara zaten çok müsait pozlar veriyor dizi.Pilot bölümde çok…devamı

leftover 3 years ago

Corpus Christi

Jan Komasa

4 Gönderi

İzlediğim filmler bana aynı anda iki şey anlatmaya çalışan filmlerse bu konuda bilmem gereken şeyler vardır öncesinde.Dogville öyleydi mesela.Çok fazla alt metin okuması yaptım izlediğim filmlerde,gerçekten.Lakin son zamanlarda kafamı sanatın sınırları zorluyor.İzlenen bir film ve yaptığım çıkarımlar,incelediğim ve sanatsal zevk…devamıİzlediğim filmler bana aynı anda iki şey anlatmaya çalışan filmlerse bu konuda bilmem gereken şeyler vardır öncesinde.Dogville öyleydi mesela.Çok fazla alt metin okuması yaptım izlediğim filmlerde,gerçekten.Lakin son zamanlarda kafamı sanatın sınırları zorluyor.İzlenen bir film ve yaptığım çıkarımlar,incelediğim ve sanatsal zevk almaya çalıştığım bir resmin-aslında almaya çalışmak konusunda bile şüphelerim var- sanatçının düşündüğünden tasarladığından fazlasını aktaramayacağı doğrusu,entelektüel sınırlarıma biraz daha dikkat etmemi gerekli kılıyor.Haddim olmayacak şekilde gereğinden fazla veya az anlam veremem o esere.Bu filme bakıp:"hristiyanlığın isanın bedeni üzerinden ödetttiği insanlığın günahlarının kefaretini burda Daniel filmin sonunda ödüyor." gibi...Aslında oladabilir olmayadabilir.Dışavurumcu eserlerde ben geçmişteki ufak bir manzarayı anımsar bundan mutluluk duyarım,sen ise tabloyu farklı ışık sprektrumlarında izler aa şöyle şöyle dersin.Ama Munch hangisini amaçlamıştır ya da bir şey amaçlamış mıdır bilemeyiz. Öncelikle filme bayıldım.Kesinlikle öneririm.Neden öneririm? Filmde bolca utanacağınız için öneririm.Yalanın ve arkasından gelenlerin bir toplumdaki ahlaki etkisini-çok ilginçtir,bu olumlu-,dini bütün olanın iki yüzlülüğünü görecek ve yakalanma korkusunu hep hissedeceksiniz.Ben açıkçası dünyanın her köşesinde,herkesin herkesi tanıdığı o küçük kasabalarda yaşamın ağır ilerleyişini de çok hissettim.Bana kalırsa bir atmosferin birden bire seni soktuğu roller,başkaları oluşun senin,sana hiçbir insanın sözleri ile yaşatamayacağı şeylerdir. Filmi anlatmayacağım.Yani şöyle şöyle oluyor falan demek inanılmaz saçma geliyor.Analiz olarak da ilk paragraftan şunu çıkarmalısınız:bu film düz anlamıyla,ya sadece karakterlerin nedeni olan davranışları ve ardından gelen sonuçlarına bir bakış olarak size sanatsal zevk verebilir ya da buna artı olarak İsa'nın bedeni isminden de yola çıkıp İsa'nın çileleri,çarmıha giden hikayesi ve hristiyan öğretilerini de masaya serip iki kat zevk almanızı sağlayabilirsiniz.

leftover 3 years ago

Felsefe Söyleşileri

Burak Kaplan

1 Gönderi

İlk bölümü inanılmaz bir keyifle bitirdim,dil bilimsel yaklaşımları,islam medeniyetinin önemli alimlerinin düşüncelerine değinmesi,çağımızın önemli filofozoflarına atıfları,karizması,üslubu ve tabii ki Oktay Sinanoğlu kadar verdiği önemin yanında Cemil Meriç'in dil namustur cümlesi kadar Türkçemizi yüceltmesi,ona sahip çıktığını 50 dk boyunca öz türkçe…devamı

