(@) - Raf

Hakan Akdoğan’ın okuduğum 3. kitabı olan ve ismiyle Jean-Paul Sartre'nin Varlık ve Hiçlik kitabına selam çakan Varlık ve Piçlik, doğuştan piçlere ve kendini piç hissedenlere ithaf edilen bir intihar romanı aslında. Yine romanda, "yazmak, intihar etmenin en kanuni biçimidir" diyen…devamı

nhlyrtsvn 4 years ago

Rudin - İlk Aşk - İlkbahar Selleri

Ivan Sergeyeviç Turgenyev

2 Gönderi

Avrupa'da ve ülkemizde eserleri ilk önce çevrilen 19. yüzyıl Rus romancıları arasında yer alan, Moskova, Petersburg ve Paris Üniversiteleri'nde öğrenim gören Turgenyev, döneminin Avrupalı bakış açısına sahip tek Rus yazarı olarak anılır. Zayıf iradeli Rus aydınlarını, serflerin yaşantısını ve toprak…devamıAvrupa'da ve ülkemizde eserleri ilk önce çevrilen 19. yüzyıl Rus romancıları arasında yer alan, Moskova, Petersburg ve Paris Üniversiteleri'nde öğrenim gören Turgenyev, döneminin Avrupalı bakış açısına sahip tek Rus yazarı olarak anılır. Zayıf iradeli Rus aydınlarını, serflerin yaşantısını ve toprak sahibi soyluların aşklarını tarafsız ve gerçekçi bir dille eserlerine aktaran Turgenyev'in okuduğum ikinci kitabında 3 güzel aşk hikayesi yer alıyor. RUDİN Turgenyev’in 1855 yılında yayımlanan ve sosyal romanlarının ilki kabul edilen Rudin’de, iyi eğitim almış, aydın bir kişiliğe sahip, her türlü konuda geniş bilgi sahibi, hitabet sanatında ve felsefi sohbetlerde de oldukça usta ve yüksek idealleri olan ama arzularını gerçekleştirmekte çaresiz kalıp, mutluluğu bulamayan ve aşka, sevgiye yeteri kadar önem vermeyen “Rudin” karakterinin trajedisi anlatılıyor. İLK AŞK 1860 yılında yayımlanan otobiyografik tarz romanda, orta yaşlardaki kahramanın kendi ağzından yazıp okuduğu ilk aşkının hikayesini dinliyoruz. 16 yaşında genç bir erkek iken kendinden yaşça büyük bir prensese duyduğu derin ve hüzünlü aşk hikâyesi anlatılıyor. İLKBAHAR SELLERİ Turgenev'in 1838-1841 yıllarında Alman Devletleri turu sırasında hayatındaki olaylardan esinlenerek, 1870-1871 yıllarında (ellili yaşlarında iken) yazdığı ve 1872 yılında yayımladığı romanı (her ne kadar Babalar ve Oğullar en ünlü romanı olmaya devam etse de) yazarın hayatını, düşüncelerini ve en mahrem duygularını da ortaya koyması bakımından oldukça önemlidir. Bunu da Isaac Pavlovski'ye söylediği "Romanın tamamı doğru. Ben şahsen yaşadım ve hissettim. Bu benim kendi tarihim." sözleriyle doğrulamış oluyor. Hikaye, (ki içlerinde benim en beğendiğim hikaye oldu) orta yaşlı bir Rus toprak sahibi olan Dmitry Sanin'in çalışma odasındaki kağıtları karıştırırken lâl taşından küçük bir haç ile karşılaştığında, düşüncelerini otuz yıl geriye 1840'a göndermesiyle başlıyor. 1840 yılının yaz aylarında, yirmi iki yaşındaki Sanin'in, İtalya'dan Rusya'ya dönüş yolunda Frankfurt'a gelmesi ve tesadüfen girdiği pastanede Gemma Roselli ile tanışması sonrasında gelişen olayları ve trajik aşk hikayesini anlatıyor. Genel bir değerlendirme yapacak olursam; romanlar, oldukça sürükleyiciydi, büyük bir keyif ve heyecanla okuduğumu belirtmeliyim. Kurguları her ne kadar bilindik gelse de dönemin hanımlarının ve beylerinin aşka bakış açılarını ve yaklaşımlarını görmek, yaşadıklarına ve kadın-erkek ilişkilerine şahit olmak keyif vericiydi. Turgenyev'in kullandığı samimi ve sade uslüp de eserlerin bir çırpıda okunmasına olanak sağlıyor. En beğendiğim kısım ise romanların sonunda ana karakterlerin, şimdiki zamandaki yaşamlarından verdiği haberler oldu ki bu da okuyucunun aklında hiç bir soru işareti kalmaması açısından güzeldi bence. Kitapla kalın... Notum : 9/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Kadınsız Erkekler

