Raf Yorumu: Elif (@filmtepesi)

‘Soul, hayatını caz müziğine adamış müzik öğretmeni Joe Gardner’ın, tam hayalini gerçekleştireceği gün yaşadığı beklenmedik bir kazanın ardından başlayan sıra dışı yolculuğunu konu alıyor. Dünyaya geri dönebilmek için çıktığı bu yolculuk, ona yaşamın anlamını yeniden sorgulatıyor.’ 🔮 “Peki ne yapacaksın…devamı‘Soul, hayatını caz müziğine adamış müzik öğretmeni Joe Gardner’ın, tam hayalini gerçekleştireceği gün yaşadığı beklenmedik bir kazanın ardından başlayan sıra dışı yolculuğunu konu alıyor. Dünyaya geri dönebilmek için çıktığı bu yolculuk, ona yaşamın anlamını yeniden sorgulatıyor.’ 🔮 “Peki ne yapacaksın sence? Hayatını nasıl geçireceksin?” “Emin değilim. Ama şunu biliyorum, hayatta her anın tadını çıkaracağım.” “Hazır mısın? Gelip yaşamaya?” “Korkuyorum. Yeterince iyi değilim. Ayrıca kıvılcımımı bulamadım.” “Evet, buldun. Kıvılcımın senin amacın değil. O son boşluk, yaşamak için gelmeye hazır olduğunda dolar.” “Kıvılcım, ruhun amacı değildir.” “Doğarken bir amacın olduğu söyleniyor ama ne olduğunu nasıl buluyorsun? Ya yanlış bir şeyi seçersen ne olacak? Veya başka birinin amacını? Saplanıp kalıyorsun.” 🔮 İnsan, hayatı ne zaman yaşamaya başlar? Bu soru ilk bakışta çok basit görünür. Doğduğumuz gün başladığını düşünürüz. Oysa Soul, bunun o kadar da kesin olmadığını fısıldıyor. Bazılarımız nefes alıyor, çalışıyor, gülüyor, plan yapıyor, yıllar geçiriyor; ama bütün bunların arasında yaşamayı sürekli başka bir zamana erteliyor. Film tam da bu ertelemenin hikâyesini anlatıyor. Joe Gardner’ın yaptığı en büyük hata, hayatını tek bir hedefe indirgemesiydi. Onun için yaşam, yalnızca caz sahnesine çıkabildiği gün başlayacaktı. O güne kadar yaşadığı bütün günler bir hazırlıktan ibaretti. Sabahlar, akşamlar, insanlar, sokaklar, sohbetler… Hepsi yalnızca büyük hayaline ulaşmasını sağlayacak araçlardı. Belki de bu yüzden film bize ilk olarak ölümü değil, eksik yaşanmış bir hayatı gösteriyor. İlginç olan şu ki Joe’nun değişimi öldükten sonra başlamıyor; ilk kez kendisinden uzaklaşabildiğinde başlıyor. 🪷 İnsan kendini içeriden tanıdığını zanneder. Oysa çoğu zaman yalnızca kendi düşüncelerinin içinde yaşar. Kendini dışarıdan görmek ise bambaşka bir deneyimdir. Film bunu beden değiştirerek anlatıyor. Joe artık kendi gözlerinden değil, dışarıdan bakabiliyor. Kendi bedeninde dolaşan başka bir ruhu izlerken yıllardır fark etmediği ayrıntıları görmeye başlıyor. İnsanlarla konuşurken aslında onları dinlemediğini, annesinin sözlerinin arkasındaki sevgiyi kaçırdığını, çevresindeki insanların yalnızca kendi hikâyesinin figüranları olmadığını ilk kez anlayabiliyor. Filmin en çarpıcı sahnelerinden biri bana göre berber dükkânında geçiyor. Joe, yıllardır tanıdığı adamın hayalleri olduğunu, bambaşka bir hayat düşlediğini ve aslında sandığından çok daha derin biri olduğunu öğreniyor. Berberin söylediği “Çünkü hiç sormadın.” cümlesi yalnızca Joe’ya söylenmiş bir cümle değil. Hepimize yöneltilmiş sessiz bir eleştiri. Gün içinde kaç insanın yanından geçiyoruz? Kaç kişiyi gerçekten görüyoruz? Kaç kişinin hayatını merak ediyoruz? Soul, insan ilişkilerini anlatırken bile merkezine farkındalığı koyuyor. Bu farkındalık yalnızca başkalarına değil, hayata da yöneliyor. 