(@) - Raf

Spoiler içeriyor Temelde çok güçlü bir fikirle başlıyor yasaklı kitapların olduğu, insanların düşünceleri nedeniyle cezalandırıldığı ve baskıcı bir Krallık düzeninin hüküm sürdüğü bir dünya. Eftalya’nın babasını kurtarma çabasıyla sistemle karşı karşıya gelmesi ve ardından Tugay’la yollarının kesişmesi oldukça merak uyandırıcı bir giriş…devamıTemelde çok güçlü bir fikirle başlıyor yasaklı kitapların olduğu, insanların düşünceleri nedeniyle cezalandırıldığı ve baskıcı bir Krallık düzeninin hüküm sürdüğü bir dünya. Eftalya’nın babasını kurtarma çabasıyla sistemle karşı karşıya gelmesi ve ardından Tugay’la yollarının kesişmesi oldukça merak uyandırıcı bir giriş sunuyor. Ancak ilerledikçe bu güçlü fikrin, kurulan dünyanın içinde tam anlamıyla karşılık bulamadığını düşünüyorum. Beni en çok rahatsız eden noktalardan biri Eftalya’nın işlediği cinayetti. Hayatında ilk kez bir insan öldüren karakterden bahsediyoruz ve soruşturmanın odağı haline gelmemesi bana gerçekçilikten uzak geldi ya. Üstelik öldürdüğü kişi Krallığın önemli bir ismiydi! hatta olay kalabalık bir ödül töreninde gerçekleşiyor. Buna rağmen hiçbir kamera kaydı, hiçbir şüphe oluşmaması tamamen karakteri güçlü göstermek isterken inandırıcılığı zayıflatmış resmen. Tugay karakteri ise kitabın en çekici tarafı gibi görünse de bana göre fazlasıyla idealize edilmiş. Hiç sevemedim kendisini Daha çok Giray favorim. Sevdiği kadın için her şeyi yapan, sürekli etkileyici cümleler kuran ve güçlü bir romantik erkek figürü olarak çizilmiş. Ancak bu durum bir noktadan sonra onu gerçek bir karakterden çok, okuyucunun beğenisine göre tasarlanmış bir figüre dönüştürüyor bana kalırsa. Ayrıca örgüt lideri kimliğiyle bazı davranışlarının çelişmesi, hikâyenin direniş kısmından çok romantik tarafını öne çıkarıyor. Aile ilişkilerinde de benzer bir tutarsızlık var. Eftalya’nın annesinin yıllarca süren şiddeti anlatılırken, babasının ona çok düşkün olmasıyla bu durumun aynı ev içinde sürmesi inandırıcı gelmiyor. Bu kadar ciddi bir istismarın fark edilmemesi ya da müdahale edilmemesi baba-kız ilişkisini zayıflatıyor baya kızına gerçekten bu kadar bağlı olan bir babanın yıllarca süren bu duruma sessiz kalması bana mantıklı gelmedi. Bir diğer problem Krallık sisteminin kendi içinde tutarsız işlemesi. Bir yanda kitap okuduğu için