Haruki Murakami

5 Gönderi

Japon Edebiyatı'na 20. ve 21. yüzyılda adını çokça duyuran ve oldukça popüler bir yazar olan Murakami'nin Kadınsız Erkekler adlı öykü kitabıyla giriş yaptım ve benim için oldukça hoş bir deneyim oldu diyebilirim. 2014 yılında yayımlanan kitap toplam 7 öyküden oluşuyor…devamıJapon Edebiyatı'na 20. ve 21. yüzyılda adını çokça duyuran ve oldukça popüler bir yazar olan Murakami'nin Kadınsız Erkekler adlı öykü kitabıyla giriş yaptım ve benim için oldukça hoş bir deneyim oldu diyebilirim. 2014 yılında yayımlanan kitap toplam 7 öyküden oluşuyor ve daha ilk öyküden itibaren gerek kalemi, gerek samimi anlatımı ve diliyle sizi içine alıyor. Tabii bunda çevirmenin payını da unutmamak gerekir. 1949 yılında Japonya'nın Kyoto şehrinde doğan Murakami, yazdığı kitaplarıyla bir çok ödüle de layık görülmüş. Tokyo’daki Vaseda Üniversitesi'nden mezun olan yazar bir dönem caz kulübü işletmeciliği yapmış ve Caz'a olan hayranlığını ve tutkusunu da sanırım öykülerinde yer verdiği şarkılarla taçlandırmış. Öyküleri okurken ismi geçen şarkıları da açıp dinlemek benim için ayrı bir güzeldi. Öyküler, kitabın isminden de anlaşılacağı gibi kadınlarını kaybeden erkekler hakkındadır. Kimileri eşini kaybetmiş, kimileri aldatılıp terkedilmiş, kimileri de bir kadın tarafından hiç sevgiyi tanımamış erkeklerdir. Bu erkeklerin kayıpları sonucunda yarım kalan hikayelerine, kendi iç hesaplaşmalarıyla birlikte hayatlarını ve varoluşlarını sorgulamalarına da tanık oluyoruz. Öykülerin hepsinin hüzünlü bir tarafının olması yanında yazarın, acı ve sert eleştirilerine de şahit oluyoruz açıkçası. Kitabı okuduktan sonra bu yıl Oscar'a aday olan, yönetmenliğini Ryûsuke Hamaguchi'nin yaptığı ve kitaptaki ilk öykü olan "Drive My Car" ın filmini de izledim. Kitaptaki "Drive My Car" ve "Şehrazad" öykülerinin iç içe geçtiği ve 3 saat süren filmde, bazı detaylarda öykünün biraz dışına çıkılsa da filmi oldukça başarılı bulduğumu söyleyebilirim. Son olarak, Kafka'nın bir sabah uyandığında kendini böcek olarak bulan Gregor Samsa'nın hikayesini anlattığı "Dönüşüm" adlı eserine ise yazar, bir sabah uyandığında böcekten insana dönüşen Gregor Samsa'nın hikayesini anlattığı "Aşık Samsa" öyküsüyle de selam göndermeyi unutmamış. Kısacası uzun zamandır kalemini merak ettiğim Murakami'nin kalemini bu öykü kitabıyla tanıdığım için kendi adıma mutlu oldum diyebilirim. Kitapla kalın... Notum : 7/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Avcının Notları