leftover 3 years ago

Gizli Oturum

Jean-Paul Sartre

1 Gönderi

Salt şu karanlık zamanlardan olmasa gerek,buluştuğum her yapıtın beraberinde ölümle düşünüyor,ölümle yatıyor,ölümle kalkıyorum.Bir zaman çizelgesi çıkarsam hayatımda,bunun başlangıç anı olarak okuduğum ilk felsefi eseri;okuldan kaçıp kendimi okuduklarımı düşünmek üzere yollara verdiğimde yağmurun altında birbaşınalığın yalınlığını tattığım zamanları işaretlerdim,oraya bir nokta…devamıSalt şu karanlık zamanlardan olmasa gerek,buluştuğum her yapıtın beraberinde ölümle düşünüyor,ölümle yatıyor,ölümle kalkıyorum.Bir zaman çizelgesi çıkarsam hayatımda,bunun başlangıç anı olarak okuduğum ilk felsefi eseri;okuldan kaçıp kendimi okuduklarımı düşünmek üzere yollara verdiğimde yağmurun altında birbaşınalığın yalınlığını tattığım zamanları işaretlerdim,oraya bir nokta koyardım.Bakıyorum da,geçenlerde okuduğum kitapta dendiği gibi tıpkı,felsefe mutsuz olacağını bile bile o yola çıkmasıymış insanın.Hayatındaki değişebilir şeylere ölüm karşısında anlam katma çabasıymış,yani değişmez olan o şeyle…ironik değil,mantıklı bir bakıma. Evet,cehennem başkalarıdır.nereden geldim buraya,woody allen’dan geldim.böyle genişliyor ufuklar,bir film izledim,notlar aldım,onlar üzerine araştırdım ve bu yapıta ulaştım,alıntı etkiledi beni,filmin tabiyetiyle de hayli özet geçici bir cümle oluyordu:cehennem başkalarıdır… kısa bir tiyatro eseridir öncelikle buradan başlayalım.imgelem dolu bir eser olsa da aslında bir çırpıda anlaşılacağını düşünüyorum varoluşun bilinceki insanlar tarafından.mavi yeşil ve bordo…ferdinand bardedienne heykeli…kağıt bıçağı…otel odası…üç insan,biri erkek diğerleri kadın…tek mekan oyunu…bütün bu kavramlar Beckett’i hatırlattı bana,çok sevdiğim tiyatrosunu…tek mekan eserlerde her zaman kitabın bitmemesini istemişimdir.diplerde gezmeyi severim,o birkaç kişinin bataklıklarında…bu yapımda da öyle oldu.insanların birbirini nasıl yediğini,birbirine cehennemi nasıl yaşattığını,cehennemin üçüncü kişiden sonra kaçınılmaz olduğunu,olacağını,gayet tabii olacak…cehennem başkalarıdır zira öz diye bir şey yoktur,insan özünde iyi olsa uzlaşı uzak olmaz,kötü olsa da uzlaşı beklentisi olmaz.bu böyledir sartre’a göre.dolayısıyla her ne kadar insansız bir yaşam tasviri bizleri mest etse de bu bizim küçük yalanımızdır.sartre’a göre insan varlığını başkası aracılığı ile ortaya koyabilen bir canlıdır.eğer ki distopyanız insansız bir evren tahayyülü ise bu saçmalık ütopyaya dönüşecektir.kitap bunu akıllıca kullanır ve ölmüş üç kişinin ölüm sonrası cehennemini içinden çıkılamaz bir odada baş başa kalmaları ile eğretiler.bundan sonrası ise bizi bize anlatır. okuyucu şunu okurken hemen soruyor kendine:hayatımda bana acı çektiren insanların kendimi birey kılmamda etkisi var mı? bunu asla bizi öldürmeyen güçlü kılar; insan insanın kurdudur diye yormayın,bu şudur ki: eleştirildiğin,yorumlandığın,aşağılandığın şeyin zıttında olduğun için aşağılanman sana acı veriyor ve senin kendini görme biçimini oluşturuyor.oyunda kendisinin korkak olmadığını düşünen Garcin bunu diğerlerinden duymadığı için cehennemi yaşar.cehennemin başkalarına nasıl yansıdığımız sorusunda gizli olduğunu bilir.aşkta dostlukta diğer her türlü insani ilişkide,toplumun(ikinin karşısında teksen toplumu karşına almışsındır) yargıları,değerlere karşı nasıl durduğunla şekillenir,karşı durmak bireyselliğine,özgürlüğüne ket vurur,cehennemi yaşarsın,topluma adaptasyon ise yargıların acı vermeyen yönden rüzgar almış olmasıdır.hayat başkalarıdır,cehennem başkaladır… sartre salt bu yüzyıla değil özgürlük hareketinden bu yana tüm insanlığa özgürlüğün belki de en doğru tanımını yapıyor. “INES: Haydi! Haydi! Cesaretini yitirme. Beni ikna etmek senin için kolay olmalı. Kanıt ara, bir çaba göster. (Garcin omuzlarını silker.) Gördün mü, gördün mü? Sana dayanıksız olduğunu söylemiştim. Ah! Şimdi bedelini nasıl da ödeyeceksin. Sen bir korkaksın Garcin, bir korkaksın, çünkü ben öyle istiyorum. Ben öyle istiyorum, duyuyor musun, ben öyle istiyorum! Oysa bak ne kadar zayıfım, bir nefeslik canım var; seni gören bir bakıştan, seni düşünen şu renksiz düşünceden başka bir şey değilim. (Garcin ellerini açıp üzerine yürür.) Hah! O kocaman erkek elleri açılıyor, iyi ama ne umuyorsun? Düşünceler elle yakalanmaz. Haydi bakalım, başka çaren yok! Beni inandırmak zorundasın. Benim elimdesin artık. ek:oyunun radyo tiyatrosu mevcuttur.akabinde Semra Yücel Ötgün’ün konu hakkındaki makalesi okunup Semra Yücel’in oyunu tuvale taşıdığı muazzam eser incelenmelidir.Makalenin içinde oyunun kopyası mevcuttur.