insanların idam edildiği son derece baskıcı bir düzen var, diğer yanda ise yıllardır rejime karşı savaşan bir örgüt lideri olan Tugay Çeviker'in oldukça rahat hareket edebilmesi ve kanıt yetersizliğiyle korunması var. Bu iki uç durum aynı sistem içinde net bir şekilde açıklanmıyor. Bu da ister istemez bende bu sistem gerçekten güçlü mü, yoksa sadece hikâyeye göre mi şekilleniyor? sorusunu doğuruyor çünkü aynı sistem konu Tugay'a geldiğinde oldukça zayıf görünüyor. Kitap boyunca özellikle travmaların ve duygusal geçmişin tekrar tekrar vurgulanması da bir süre sonra etkisini kaybettiriyor. İlk başta güçlü olan duygusal etki, tekrarlandıkça hikâyeyi ileri taşımaktan çok yavaşlatıyor. Sürekli tekrarlandıkça benim üzerimdeki etkisini yitirdi, bazen okuyucunun bazı şeyleri kendi kendine anlamasına da alan bırakılması gerektiğini düşünüyorum. Genel olarak Krallık sistemi de zaman zaman kendi içinde çelişiyor: bir sahnede her şeyi kontrol eden mutlak bir güç gibi, başka bir sahnede ise önemli olayları kaçıran zayıf bir yapı gibi davranıyor. Bu da hikâyedeki tehlike hissini azaltıyor. Yani yeri gelince katı, yeri gelince çekiliyor mu bu baskıcı Krallık bunu mu anlamamız gerekiyor? Evet, bunun bir kurgu olduğunun farkındayım zaten kurgu olduğu için okuyoruz. Ancak kurgu olmak, tutarsızlıkları serbest bırakmak anlamına gelmez. Bir yazar kendi dünyasını kurarken o dünyanın kurallarını da belirler. Okuyucunun beklentisi gerçeklik değil, tutarlılıktır. Eğer bir sistem hem her şeyi gören hem de en temel olayları kaçıran bir yapı olarak yazılıyorsa ya da bir yandan aşırı baskıcıyken diğer yandan kritik noktalarda etkisiz kalıyorsa, bu durum hikâyenin inandırıcılığını zedeler. Bu yüzden benim için kötü bir kitap değil; aksine güçlü bir fikir taşıyan ama bu fikri kurgu tutarlılığı açısından tam olarak taşıyamayan bir kitap. Aslı Arslan’ın dili akıcı ve okuması sürükleyici olsa da, olay örgüsü ve dünya kurgusu çoğu zaman bu güçlü fikri desteklemek yerine zayıflatıyor. Bu nedenle kitabı bitirdiğimde aklımda kalan şey daha çok duygudan ziyade soru işaretleri oldu. Sonuç olarak güçlü bir distopyadan çok, distopik bir zemin üzerine kurulmuş romantik bir kurgu olarak görüyorum. Çünkü kitap bana sistemi ve isyanı anlatmaktan çok, Eftalya ile Tugay’ın ilişkisini merkezde tutan bir hikâye sundu.