Ivan Sergeyeviç Turgenyev

3 Gönderi

1818 yılında Rusya'nın Oryol kentinde soylu bir baba ile varlıklı bir anneden doğan Turgenyev; 1827 yılında ailesiyle birlikte göç ettiği Moskova'da özel okullarda ders görmüş, özel öğretmenlerden ders almış daha çocuk yaşta Almanca, İngilizce ve Fransızca'yı anadili gibi konuşmaya başlamıştır.…devamı1818 yılında Rusya'nın Oryol kentinde soylu bir baba ile varlıklı bir anneden doğan Turgenyev; 1827 yılında ailesiyle birlikte göç ettiği Moskova'da özel okullarda ders görmüş, özel öğretmenlerden ders almış daha çocuk yaşta Almanca, İngilizce ve Fransızca'yı anadili gibi konuşmaya başlamıştır. Moskova ve Petersburg üniversitelerinde okuyan yazar, felsefe fakültesini iyi dereceyle bitirmiş sonrasında Almanya'ya giderek Berlin Üniversitesi'ne girmiştir. 4 yıl kaldığı Almanya'da tarih ve klasik filoloji dallarında çalışmalar yapan Turgenyev, Yunanca ve Latince de öğrenmiştir. Daha sonra ise Rusya'ya dönmüş ve Petersburg Üniversitesi'nin profesörlük sınavını kazanmıştır. Ancak o dönemde Alman felsefesi ülkede benimsenmediği ve kuşku ile bakıldığı için ders verme imkanı bulamamıştır. 1842 yılı ise Turgenyev için bir dönüm noktası olmuş ve Rus eleştirmen Belinski ile tanışmıştır. Belinski'nin dialogta olduğu insanlar toprak köleliğine karşı duran aydın kesimidir. Turgenyev'in de bu kesimle bir araya gelmesi; okumuş, eğitime ve kültüre düşkün fakat bir o kadar da sert olan annesinin, suç işleyen toprak kölelerini acımasızca cezalandırıp kırbaçlatmasına tanık olmasının da etkisi olabilir. İlk ciddi çalışmalarını 1842'de yapan Turgenyev'i üne kavuşturan yapıtı ise "Bir Avcının Notları" adını taşıyan yazı dizisi olmuştur. Puşkin'in Realizm (Gerçekçilik) akımından etkilenen Turgenyev'in öyküleri ilk önce The Contemporary'de tek tek yayımlanmış ve 1852'de de kitap olarak basılmıştır. 1880 baskısında 25 öykü içeren eser, günümüzde de İş Bankası Yayınları Hasan Ali Yücel Serisi'nde Ergin Altay'ın Rusça'dan muhteşem çevirisiyle yerini almıştır. Turgenyev, bu kısa öykülerinin birçoğunu, annesinin Spasskoye'deki malikanesinde avlanırken kendi gözlemlerine dayanarak, köylülerin istismar edilmesini ve onları kısıtlayan Rus sisteminin adaletsizliklerini de yakından öğrenme şansı bularak yazmıştır. Öykülerin konuları; genellikle toprak ağaları, köylüler ve köylülerin yaşayışları ile içinde bulunduğu koşulları içermektedir. Öykülerdeki doğa, yer ve mekan betimlemeleri okuyucuyu gerçekten etkiliyor, samimi ve sade anlatımı ile de öyküleri okumuyor adeta Turgenyev'den dinliyormuş hissine kapılıyorsunuz. Bu yüzden öykülerin hepsini çok sevdim diyebilirim. Kısa öykü yazarı olarak; Anton Çehov, Ivan Bunin ve Alexander Kuprin gibi 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarındaki tüm Rus kısa öykü yazarlarını büyük ölçüde etkileyen Turgenyev'in diğer dünya yazarları da üslubuna hayran kalmış ve Sherwood Anderson, özellikle Turgenyev'in edebiyatından etkilenerek "Bir Avcının Notları" nı kendi kısa öyküleri için bir paradigma olarak görmüştür. Daha yakın zamanlarda ise, mujikleri bir şekilde idealize ettiği için eleştirilen Turgenyev'in mujikleri, 19. yüzyıl kurgusunda (J. F. Cooper'ın eserlerindeki Amerikan Kızılderilileri gibi) diğer soylu vahşilerle karşılaştırılmıştır. Kendine has edebiyatıyla ve kısa öyküleriyle bir çok yazara ilham olan, Rus Edebiyatı'nda önemli bir yer edinen Turgenyev'in öykülerini kesinlikle okumanızı tavsiye ederim. Kitapla kalın... Notum : 8/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Taş Bina ve Diğerleri

