evrende “boşluk” bile aslında tamamen boş değil. • kuantum mekaniğine göre, uzayın en boş yerlerinde bile sürekli olarak sanal parçacıklar oluşur ve yok olur. yani tam anlamıyla hiçbir yer gerçekten “boş” değildir. zamanı farklı algılayan hayvanlar var. • sinekler, zamanı…devamıevrende “boşluk” bile aslında tamamen boş değil.
• kuantum mekaniğine göre, uzayın en boş yerlerinde bile sürekli olarak sanal parçacıklar oluşur ve yok olur. yani tam anlamıyla hiçbir yer gerçekten “boş” değildir.
zamanı farklı algılayan hayvanlar var.
• sinekler, zamanı bizden daha yavaş algılar. o yüzden sineğe vurmak bu kadar zor. bir sinek için senin hareketlerin “yavaş çekim” gibi görünür.
insan bedeni teorik olarak yenilenebilir.
• lobster'ler (ıstakozlar) yaşlanmaz! hücreleri, yaşlandıkça bozulmaz ve doğal ölüme uğramazlar. insanlar da bir gün bu mekanizmayı taklit ederek biyolojik yaşlanmayı durdurabilir.
dünya'nın manyetik alanı olmasaydı, atmosferimiz uzaya kaçardı.
• mars'ta atmosfer yok denecek kadar azdır çünkü manyetik alanı zamanla kayboldu ve güneş rüzgarları atmosferini süpürdü. dünya'nın manyetik alanı olmasa, biz de aynı kaderi paylaşırdık.
karadeliklerin içinde zamanın durduğunu düşünebilirsin.
• birisi bir karadeliğe düşse, dışarıdan bakan biri için onun asla içine giremediğini, sadece ışığın kırmızıya kayarak yavaşladığını görürdü. ama düşen kişi için zaman normal akardı.
evrende biz gerçekten küçüğüz.
• eğer güneş'i bir insan boyutuna getirsek, dünya bir kum tanesi kadar olurdu.
beynin kararlarını sen fark etmeden önce verir.
• deneyler, bir karar vermeden milisaniyeler önce beynin o kararı zaten verdiğini gösteriyor. yani “özgür irade” biraz illüzyon gibi olabilir.
kendi dna'nın %8'i aslında eski virüslerden geliyor.
• evrim sürecinde bazı virüsler genlerimize yerleşti ve artık dna'mızın kalıcı bir parçası oldu.
ay olmasaydı, dünya çok farklı bir yer olurdu.
• ay, dünya'nın eksenini dengeler. eğer ay olmasaydı, eksenimiz daha kaotik olurdu ve mevsimler sürekli değişirdi. muhtemelen medeniyetin gelişmesi bile mümkün olmayabilirdi!
gördüğün her şey beyninin içinde ters duruyor.
• gözlerin ışığı toplar ve retinaya ters bir görüntü yansıtır. beynin bu görüntüyü düzeltir, yani dünyayı “doğru” görmek aslında bir yanılsamadır.
-- zaman, bir illüzyon olabilir.
• fizik yasalarına göre zamanın belirli bir yönü yoktur. geçmiş ve gelecek arasındaki fark, sadece beynimizin algısında var.
--. bilinç, fizik kurallarına uymayabilir.
• kuantum bilimi, bilinç ile fiziksel dünya arasında gizemli bir bağlantı olduğunu öne sürüyor. belki de düşüncelerimiz, evrenin temel bir parçasıdır.
---hiçbir şey gerçekten temas etmez.
• atomların negatif yüklü elektronları birbirini iter, bu yüzden aslında hiçbir şey hiçbir şeye dokunmaz. yani, şu an dokunduğunu sandığın şeyle aranda mikroskobik bir boşluk var.
---paralel evrenlerde senin sonsuz versiyonun olabilir.
• eğer çoklu evrenler gerçekse, her kararında yeni bir evren oluşuyor olabilir. bir evrende milyarderken, başka bir evrende keşiş olabilirsin.
--- evrenin “simülasyon” olma ihtimali düşündüğünden daha yüksek.
• matematikçi nick bostrom'un teorisine göre, eğer gelecekte uygarlıklar “gerçekçi simülasyonlar” yaratabiliyorsa, biz de büyük ihtimalle bir simülasyonun içindeyiz.
---beynin, gördüğün dünyanın sadece %10'unu işler.
• gerçekte beynin gözlerinden gelen bilgiyi büyük ölçüde keser. mesela burnunu her zaman görebilirsin ama beynin onu “görmezden gelir.”
----düşüncelerinin fiziksel dünyayı değiştirme ihtimali var.
• kuantum fiziğindeki çift yarık deneyi, bir gözlemcinin varlığının parçacıkların hareketini değiştirdiğini gösterdi.
----kendi beynini hackleyebilirsin.
• eğer bir şeyi yeterince sık söylersen (pozitif ya da negatif), beynin buna inanır ve buna uygun şekillenir.
--- en büyük ihtimalle, bu anı daha önce yaşadın.
• “eternal recurrence” teorisine göre, eğer evren sonsuzsa, bir noktada tam olarak senin hayatın tekrar yaşanacaktır.
--. gerçekten özgür iraden var mı?
• beyin taramaları, bir karar verdiğini fark etmeden milisaniyeler önce beyninin o kararı aldığını gösterdi. belki de özgür irade bir illüzyon.