yasamsiz 1 month ago

Lilith'in Gözyaşları

Anna Tsintsadze

2 Gönderi

Spoiler içeriyor Hem yazarını hem yayınevini uzun zamandır severek takip ediyorum. Üstelik ilk ve tek imzalı kitabım olması sebebiyle benim için manevi değeri de oldukça büyük. Hikâyeye de yabancı değildim; Wattpad döneminde bölümler gelir gelmez okuyanlardan biriydim. Bu yüzden kitaba başlarken oldukça…devamıHem yazarını hem yayınevini uzun zamandır severek takip ediyorum. Üstelik ilk ve tek imzalı kitabım olması sebebiyle benim için manevi değeri de oldukça büyük. Hikâyeye de yabancı değildim; Wattpad döneminde bölümler gelir gelmez okuyanlardan biriydim. Bu yüzden kitaba başlarken oldukça heyecanlıydım ve dürüst olmak gerekirse okurken de sıkılmadım. Kalınlığına rağmen akıcıydı, merak unsuru güçlüydü ve sayfaları çevirmeye devam ettim. Ancak kitabı bitirdikten sonra üzerine düşündüğümde ve farklı eleştirileri dinlediğimde, ilk okuduğum dönemde görmezden geldiğim ya da fark etmediğim bazı problemleri fark ettim. Bugün dönüp baktığımda kitabın güçlü bir fikre sahip olduğunu düşünüyorum ama bu fikrin uygulanışında ciddi eksikler olduğunu da kabul ediyorum. Özellikle hafıza kaybı temasının işlenişi benim için en büyük sorunlardan biri hâline geldi. Ana karakter Meira hafızasını tamamen kaybetmiş şekilde uyanıyor. Böyle bir durumda bir insanın ilk refleksi çevresini anlamaya çalışmak, korkmak, tedirgin olmak ve hayatta kalma içgüdüsüyle hareket etmek olur. Üstelik gözlerini açtığında kendisini tanımadığı bir evde ve karşısında tanımadığı bir erkekle buluyor. Normal şartlarda hafızasını kaybetmiş birinin öncelikle kendi bedenine, kim olduğuna, nerede olduğuna ve karşısındaki insana karşı büyük bir yabancılık hissetmesi gerekir. Fakat Meira'nın davranışları çoğu zaman bunun tam tersini yansıtıyor. Karşısındaki kişiyi tanımıyormuş gibi değil de sanki geçmişten aşina olduğu biriymiş gibi tepki veriyor. Kendisini sorgulaması gereken anlarda karşısındaki erkeğin görünüşünü incelemesi, onu betimlemesi veya aralarındaki gerilimin ön plana çıkması bana oldukça yapay geldi. Çünkü karakterin içinde bulunduğu psikolojik durumla verdiği tepkiler arasında bir uyumsuzluk var. Hafızasını kaybettiği söyleniyor ama bu hafıza kaybının karakter üzerindeki etkileri tam anlamıyla hissedilmiyor. Hatta bazı noktalarda kitap bana hafıza kaybını bir kurgu aracı olarak kullanmış gibi hissettirdi. Karakter bazı temel bilgileri hatırlamazken bazı ayrıntıları son derece net şekilde biliyor. Kim olduğunu sorgularken zevklerini, düşünce biçimini ya da bazı detayları hatırlayabiliyor. Bu da ister istemez "Tam olarak neyi unutmuş?" sorusunu doğuruyor. Hafıza kaybı yaşıyor ama bunun sınırları net çizilmiyor. Bu yüzden okurken karakterin yaşadığı durumun ağırlığını hissedemedim. Karakterler konusunda da benzer sorunlar olduğunu düşünüyorum. Meira ve Uygar arasındaki ilişki dinamiği ilk başta ilgi çekici görünse de ilerledikçe dark romance türünde sıkça karşılaşılan klişelere yaslanıyor. Karakterlerin birbirlerinden nefret ettiğini okuyoruz ancak zaman zaman bu nefretin derinliğini hissetmek yerine türün alışıldık kalıplarını görüyoruz. Özellikle bazı sahnelerde karakterler gerçek insanlar gibi değil de "havalı görünmesi gereken karakterler" gibi davranıyorlar. Anlatım tarafında da problemler olduğunu düşünüyorum. Kitap boyunca bazı cümle yapıları, duygular ve betimlemeler sık sık tekrar ediliyor. Etkileyici olması amaçlanan bazı bölümler tekrar nedeniyle gücünü kaybediyor. Yer yer yazarın kendi sesini duymakta zorlandım çünkü metin, türün alışıldık klişelerinin arasında kayboluyor. Bazı diyaloglar ve sahneler doğal hissettirmekten çok dramatik görünmek için yazılmış izlenimi bırakıyor. Aslında kitabın en güçlü tarafı konusu. Politik çatışmalar, örgütler, ideolojik gerilimler, dini yapılanmalar ve geçmiş hesaplaşmalar gibi birçok ilgi çekici unsur var. Fakat güçlü bir konuya sahip olmak tek başına yeterli olmuyor. Bu fikirlerin uygulanışında yer yer mantık hataları, karakter tutarsızlıkları ve klişeler ortaya çıkınca hikâyenin etkisi de azalıyor. Sonuç olarak kitabı okurken sıkılmadım, hatta merak ederek okudum. Konusunu hâlâ ilgi çekici buluyorum. Ancak bugün dönüp baktığımda ilk düşündüğüm kadar kusursuz bir kitap olduğunu söyleyemem. Güçlü bir potansiyele sahip, ilgi çekici fikirler barındıran fakat karakter yazımı, hafıza kaybı temasının işlenişi ve anlatım tercihleri nedeniyle potansiyelinin tamamına ulaşamamış bir roman olduğunu düşünüyorum.