Aslı Erdoğan

1 Gönderi

İçinizi donduran öyküler... “Lire” dergisi tarafından “Geleceğin 50 Yazarı” arasında gösterilen ve 90’lı yıllardan bu yana edebiyatın farklı türlerinde eserler veren Aslı Erdoğan'ın 2010 Sait Faik Hikâye Armağanı'nı kazandığı öykü kitabı Taş Bina ve Diğerleri dört öykü ve bir epilogdan…devamıİçinizi donduran öyküler... “Lire” dergisi tarafından “Geleceğin 50 Yazarı” arasında gösterilen ve 90’lı yıllardan bu yana edebiyatın farklı türlerinde eserler veren Aslı Erdoğan'ın 2010 Sait Faik Hikâye Armağanı'nı kazandığı öykü kitabı Taş Bina ve Diğerleri dört öykü ve bir epilogdan oluşmaktadır. Oldukça uzun bir öykü olan Taş Bina ise; Başlangıç, İnsanlar, Taşlar, Düşler, Kahkaha, Öyküler ve Sonlar diye bölümlere ayrılmıştır. Taş Bina ve Diğerleri, şiddet ve işkence içeren, insanlık acılarını barındıran öykülerden oluşmaktadır. Tahta Kuşlar ve Mahpus isimli öyküler her ne kadar kadın öyküleri gibi dursa da yine de kitabın temasıyla bütünlük oluşturmaktadır. İlk öykü olan Sabah Ziyaretçisi'nde; göçmenler yurdunda (taş binada) kalan ve cinsiyeti belirsiz anlatıcının, geçmişi, sıkışmışlığı, yalnızlığı ve umutsuzluğu anlatılıyor. İkinci Öykü Tahta Kuşlar'da; farklı ülkelerde işkence görmüş, hapishanelerin (taş binaların) soğuk ve nemli hücrelerinde hastalanmış ve T. şehrindeki bir sanatoryumda (taş binada) ortak bir kaderle biraraya gelmiş kadınların ilişkileri, beklentileri, hissettikleri ve umutları anlatılıyor. Üçüncü öykü Mahpus'ta; hamile bir kadının, hapishanedeki (taş binadaki) sevgilisini birkaç dakika görmek için verdiği uğraşı ve içinde bulunduğu yalnızlığı anlatılıyor. Ve son öykü Taş Bina da ise; çok sayıda karakterin taş binayla ilişkileri, geçmişleri, gördükleri şiddet ve işkenceleri ile bugünleri anlatılıyor. Anlatıcı bazen kadın, bazen erkek oluyor ve giderek cinsiyetsizleşiyor. Çok sesli ve karışık bir anlatımın söz konusu olduğu öyküde, tekil ve çoğul anlatımların da kullanıldığını görüyoruz. Belirgin ve bilinen A. karakteri dışında, öyküde kim olduğu anlaşılamayan başka karakterler de çıkıyor karşımıza. Bir kadın, hırsız bir çocuk ve arkadaşı, polisler, işkenceciler, intihar eden bir kişi, taş binanın işkence görmüş çocukları ve öyküde sesi olmayan ancak bahsi geçen bir melek vardır. Melek, hem bir kadındır hem de doğaüstü bir varlık. Taş bina bir bakıma dışarının, ötekinin sesidir. Yazar susturulan, bastırılan, dışlanan, şiddet ve işkence görenlerin sesini duyurmaya çalışır. Sesin kime ait olduğu değil ne söylediğidir önemli olan. Diğer yandan da hayatın kurallarını, tarafları, sınıfları ve toplumsal kesimleri de anlatır. Kurala uyanlar ve uymayanlar, yaşayanlar ve uzaktan seyredenler vardır. Oyunu kuralına göre oynamayanlar, beşinci kata çıkarılır ve kurallar orada anlatılır anlaşılıncaya kadar. Aslı Erdoğan: “…bu taş bina asla bir sırça köşk değil. Taş bina, uzun bir çığlık. Bir türlü kesilmeyen bir çığlık. Taş binaya girenler var, çıkamayanlar var, çıkanların hiçbiri de eskisi gibi kalmıyor.” der ve ekler “…ben bu kitapta yine de bu kadar ince bir şiddetle değil, en kabasından şiddetle yüzleşmek istedim.” Seçici Kurul’un, Aslı Erdoğan'a Taş Bina ve Diğerleri kitabıyla Sait Faik Hikâye Armağanı'nı veriş amacını belirttiği açıklama da yazarın bir nevi yazma amacının gerçekleştiğinin de göstergesidir. “Seçici Kurul, 56. Sait Faik Hikâye Armağanı’nı, ‘çağımızın dilsiz tanıklığını mekânın, bedenin ve imgenin içinden dokuyarak evrensel insanlık acılarını seslendirmekte gösterdiği ustalık’ nedeniyle Taş Bina ve Diğerleri adlı kitabıyla Aslı Erdoğan’a vermeyi uygun görmüştür.” Şiir tadında okunan satırların, uzun ve yoğun benzetmelerin olduğu cümlelerin yer aldığı öyküleri okurken, olaylardan çok karakterlerin ruh halleri okuyucuyu içine alıyor, hayatın soğuk ve karanlık taraflarıyla yüzleşmesini sağlıyor. İnsanın içini ısıtan sıcacık öyküler demek isterdim ancak insan olanın yüreğini donduran bu öyküleri mutlaka okumanızı tavsiye ederim. Kitapla kalın... Notum : 9/10