leftover 3 years ago

De Ki İşte

Oruç Aruoba

14 Gönderi

"Yaşamda sık sık istemediğin durumlarda kalacaksın -ama, geriye dönüp böyle durumlara giriş nedenlerini düşündüğünde, göreceksin ki, o durumlara girmen, her seferinde senin bir duruma girmek istemenden kaynaklanmış -yaşamının durumlar zincirini izlediğinde, bulacağın, hep , kendin olacak. Yaşamında, hep , kendini,…devamı"Yaşamda sık sık istemediğin durumlarda kalacaksın -ama, geriye dönüp böyle durumlara giriş nedenlerini düşündüğünde, göreceksin ki, o durumlara girmen, her seferinde senin bir duruma girmek istemenden kaynaklanmış -yaşamının durumlar zincirini izlediğinde, bulacağın, hep , kendin olacak. Yaşamında, hep , kendini, girmek istemediğin durumlara sokmak isteyeceksin -ve, sokacaksın ..." "Yaşam rüzgarın titrettiği yaprakların hışırtıları ardından çağıran bir ses gibi : çabucak yitiveren anlaşılamadan söylediği" "Yaşamında hep 'sahici' olmaya, yaşadıklarını 'sahiden' yaşamaya -yaşamı 'sahi' yaşamağa - çalışacaksın; ama, yaşadıklarında hep bir sahtelik arkaplanı, bir yapmacıklık çizgisi, bir uydurulmuşluk havası boy gösterecek." "Yaşam, istemen ve istediğinin ne olduğunu -ne istediğini- bilememen olacak. Bilinmeye elvermeyecek yaşamın -hep istem olacak, ve istemin bilinemezliği... İki türlüsü de olabilecek: Bilmediğini istemen; istediğini bilmemen ... Bu yüzden de yanlışları istemen olacak yaşam: Ne olduğunu bilmeden istediklerin; istediğini bilmediklerin; isteyip de bilmediklerin -hep, yanlışlar ..." "Yaşamın, yapman gerekenleri yapabilmen için, boyuna, yapmaman gerekenleri yapman olacak. Yaşamın, hep, yapman gerekenleri yapabileceğin zamanları özlemen olacak. Yaşamın, yapman gerekenleri hiç yapamaman olacak. Yaşamın, yapılamayan olarak kalacak." "Felsefede önemli olan düşüncenin kendisi değildir -bütün düşünülebilir düşünceler, zaten, şu ya da bu biçimde, daha önce düşünülmüştür; önemli olan, düşüncenin dilegetiriliş biçimidir -'yeni' anlam ancak orada bulunabilir." "Bütün felsefe kavramları, temelde, eğretilemelerdir. Felsefe, dilegelişini eğretilemek zorundadır -bu da özel bir dönüştürme gerektirir. - Felsefenin kavramları, "genel", "evrensel"; önermeleri "apodiktik", "diskursiv", falan değildir -özel türden benzetmelerdir hepsi. Felsefenin konusu, çünkü, dolaysız bir dilegelmeye elvermez : felsefe önermeleri, sözcük anlamlarında alınınca, saçma olmaktan kurtulamazlar. Her felsefe önermesi, anlamını ve doğruluğunu, dolaylanınca gösterir ancak; çünkü, kendisi zaten dolaylanarak dilegetirilmiştir. Felsefenin yolu dolambaçlıdır - yapılmasının yolu da, yazılmasının yolu da, anlaşılmasının yolu da - işte: kişinin kendisi kadar karmaşık, dolayısıyla bir o kadar dolambaçlı ..." Readera aracılığı ile aktarabildiğim alıntılar...Elbette fazlası da mümkündü.Oluşturmaya çalıştığım arşive ne derece katkı yapabileceğini,ilerde bu alıntıları okuduğumda bendeki değişmez düzeydeki etkisi ile görebileceğim.Dönemsel olarak yaşadıklarına tercüman ararmış insan okurken,her dönem bir başka roman kahramına tutulmak gibi...İlerdeki ben aynı ben olmayacağıma göre,belki de safsatadır bu arşiv niyetlenmesi.Kitapları en az iki kere okumalı belki de... Alıntılardan nasiplenmeniz dileğiyle,iyi okumalar...