yasamsiz 1 month ago

Hayat, tabelaya sığmadığı için gittikçe küçülen harflerdir.

yasamsiz 1 month ago

Derz

Hakan Günday

6 Gönderi

Spoiler içeriyor Hakan Günday, Derz de uzun romanların ağırlığını bırakıp daha parçalı ama etkisi yüksek bir anlatı kuruyor. Büyük hikâyeler yerine kısa öykülerle konuşuyor ama bu kısalık, anlattıklarının etkisini azaltmıyor; tam tersine, bazı cümlelerin ve fikirlerin daha sert çarpmasına neden oluyor. Kitap…devamıHakan Günday, Derz de uzun romanların ağırlığını bırakıp daha parçalı ama etkisi yüksek bir anlatı kuruyor. Büyük hikâyeler yerine kısa öykülerle konuşuyor ama bu kısalık, anlattıklarının etkisini azaltmıyor; tam tersine, bazı cümlelerin ve fikirlerin daha sert çarpmasına neden oluyor. Kitap boyunca sosyal, politik ve insana dair birçok meseleye ironik ve yer yer acımasız bir dille yaklaşıyor. Günday’ın burada yaptığı şey aslında bildiğimiz şeyleri süslemek değil; bildiğimiz ama görmezden geldiğimiz şeyleri tekrar yüzümüze çarpmak. Öykülerin önemli bir kısmı devlet, iktidar ve sistem eleştirisi üzerine kurulmuş. Özellikle İmparatorluk Özel Kalem Müdürlüğü’nün Dikkatine gibi metinlerde devletin vatandaşa bakış açısı alaycı ve sert bir dille ters yüz ediliyor. Bürokratik dilin soğukluğu içinde insanın nasıl değersizleştirildiği hissettiriliyor. Siyaset Akademisi 12. Dönem Sözlü Sınavı gibi öykülerde ise siyaset, neredeyse bir tiyatro sahnesi gibi ele alınıyor; ezberlenmiş cevaplar, boş söylemler ve gerçeklikle bağını koparmış bir sistemin ironisi öne çıkıyor. Bazı öykülerde bu eleştiri daha da genişliyor. Örneğin Üst Düzey Yazışmalar gibi metinlerde insan-hayvan ilişkisi üzerinden bile insanın şiddeti ve duyarsızlığı gösteriliyor. Günday’ın dili burada özellikle rahatsız edici bir noktaya geliyor; çünkü anlatmak istediği şeyi yumuşatmıyor, tam aksine keskinleştiriyor. Kitapta yer alan öykü isimleri bile başlı başına bir mesaj taşıyor; uzun, bürokratik, neredeyse makale ya da rapor başlığı gibi duran isimler, içerikteki ironiyi daha baştan kuruyor. Dünyanın İlk Klon Devlet Başkanı ve İç Burkan Dramı ya da Toplum İnşası ve Mühendisliğinde Bir Yalıtım Malzemesi Olarak İnsan Eti Kullanımına İlişkin Kılavuz gibi başlıklar bile zaten kitabın tonunu özetliyor: ciddi görünen şeylerin içinin ne kadar absürt olabileceği. Kitap boyunca dikkat çeken şeylerden biri de Günday’ın küçük metinlerle büyük cümleler kurması. Birkaç sayfalık öykülerde bile toplum, birey, devlet ve güç ilişkileri üzerine ağır eleştiriler var. Kısa olmalarına rağmen bazı hikâyeler uzun roman etkisi bırakıyor; çünkü anlatılan şeyler doğrudan tanıdık geliyor. Okurken evet, bu böyle dedirten ama aynı anda rahatsız eden bir tarafı var. Bu rahatsızlık da aslında kitabın gücünü oluşturuyor. Benim açımdan kitabın en güçlü yanı, Günday’ın diliyle kurduğu o alaycı mesafe oldu. Anlattığı şeylere fazla duygusal yaklaşmıyor; daha çok soğuk bir gözlemci gibi, hatta bazen sistemin içinden konuşuyormuş gibi yazıyor. Bu da eleştiriyi daha keskin hale getiriyor. Okur olarak yer yer güldüğün ama aslında gülerken rahatsız olduğun bir alan yaratıyor. Genel olarak derz, romanlardan farklı olarak daha dağınık ama bilinçli bir parçalanmışlık hissi taşıyor. Tek bir hikâyeye değil, birçok küçük çatlağa bakıyorsun. Ve o çatlakların hepsi aynı yere çıkıyor: insanın, sistemin ve toplumun içindeki bozulmaya.