nhlyrtsvn 4 years ago

1984

George Orwell

258 Gönderi

Spoiler içeriyor Bir devrin değil, her devrin romanı... Eric Arthur Blair ya da bilinen takma adıyla George Orwell, 1984 adlı romanını İskoçya'da veremle mücadele ederken, 1947-1948 yılları arasında yazmıştır. Rus yazar Zamyatin'in "Biz" adlı eserinden esinlenilen romanın ismiyle ilgili de bir kaç…devamıBir devrin değil, her devrin romanı... Eric Arthur Blair ya da bilinen takma adıyla George Orwell, 1984 adlı romanını İskoçya'da veremle mücadele ederken, 1947-1948 yılları arasında yazmıştır. Rus yazar Zamyatin'in "Biz" adlı eserinden esinlenilen romanın ismiyle ilgili de bir kaç söylence vardır. İlk başta "Avrupa'daki Son Adam" (The Last Man in Europe) ismiyle yazılmış ancak ABD ve Birleşik Krallık'ta aynı anda satışa sunulan kitabın yayımcısı, pazarlama açısından romanın adını Bin Dokuz Yüz Seksen Dört olarak (Nineteen Eighty-Four) değiştirmiştir. Diğer söylence ise, romanda öykünün geçtiği yıl olarak ilk önce 1980 yılı seçilmiş ancak kitabın tamamlanması Orwell'ın hastalığı yüzünden uzadığı için sonrasında 1982 olmuş ve daha sonra da 1984'te karar kılınmıştır. Sonradan, romanına neden 1984 yılını seçtiğini ise yakın dostu ve yazar Julian Symons'a "Kitabın yazımını 1948 yılında tamamladığım için, 1948'in son iki rakamının yerlerini değiştirmeye karar verdim" şeklinde açıklamıştır. İlk kez 8 Haziran 1949'da basılan roman, İngiliz yazar Aldous Huxley'in Cesur Yeni Dünya romanıyla birlikte İngiliz Edebiyatı'nın ilk ve en ünlü anti-ütopik edebi eserlerindendir. Kitap birçok farklı dile çevrilmiş ve Türkiye'de de ilk kez Erdal Öz tarafından Can Yayınları'ndan 1984 yılında Türkçe olarak yayımlanmıştır. 20. yüzyıl İngiliz edebiyatının önde gelen yazarlarından biri olan Orwell, en çok, dünyaca ünlü 1984 adlı romanı ve bu romanda yarattığı Big Brother (Büyük Birader) kavramı ile tanınır. Eserlerinde yer alan netlik, zeka, toplumsal adaletsizliğe karşı farkındalık ve totalitarizme karşı duruşu ise onun imzası niteliğindedir. Daha önce Hayvan Çiftliği kitabıyla, kalemini tanıma fırsatı bulduğum Orwell'ın 1984 adlı kitabı alegorik, distopik ve aynı zamanda da politik bir romandır. Romanın hikayesi distopik bir dünyada geçer. Özellikle kitapta oldukça sık geçen Big Brother (Büyük Birader) ve "düşünce polisi" kavramlarını, yazar, sadece yazıldığı döneme değil günümüze de kazandırmıştır. Peki bu kadar tartışılan ve büyük yankı uyandıran, 1948'de 1984 öngörülerek yazılan ancak günümüze kadar ayak uydurabilen bu roman ne anlatmaktadır derseniz aslında okuduğunuz zaman günümüze uyan o kadar çok benzerlikler bulacaksınız ki 1948 yılından sanki 2020'li yılların nasıl bu kadar birebir öngörülerek yazıldığına hayret edeceksiniz. O yüzden aslında 1984 sadece bir devrin değil her devrin romanı olma özelliğini de taşır. Roman, Okyanusya adlı distopik bir dünyada yaşayan toplumun hikayesini Winston Smith karakteri üzerinden anlatmaktadır. Totaliter bir, merkezî tek parti tarafından yönetilen ve başında Big Brother (Büyük