maymun adam / monkey man (2024) Dev Patel’i dram filmlerinden tanıyoruz. ama bu kez karşımıza yalnızca başrol oyuncusu olarak çıkmıyor: yönetiyor, hikâyeye müdahale ediyor ve kendisini kan revan içinde bir intikam filminin ortasına atıyor. çünkü bu filmde mesele yalnızca kötü…devamımaymun adam / monkey man (2024)
Dev Patel’i dram filmlerinden tanıyoruz. ama bu kez karşımıza yalnızca başrol oyuncusu olarak çıkmıyor: yönetiyor, hikâyeye müdahale ediyor ve kendisini kan revan içinde bir intikam filminin ortasına atıyor.
çünkü bu filmde mesele yalnızca kötü adamları dövmek değil; yoksulluğun, sınıf ayrımının ve yozlaşmış iktidarın altında ezilen bir adamın bütün düzene yumruk atması.
sonuç?
sert, öfkeli ve zaman zaman dağınık bir aksiyon filmi.
Kid, çocukken annesiyle birlikte yaşadığı büyük travmanın ardından büyüyor ve yıllar sonra bunun hesabını sormaya karar veriyor.
ama karşımızda John Wick gibi daha ilk dakikadan itibaren ölüm makinesi olan bir adam yok.
Kid başlangıçta bayağı dayak yiyor.
hem de öyle “biraz hırpalandı” değil.
adamı dövüyorlar, bıçaklıyorlar, vuruyorlar, eziyorlar.
ama o kalkıyor.
bir daha deniyor.
bir daha dayak yiyor.
bir daha kalkıyor.
çünkü onun en büyük silahı teknik bilgisi değil:
inat.
Bu yüzden intikamı da daha inandırıcı hâle geliyor. Kid güçlü olduğu için değil, ezilmesine rağmen vazgeçmediği için ilerliyor.
Kid’in maskeli maymun olarak yeraltı dövüşlerine katılması filmin en iyi fikirlerinden biri.
insanlar para verip adamların birbirini dövmesini izliyor. Kid ise burada yalnızca para kazanmak için bulunmuyor; bir şey öğreniyor, birini takip ediyor ve kendisini yıllardır ezen sınıfa yaklaşmaya çalışıyor.
maymun figürü de boşuna seçilmemiş.
film boyunca Hanuman üzerinden güç, inanç, direnme ve yeniden doğma fikri kullanılıyor.
yani film sana:
“bu adam maymun gibi dövüşüyor.”
demiyor.
daha çok:
“bu adam, ezildiği yerden yeniden doğmak zorunda.”
diyor.
filmin en güçlü tarafı da burada ortaya çıkıyor:
aksiyonun arkasında gerçek bir öfke var.
Kid’in karşısında yalnızca birkaç kötü adam değil; zenginleri ve güçlüleri koruyan polis, siyaset, para ve din ilişkilerinden oluşan bir düzen var.
bu yüzden Monkey Man’i yalnızca:
“Hint John Wick’i.”
diye anlatmak filme haksızlık.
John Wick’in meselesi daha kişisel ve tür sinemasına aitken Monkey Man, intikam hikâyesini sınıf çatışması ve yoksullukla birleştiriyor.
John Wick:
“köpeğimi öldürdünüz.”
diyor.
Kid’in hikâyesi ise:
“çocukluğumu, annemi ve bütün hayatımı elimden aldınız.”
noktasına geliyor.
Dev Patel’in yönetmenliği, özellikle aksiyon sahnelerinde oldukça iddialı.
yakın planlar, bulanık görüntüler, hızlı kesmeler, dar alanlar, kan, ter, beton, metal, cam ve yumruk.
çok fazla yumruk.
ama bu aksiyonun güzel tarafı şu:
Kid yenilmez değil.
bir adamı dövüyor, sonra başka biri geliyor; onu da dövüyor ama bu sırada kendisi de dağılıyor.
yüzü şişiyor, kanıyor, nefesi kesiliyor, zorlanıyor.
film onu Superman gibi kullanmıyor.
adamın gerçekten canı yanıyor.
Bu da intikamı bir güç gösterisinden çıkarıp fiziksel bir mücadeleye dönüştürüyor.
ama filmin zayıf tarafları da oldukça belirgin.
öncelikle senaryo temelinde klasik:
çocukluk travması, öldürülen anne, kötü adam, gizli geçmiş, eğitim, yeniden doğuş, intikam ve son hesaplaşma.
bunların tamamını daha önce gördük.
filmin farkı hikâyenin kendisinden çok:
bunu nasıl anlattığında.