leftover 3 years ago

Mantıksız Adam

Woody Allen

6 Gönderi

Aslında bakarsanız arşiv niyetli paylaşımlar yaptığım için eleştirilerim düşüncelerimin büyük ölçüde iz düşümü olacak.Bazı okurların faydalanmasını umuyorum. Woody Allen filmlerini şöyle tanımlarım: akdeniz havzasında bir açık hava sinemasında yalnız başına izlenilen film ve sonrasında eller cepte baş önde düşünüle düşünüle…devamıAslında bakarsanız arşiv niyetli paylaşımlar yaptığım için eleştirilerim düşüncelerimin büyük ölçüde iz düşümü olacak.Bazı okurların faydalanmasını umuyorum. Woody Allen filmlerini şöyle tanımlarım: akdeniz havzasında bir açık hava sinemasında yalnız başına izlenilen film ve sonrasında eller cepte baş önde düşünüle düşünüle eve dönülen bir yaz gecesi…filmleri bana hitap etmiyor,işin magazin tarafında ise hiç değilim,yalnızca bize sunduğu bir buçuk saatlik yapımlarından genelde sanatsal haz ile düşünsel katarsis arasında bir yerlerde ayrılıyorum ve bu beni rahatsız ediyor.Kendisinin müzik seçimlerini de hiç beğenmem,yani bir pedofilinin filmini çekse onda da arkaya sanatına uyduracağı bir smooth jazz eksik etmez.Enteresan entel dantel bir kişiliktir kendisi. İrrational man başrollerinde zengin isimler olan bir film.Lakin bu yapım için bir önemi kalmıyor çünkü zor roller yok,konu zor değil,arada Emma Stone birkaç öfke/şaşkınlık/hüzün üçlediği o yüz ifadelerini yapıyor o kadar.Ana fikir itibariyle ise film riskli bir işe bulaşıyor bence:Suç ve Ceza.Şimdi bu noktada filmi özet geçemem.İlgilileri bir zahmet girsin baksın internetten.Felsefi sorunlardan en önemlilerinden birisi olan şu soruna değinir: Bireyin fikri eylemsel atılımına uğradığı vakit mi ahlakı çiğner? Ben bu noktada ciddi şüpheler taşıyorum. şüphe 1: Kant’tan alıntlar yapan Abe düşüncenin eylemsel boyutlarına çakmak yakmadan önce ahlakın bireyin kendi sınırları olduğunu bilmez,bilememiştir.Toplumsal bir yasa olan ahlakın salt varoluşsal sancılar çekmesine neden olduğunu yine toplumsal bir yasayı çiğnediğinde anlayacaktır,Raskolnikovun baltası devreye girecektir.Dinin tahakküm kurmadığı bir yer yoksa dünyada hemen hemen, üstelik bu konuda dinlerin de ahlakının elbette farklı olduğunu bilerek soruyorum,acaba dinsel ahlakın, kitabını ve tanrısını ilan etmemiş toplumlardan özünde ne farkı var? Filmin ılıman bir yerde geçtiği,insanların birbirlerini dedikodu “rizikosuna” rağmen rahatça aldatabildiği hatta sonra pişman olup geri dönebildiği bu toplumda elbette dini bir ahlak hiç görmedik lakin yeryüzüne zararı olan insanların yeryüzünden temizlenmesi fikri önce kafalarda “kesinlikle gebermeli” şeklinde yer edip sonra fiile döküldüğünde “go to jail motherfucker” dendiğinde, yarattığı etki bambaşka.Abe bu konuda felsefesini değiştiriyor ve hayatı iki anlamda güzelleşiyor:kötü bir adam hapse giriyor,iyi bir emel uğruna yaşam anlam kazanıyor.Abe karakteri hakkında notlar aldım filmi izlerken.bunlardan ilki bir anda Raskolnikov’a öykünmeye başlaması ki suç ve ceza kitabına not almıştı bir sahnede bunu.bir diğeri jean paul satre’dan alıntılar yapması;bu da bizi başka bir kitaba yöneltiyor şu alıntı ile “cehennem başkalarıdır”.Evet çok meşhurdur.Kendisine bu konuda ne demek istediniz diye