yasamsiz 1 month ago

Az

Hakan Günday

81 Gönderi

Spoiler içeriyor Hakan Günday’ın Az romanı, kadına yönelik şiddet, çocuk istismarı, pedofili, çocuk işçilik ve madde bağımlılığı gibi oldukça ağır toplumsal meseleleri merkeze alarak ilerleyen, okuru sürekli rahatsız eden ama aynı zamanda düşünmeye zorlayan bir eser. Günday’ın sert, karanlık ve sınırları zorlayan…devamıHakan Günday’ın Az romanı, kadına yönelik şiddet, çocuk istismarı, pedofili, çocuk işçilik ve madde bağımlılığı gibi oldukça ağır toplumsal meseleleri merkeze alarak ilerleyen, okuru sürekli rahatsız eden ama aynı zamanda düşünmeye zorlayan bir eser. Günday’ın sert, karanlık ve sınırları zorlayan anlatımına aşinaydım. Ama “Az” bende farklı bir yer açtı. Aynı yazarın kaleminden çıkmasına rağmen daha derin, daha sakin ama çok daha içe işleyen bir etki bıraktığını söyleyebilirim. Bu yüzden kitabı ayrıca beğendiğimi de belirtmem gerekiyor. İlk bölümde Derdâ ile tanışıyoruz. Hikâye daha en başından bir çocuğun hayatının kendi elinden nasıl alındığını göstererek başlıyor. Henüz 11 yaşında olan Derdâ, bir olayın ardından ailesi tarafından yatılı okuldan alınıyor ve ardından bir tarikata veriliyor. Burada en çarpıcı nokta, bunun bir kurtuluş ya da koruma gibi sunulması ama aslında tamamen bir teslimiyet olması. Ailenin ekonomik ve psikolojik çıkmazlarıyla birlikte çocuk, kendi hayatına dair hiçbir söz hakkı olmadan evlilik ve tarikat düzeni içine sürükleniyor. Sonrasında Londra’ya uzanan bu yolculuk, onun için bir özgürlük değil; sadece farklı bir tür kapanış oluyor. İkinci bölümde ise Derda karakteriyle karşılaşıyoruz. Mezarlıkta büyüyen bir çocuk. Daha ilk anda bile normal bir çocukluk ihtimalinin ortadan kalktığı bir hayat. Babasının cezaevinde olması, annesinin ölümüyle birlikte tamamen yalnız kalması ve mezarlığı hem ev hem de yaşam alanı olarak benimsemesi, onun dünyasını tamamen farklı bir noktaya taşıyor. Derda’nın hayatı aslında yaşayanlarla değil, ölülerle kurulan bir düzen gibi ilerliyor. Bu da onun ruh halini giderek daha içe kapanık ve kopuk bir hale getiriyor. Derda’nın hayatındaki önemli kırılmalardan biri Tutunamayanlar ile karşılaşması. Bu karşılaşma klâsik bir değişim anı gibi değil; daha çok kendi iç dünyasının dışarıdan yazılmış bir versiyonuyla yüzleşmesi gibi. Orada bulduğu şey bir hikâye değil, kendi dağınıklığının dili oluyor. Üçüncü bölümde ise bu iki karakterin yollarının kesişmesi anlatılıyor. Bu karşılaşma, romanın en kritik noktası çünkü burada ne klasik bir kurtuluş var ne de romantize edilmiş bir birleşme. Sadece iki farklı travmanın aynı eksiklikte birbirini fark etmesi var. Bu yüzden romanın dili burada daha da sadeleşiyor, ama etkisi daha da ağırlaşıyor. Kitabın adı Az aslında sadece bir kelime değil. Metin boyunca sürekli bir anlam genişlemesi yaşıyor. Az; eksiklik gibi görünse de, roman içinde neredeyse her şeyin özeti haline geliyor. İnsanların ilişkileri, yaşadıkları acılar, kurulamayan bağlar. Hepsi bir şekilde az üzerinden okunabiliyor. A ile Z arasındaki mesafe de burada sembolik bir anlam kazanıyor; başlangıç ve son arasında kalan her şeyin toplamı gibi. Romanın en güçlü yanlarından biri de Hakan Günday’ın anlatım dili. Şiddeti sadece olay olarak vermiyor; onu sistemin içine yerleştiriyor. Özellikle çocuk yaşta evlendirilen karakterler, istismar, bağımlılık ve yoksulluk gibi temalar sadece konu olarak değil, karakterlerin hayatını şekillendiren temel gerçeklikler olarak işleniyor. Bu da metni daha sert ama aynı zamanda daha gerçekçi yapıyor. Genel olarak baktığımda Az, Günday’ın karanlık evrenini tamamen terk etmeden daha insani bir noktaya taşıdığı bir roman gibi geldi bana. Daha önceki sertliğini koruyor ama bu kez o sertliğin içinde bir duygu kırılması da var. Bu yüzden okurken hem zorlayan hem de bırakmak istemediğim bir kitap oldu. Benim için Az beğendiğim, etkisinden kolay çıkamayacağım bir roman oldu.