Birader) bulunan, konuşma dili İngilizce ve resmi dili Yeni Söylem olan Okyanusya'da; İç Parti Üyesi (Yüksek Kesim - devletin beyni), Dış Parti Üyesi (Orta Kesim - devletin eli kolu) ve nüfusun %85'ini oluşturan Proleterler (Aşağı Kesim - köle halk) olmak üzere üç çeşit halk statüsü vardır. Büyük Birader'e bağlı; Gerçek Bakanlığı, Barış Bakanlığı, Bolluk Bakanlığı ve Sevgi Bakanlığı gibi 4 bakanlık tarafından yönetilen Okyanusya'da bakanlıkların isimleri de tam bir ironidir aslında. Gerçek Bakanlığı; gerçekleri saklamak, şimdiki zamanda gelişen olayları, yalan yanlış arşivdeki tüm gazete, kitap, dergi, broşür, poster ve kayıtlardan düzeltmek ve geçmişi şimdiye göre şekillendirmekle görevlidir. Donanma ve ordudan sorumlu olan Barış Bakanlığı, Avrasya ve Doğu Asya ile savaşmakla görevlidir ve aslında amacı savaş kazanmak da değildir. Gıda, erzak ve malların paylaştırılmasını denetlemekle görevli olan Bolluk Bakanlığı, her ne kadar ekonomi ve üretimden sorumlu olsa da aslında daimi yoksulluk, kıtlık ve mali kıtlık durumunun sürdürülmesinden sorumludur. Büyük bir güvenlik ve baskı aygıtının (tele-ekran) yanı sıra sistematik bir beyin yıkamayla desteklenen, korku yoluyla Büyük Birader'e bağlılığı güçlendiren Sevgi Bakanlığı, aslında korku, acı ve işkencenin uygulanmasından sorumludur. Topluma, tüm insani duygulardan arınmalarını emreden Büyük Birader; işte bu bakanlıklar ve İç Parti Üyleri'nin denetimiyle ülkede aşk, sevgi, cinsellik, mutluluk, hayal kurmak, düşünmek, sorgulamak gibi kavramlar ile evlilik, günlük tutmak, şarkı söylemek, dans etmek, sohbet etmek, eğlenmek gibi en basit insani eylemleri bile yasaklamıştır. Evlilikler, tamamen devlet kontrolüyle ve yalnızca devlete hizmet etmek amacıyla çocuklar yetiştirmek için yapılmaktadır. Evlerde, sokaklarda, iş yerlerinde tele-ekran adı verilen aygıtların bulunduğu ve 7/24 insanların gözetlenip, seslerinin dinlenerek kayıtlarının alındığı, yaşamlarının her anına müdahale edildiği bir ortamda yaşamanın zorluklarını okurken bu kadar da olmaz diyeceksiniz. Yazılı hiçbir kuralı olmayan ancak herşeyin suç olduğu bir ülkede, suçlu görülen insanlar hiç ummadıkları anlarda, gece evlerinden uykudan uyandırılarak alınıyor, romanın sonlarına doğru adı sıkça geçen 101 nolu odada (birçok filmde de metafor olarak 101 nolu odaya gönderme yapılmıştır) kişinin en kötü kabusu ya da korkusuyla yüzleştirildikten sonra buharlaşıp yok oluyor ve tüm kayıtlardan yok edilerek hiç var olmamış gibi gösteriliyordu. Oldukça zekice ve detaylıca kurgulanan kitabı okurken ilk sayfadan itibaren bir sorgulama sürecine giriyor, ana karakter Winston gibi geçmişi, şimdiyi ve gelecek zamanı sorgulamaya başlıyorsunuz. 1984, kitapta da denildiği gibi, bir insanlık karabasanı. Kurgulanan dünya her ne kadar karanlık, ümitsiz ve korkunç olsa da aynı zamanda insanda hayranlık uyandıran bir mantığı var. Bu yüzden bu kült eseri herkesin mutlaka okumasını tavsiye ederim. Kitapla kalın... Notum : 10/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Oblomov