sorulduğunda jean paul şunları söyler”cehennem başkalarıdır hep yanlış anlaşıldı.Başkalarıyla olan ilişkilerimizin her zaman zehirli olduğunu, onların her zaman cehennemi ilişkiler olduğunu kastettiğim zannedildi. Oysa demek istediğim bambaşka bir şey. Demek istediğim, eğer başkalarıyla olan ilişkiler çarpık ve kirli ise o halde başkası ancak cehennem olabilir. Neden mi? Çünkü temelde diğer insanlar, kendi hakkımızdaki fikrimizin oluşum sürecinde en önemli yeri işgal ederler. Kendimizi düşünürken kendimizi tanımaya çalışırken temelde başkalarının bizimle ilgili halihazırda sahip olduğu bilgileri kullanırız. Kendimizi, başkalarının sahip olduğu, kendimizi yargılamamız için bize verdikleri araçlarla yargılarız. Kendimle ilgili ne söylersem söyleyeyim, her zaman başkalarının yargısı buna dahildir. Bu da demek oluyor ki eğer ilişkilerim kötüyse kendimi tamamen başkalarına bağımlı kılarım. Ve böylece gerçekten de cehennemde olurum.” Bu meşhur sözü Abe üniversitesinde öğrencilerine anlatırken gözleri ışıldar,yüzü gülümser ve o “benim fikirlerim evrenseldir” bakışı,”bakın daha önce meşru görülmüş” bakışları aslında bir günah çıkarmadır.kendisi neticede bir insan öldürdüğünü billir ama “felsefenin fazlası sözlü mastürbasyondur” diyerek ancak eylemsel düzlemde hayattan keyif alınabileceği sinyalini de seyircilere ve öğrencilerine verir.işte bu bütün şüphe irdelemimde demek istediğim,düşünce ve eylem özünde aynı şeyleri savunsalar da bedellerinin çok farklı olabilmesidir.Bu gerçekten ilgi çekici bir konu ve hayret verici bir seçimdir. şüphe 2: aşk elbette… şimdi bu ihanet olayları beni çok sarsar öncelikle onu söylemeliyim.Kieslowski’nin meşhur üç renk üçlemesinde sarsılmıştım özellikle kırmızı’sında.aşk konusunda Abe rasyonellikten irrasyonelliğe çok sert bir geçiş yapar. Aslında çok basit bir yere işaret edilir: gri,rasyonel yaşamın aşk konusunda her şeyi cevabı varken;renkli irrasyonel hayatın aşka tutkunluğu vardır.Ancak çok dikkat:irrasyonel hayatın tatlı yaşama sevinci aşk tarafından sömürüldüğü ölçüde aşk yine yalandır,öldürülmelidir.Bakın biz insanlar çok ama çok karmaşık varlıklar asla olmadık.Salomé de olmadı Nietszche de olmadı…ama öyle var gibi çok anlaşıldı çünkü kimse arkadaki sebeplerin basitliğini düşünmedi.Abe kasabaya geldiğinde kendine aşık ettiği öğrencisi de akademisyen arkadaşı da onun bilen gören havalı erkek hallerinde,o puslu ruhunda kendilerini tatmin edecek bir şeyler bulmuşlardı.Aslında insanlar bu gizemi seviyor.O gizem güven dolu yaşamlarına dokunmayadursun “dost kalalım taam mı” diye attıkları geri adımlar…bunları biliyoruz çokça okuduk izledik gördük de zaten.Lakin ihanet denen olayda bir hinlik var ki o da “seni seviyorum ama onda tam benlik bir şeyler var anla iştee” laflarını en başta demek bu kadar mı zor? yahu sizin ben entellektüel birikimlerinize…bir de elbette asla hissetiği başka şeylere aşk denmeden durulamaması meselesi var ki bu da öğrenci öğretmen ilişkilerinde; zengin fakir ilişkilerinde; köylü kentli ilişkilerinde vs. çokça görülür.desene şuna hayranlık,konforlu yaşam,alışılagelmedik yaşam tecrübesi cart curt diye…film bu noktada çuvallıyor mu? aslında hem evet hem hayır.spoiler vermeyelim.