🪁 22 karakteri dünyaya geldiğinde onun büyülendiği şeyler, Joe’nun yıllardır fark etmeden içinden geçtiği ayrıntılar oluyor. Bir dilim pizzanın tadı, rüzgârın tenine değmesi, gökyüzünün rengi, kaldırımda yürümek… Film, bu sahneleri öylesine uzun ve sakin anlatıyor ki seyirci de ister istemez kendi hayatını düşünmeye başlıyor. En son ne zaman gökyüzüne gerçekten baktığını… En son ne zaman yürümeyi yalnızca bir yere ulaşmak için değil, yürümek için yaptığını… Belki de filmin en büyük başarısı burada yatıyor. Hayatı büyütmüyor; aksine küçültüyor. Çünkü anlamı dev başarılarda değil, çoğu zaman önemsemediğimiz ayrıntılarda arıyor. Film boyunca “amaç” kavramı da sürekli sorgulanıyor. Günümüz dünyası bize tek bir yaşam amacı bulmamız gerektiğini söylüyor. Sanki insan ancak o amacı keşfettiğinde tamamlanacakmış gibi… Oysa Soul bunun tehlikeli bir düşünce olabileceğini gösteriyor. Çünkü bütün hayatını tek bir hedefe bağlayan insan, hedefe ulaşamadığında kendini değersiz hissediyor; ulaştığında ise beklediği mutluluğu bulamıyor. İşte filmin en sessiz kırılma anı burada yaşanıyor. Joe, yıllarca hayalini kurduğu sahneye çıkıyor. Her şey tam da istediği gibi gerçekleşiyor. Fakat konser bittiğinde içinde beklediği değişim olmuyor. Çünkü eksik olan şey başarı değil; başarıya kadar geçen yılları gerçekten yaşamamış olması. 🕯️ Bence Soul’un en güçlü tarafı, ölüm hakkında konuşuyor gibi yapıp aslında yaşam üzerine düşünmeye zorlaması. Film bize ölümün nasıl bir yer olduğunu anlatmaya çalışmıyor. Bunun yerine çok daha zor bir soru soruyor: Hayatın içindeyken gerçekten orada mısın? Çoğumuz gelecekte yaşayacağımızı sanıyoruz. Sınav bittikten sonra… İş bulduktan sonra… Daha çok para kazandıktan sonra… Daha mutlu olduğumuzda… Oysa hayat, sürekli hazırlığını yaptığımız bir şey değil. Hazırlığını yaparken akıp giden şeyin ta kendisi. Belki de bu yüzden filmin sonunda Joe’nun verdiği cevap bu kadar güçlü geliyor. Artık geleceğe dair kusursuz bir planı yok. Ne olacağını bilmiyor. Ama ilk kez nasıl yaşamak istediğini biliyor. Ve belki de insanın gerçekten büyüdüğü an tam olarak budur. Hayatın anlamını bulduğu an değil. Hayatı, anlam aramadan da yaşayabileceğini fark ettiği an. 🪔 “Doğrusu, belki bende bir sorun var diye endişelendim hep. Anlıyor musun? Belki yaşamak için yeterince iyi değilim. Ama sonra sen bana amaç edinmeyi ve tutku duymayı öğrettin ve gökyüzünü izlemek kıvılcımım olabilir. Veya yürümek.” “Burada ruhları incitemezsin. O, dünyadaki hayatın amacı.” “Kayıp ruhlar onları hayattan koparan bir şeyi takıntı haline getirir.” “Hayatımı neden böyle harcıyorum?” 🪔