Raf Yorumu: Sümeyye (@beatrice)

Kültürel Antropoloji dersime giren hocam önermişti bu kitabı. Yazım dilinin ağır olacağını düşündüğümden okumayı ertelemiştim. Yanılmışım. Çok akıcı bir dili var. Roman okuyormuşsunuz gibi geliyor bir saatten sonra. Önsözde yazar, bu kitabı yazma amacının insanları hayvan yönleriyle barıştırmak olduğunu söylüyor.…devamıKültürel Antropoloji dersime giren hocam önermişti bu kitabı. Yazım dilinin ağır olacağını düşündüğümden okumayı ertelemiştim. Yanılmışım. Çok akıcı bir dili var. Roman okuyormuşsunuz gibi geliyor bir saatten sonra. Önsözde yazar, bu kitabı yazma amacının insanları hayvan yönleriyle barıştırmak olduğunu söylüyor. Teknoloji çağında yaşasak da hâlâ avcı primat zamanından kalma davranış kalıplarını benimsiyoruz. Kitabın yazarı bir zoolog ve insanı da sanki bir hayvan incelenmiş gibi inceliyor. Hatta insan yerine kitap boyu türümüze çıplak maymun ismiyle sesleniyor. Bunun sebebi ise insanın doğaüstü bir varlık değil özünde hala bir hayvan olduğunu vurgulamak istemesidir. "Bu kitap boyunca sık sık vurguladığım gibi, bütün büyük teknolojik ilerlemelere rağmen aslında basit biyolojik bir unsuruz. Dahiyane fikirlerimize ve aşırı kendini beğenmişliğimize rağmen, hayvansal davranış kuralları içinde hareket eden basit hayvanlarız." 8 bölümden oluşuyor. Bu bölümler sırayla Kökler, Cinsellik, Yetiştirme, Araştırma, Savaşma, Beslenme, Konfor ve Hayvanlar. En uzun bölümler cinsellik ve savaştı. Bunu fark ettiğimde aklıma Freud geldi. Ona göre sahip olduğumuz iki güdü Eros ve Thanatos, biri yaşam, diğeri ölüm güdüsü. Biri libido, diğeri saldırganlık. Antropoloji ile ilgili bir şeyler okuduğunuzda neden sorusunu sormayı öğreniyorsunuz. En basit, en olağan davranışınızı bile sorgulamayı öğretiyor. Neden tatlı yemeyi seviyoruz? Neden gülümsüyoruz? Neden çocukluk dönemimiz bu kadar uzun? Neden tanrıyı icat ettik? Neden insanlar bize baktığında rahatsız oluyoruz? Kitabı okurken sadece kendimizi tanımıyoruz. Aynı zamanda diğer hayvanlarla ve evrimimizin başındaki hâlimizle karşılaştırarak gittiği için onlar hakkında da bilgi sahibi oluyoruz. Antropoloji hocamız ilk derste bize demişti ki ben sizi bir dönem boyunca hikâye anlatacağım çünkü anlattıklarımın hiçbiri kesin şeyler değil. Aynı şey kitap için de geçerli. Bir şeyin birden fazla yorumlaması olabiliyor. O yüzden içerdiği yorumlara kesin doğru gözüyle bakmamak gerek, hele de 1967 yılında basıldığı göz önüne alındığında. Bu alanda okuma yapmaya başlamak isteyenler için başlangıç noktası olabilir bence.