üstelik film aynı anda intikam filmi, sosyal eleştiri, dini sembolizm, suç filmi ve sert aksiyon olmaya çalışıyor.
bu malzeme zenginliği filmin güçlü tarafı olduğu kadar sorunu da oluyor.
çünkü bazı yerlerde seyircinin anlayacağı şeyi tekrar tekrar açıklıyor:
“tamam, anladık.”
diyorsunuz.
biraz daha az konuşup biraz daha fazla gösterse, sınıf ayrımı ve yoksulluk çok daha sert hissedilebilirmiş.
filmin ortalarında tempo da düşüyor.
özellikle aksiyon bekleyen seyirci için:
“hadi artık şu adamları dövmeye başla.”
hissi oluşabiliyor.
ikinci yarıda ise işler toparlanıyor.
Kid’in dönüşümü belirginleşiyor.
başta dayak yiyen, kaçan ve saklanan adam gidiyor; yerine:
ne yaptığını bilen bir adam geliyor.
ve film burada gerçekten keyif vermeye başlıyor.
filmin kötü adamları ise en zayıf halkalardan biri.
sistem iyi kurulmuş:
polis, siyaset, para ve güç.
ama bu sistemi temsil eden bireysel karakterler zaman zaman fazla tek boyutlu kalıyor.
özellikle bazıları:
“ben kötüyüm çünkü güç bende.”
seviyesinden fazla ileri gidemiyor.
film sistemin kötülüğünü anlatıyor ama sistemi temsil eden bazı karakterler, sistemin kendisi kadar ilginç değil.
buna rağmen Dev Patel filmi taşıyor.
çünkü yüzünde sürekli:
öfke + acı + korku + kararlılık
birlikte duruyor.
özellikle dayak yediği sahnelerde karakterin fiziksel olarak ne kadar zorlandığını hissettiriyor.
Kid’in gücü de burada ortaya çıkıyor: intikamını kolayca alan bir kahraman değil, her darbeyle biraz daha parçalanmasına rağmen ayağa kalkmayı sürdüren bir adam.
Monkey Man benim için:
Aksiyon iyi mi?
Evet. Yakın dövüşler sert, kirli ve fiziksel.
Hikâye özgün mü?
Temel intikam hikâyesi klasik ama sınıf ve yoksulluk meselesini aksiyonun içine yerleştirme biçimi özgün.
Dev Patel iyi mi?
Beklenenden çok daha iyi bir aksiyon başrolü.
Yönetmenlik?
İlk film için iddialı ve görsel olarak güçlü.
Zayıf tarafı ne?
Tempo düşüşleri, fazla açıklayıcı anlatımı ve tek boyutlu kötü karakterleri.
Sürükleyici mi?
Özellikle ikinci yarıda evet.
John Wick mi?
Hayır. Ondan etkileniyor ama başka bir derdi var.
filmin bende bıraktığı asıl his şu:
Dev Patel “ben de aksiyon filmi çekebilirim” dememiş.
daha ileri gidip:
“Ben aksiyon filmini kendi ülkemin sınıf çatışması, yoksulluğu ve öfkesiyle anlatacağım.”
demiş.
film kusursuz değil.
senaryosu yer yer tanıdık.
mesajını bazen fazla açık anlatıyor.
tempo zaman zaman düşüyor.
kötü karakterler yeterince derinleşmiyor.
ama aksiyon sahneleri sert, Dev Patel’in performansı güçlü ve filmin öfkesi sahici.
Monkey Man’in gücü yeni bir intikam hikâyesi anlatmasında değil; tanıdık bir hikâyeyi yoksulluk, sınıf ayrımı ve toplumsal öfkeyle besleyip yumruk yumruğa anlatmasında.
ve Dev Patel’in ilk yönetmenlik denemesi için en azından şunu söylemek mümkün:
adam oyunculuktan yönetmenliğe geçerken koltuğa oturup film çekmemiş, resmen koltuğa yumruk atmış.
https://appraf.com/title/movie/monkey-man
Web yapım aşamasındadır.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
maymun adam / monkey man (2024) Dev Patel’i dram filmlerinden tanıyoruz. ama bu kez karşımıza yalnızca başrol oyuncusu olarak çıkmıyor: yönetiyor, hikâyeye müdahale ediyor ve kendisini kan revan içinde bir intikam filminin ortasına atıyor. çünkü bu filmde mesele yalnızca kötü…devamı