yasamsiz 1 month ago

ve kafam il olma izni alabilecek kadar kalabalıktı.*

yasamsiz 2 months ago

bazen bir kuyuya benziyor hayat; kör, pis, zehirli bir kuyuya. boğuluyorum, ölüme koşacak mecalim kalmıyor, kimseyi görmüyor gözüm. sevdiklerim yabancılaşıyor. Kitaplar tuğla oluveriyor birden.

yasamsiz 2 months ago

Raven Suikastçısı

Selin Solaris

2 Gönderi

İlk izlenimim maalesef çok iyi olmadı.Yaklaşık 50 sayfa okudum ama anlatım tarzına bir türlü alışamadım. Türkçe yazılmış olmasına rağmen çeviri kitap okuyormuşum gibi hissettirdi. Cümleler bana çok garip geldi; bazen anlam bozukluğu varmış gibi hissettim ve kimin konuştuğunu anlamak için…devamı

yasamsiz 2 months ago

karanlık sözler yazıyorum hayatım hakkında. öyle yoruldum ki, yoruldum dünyayı tanımaktan. saçlarım çok yoruldu gençlik uykularımda. acılar çekebilecek yaşa geldiğim zaman, acıyla uğraşacak yerlerimi yok ettim. ve şimdi, birçok sayfasını atlayarak bitirdiğim kitabın başından başlayabilirim.*

yasamsiz 2 months ago

Dul Ölümsüz Eş Arıyor

Jean-Louis Fournier

2 Gönderi

Spoiler içeriyor Yazar eşini kaybettikten sonra yazdığı; yalnızlık, yaşlılık, ölüm korkusu ve yeniden bir hayat arkadaşı arama fikri etrafında şekillenen bir kitap. Yazar bu kitapta hem kara mizahı hem de kendi iç dünyasını aynı anda kullanıyor. Yer yer komik, yer yer rahatsız…devamıYazar eşini kaybettikten sonra yazdığı; yalnızlık, yaşlılık, ölüm korkusu ve yeniden bir hayat arkadaşı arama fikri etrafında şekillenen bir kitap. Yazar bu kitapta hem kara mizahı hem de kendi iç dünyasını aynı anda kullanıyor. Yer yer komik, yer yer rahatsız edici, yer yer de oldukça hüzünlü bir anlatımı var. Özellikle yaş ilerledikçe insanın yalnızlıkla kurduğu ilişkiyi ve kaybetme korkusunu çok açık bir şekilde anlatıyor. Jean-Louis Fournier’in kitaplarında beni en çok etkileyen şey, acıyı çok sade ama çok sert bir yerden anlatabilmesi oldu ve kitaplarını gerçekten severek okumuştum. Yazarın o buruk mizahı, insanın içine işleyen cümleleri ve hayatın en ağır taraflarını bile sade bir dille anlatabilmesi bence onu farklı yapan şeylerden biri. Ayrıca kitaplarının kısa oluşu da büyük bir avantaj. Uzun uzun anlatımlardan sıkılan ya da kalın kitapları okumakta zorlanan biriyseniz Jean-Louis Fournier kitapları çok rahat okunuyor. Bölümler kısa, dili akıcı ve anlatımı yormuyor. Zaten çoğu kitabı böyle küçük küçük ama etkili cümlelerden oluşuyor. Bu kitaba gelirsem ben aslında büyük bir beklentiyle başladım. Çünkü yazarın diğer kitaplarında hissettiğim o duyguyu bunda da yaşayacağımı düşünüyordum. Fakat bu kitabı okuduğum dönem benim için çok kötü bir zamana denk geldi. Kedim rahatsızlanmıştı ve ben onun başında beklerken biraz olsun kafam dağılsın diye bu kitabı okuyordum. Açıkçası bana bu kadar kötü geleceğini hiç düşünmemiştim. Kitabın bir yerinde geçen şu cümle beni gerçekten derinden yaralamıştı: “Ben hep başkalarının ölümünden korkarak yaşadım; annemin, eşimin, kedimin…” O an o cümleyi okuyunca sanki içimde korktuğum şeyle yüzleşmiş gibi hissettim. Altını çizmiştim hatta. Sonrasında kaybı yaşayıp dönüp o satırı tekrar düşünmek çok tuhaf bir his bıraktı bende. Bazı cümleler vardır, okuduğun an sadece cümle olmaktan çıkar; yaşadığın bir şeye dönüşür. Bu kitap benim için biraz öyle kaldı. Ama kitabın geneline baktığımda, ne yazık ki diğer kitapları kadar sevemedim. Evet, güzel alıntılar vardı. Hatta bazı satırlar gerçekten insanı durdurup düşündürüyor. Fakat onun dışında anlatılan şeyler bana çok geçmedi. Yer yer konusunu garipsedim, ilerleyen sayfalarda bazı düşünceler ve olaylar da pek hoşuma gitmedi. Sanırım beklentim fazla yüksekti ve bu yüzden kitap bende beklediğim etkiyi bırakmadı. Jean-Louis Fournier’in o insanın içine sessizce oturan hüznünü bu kitapta tam hissedemedim. Yine de tamamen kötü bir kitap diyemem. Okunur mu? Evet, okunur. Özellikle kısa sürede bitecek, düşündüren ama ağır olmayan bir kitap arayan biri için uygun olabilir. Fakat benim için yazarın en iyi kitapları arasına kesinlikle girmedi. Biraz daha mesafeli kaldığım bir kitabı oldu. Yine de kitap konusunda kesin konuşmayı çok doğru bulmuyorum. Çünkü herkesin bir kitaptan aldığı his farklı oluyor. Benim sevemediğim bir kitabı bir başkası çok derinden hissedebilir. Bu yüzden önerir miyim sorusuna net bir evet ya da hayır diyemem. Bence en doğrusu kitabın konusuna ve anlatım tarzına bakıp öyle karar vermek. Çünkü bazı kitaplar tam olarak doğru zamanda, doğru ruh haliyle okununca anlam kazanıyor.