İvan Gonçarov

88 Gönderi

Rus yazar İvan Aleksandroviç Gonçarov'un 1846 yılında tasarlamaya başladığı romanının ilk sinyallerini haber veren yazıları "Oblomov'un Rüyası" adıyla dört bölümlük yazı dizisi şeklinde Oteçestvenniye Zapiski (Anayurt Notları) adlı dergide tefrika edilmiştir. Derginin ilk dört sayısında yayımlanan yapıtın ilk iki bölümü…devamıRus yazar İvan Aleksandroviç Gonçarov'un 1846 yılında tasarlamaya başladığı romanının ilk sinyallerini haber veren yazıları "Oblomov'un Rüyası" adıyla dört bölümlük yazı dizisi şeklinde Oteçestvenniye Zapiski (Anayurt Notları) adlı dergide tefrika edilmiştir. Derginin ilk dört sayısında yayımlanan yapıtın ilk iki bölümü çok olumlu karşılanmamakla birlikte, daha sonraları okuyucunun ilgisini çekmeye başlamıştır. 1857 yılında tekrar ele aldığı ve bir ay gibi kısa bir sürede tamamladığı eseri için Gonçarov, "Bu büyük romanın bir ay içinde yazılması belki de imkansız görünür. Ama unutmayın ki, bu eseri yıllarca kafamda taşıdım ve onu ancak kağıda geçirmek kalmıştı" der. İlk baskısı 1859 yılında yapılan Oblomov, yayımlandıktan sonra tüm Rusya'da ilgiyle karşılanmış ve olumlu eleştiriler almıştır. Kitabı ülkenin her kademesinde neredeyse okumayan kalmamış ve her yerde herkes tarafından tartışılmıştır. Tüm bunların sebebi ise; o yıllarda Rusya'nın büyük bir değişime hazırlanıyor olmasıdır. Çünkü köleliğin kaldırılmasına üç yıl vardır. Kapitalizm Batı'dan tüm dünyaya yayılmaya başlamış ve yavaş yavaş Rusya’ya da sıçramıştır. İnsanların yaşam tarzı, kültürü her şeyi dönüşüme uğramaya başlamıştır. İşte Oblomov da Rus insanını eleştirisi ve onu batı insanıyla kıyaslaması sebebiyle tam zamanında yayımlanmış ve ülkede yeni bir kavram ortaya çıkarmıştır: Oblomovluk. Oblomovluk kavramına geçmeden önce sizleri bu yeni kavramın ortaya çıkmasına sebep olan romanımızın baş kahramanı İlya İlyiç Oblomov'la tanıştırmak istiyorum. Toprak sahibi bir Rus soylusunun tek oğlu olan Oblomov, iyi bir eğitim görmüş ancak ömrü boyunca hiçbir iş yapmadan büyümüştür. Saçını dahi uşaklarının taradığı, çoraplarını, ayakkabılarını ve elbiselerini uşaklarının giydirdiği Oblomov, çevresinde sürekli hizmetlileri seferber olduğu için zamanla hiçbir şey yapamayan, sadece bağırmayı ve emretmeyi öğrenen ve her konuda başkalarına güvenen uyuşuk ve iradesiz bir insan olmuştur. Bu şartlarda hiçbir yeteneği de gelişemeyen Oblomov, (kısa bir memuriyet hayatından sonra hiç bir işte çalışmamış) maalesef pek çok şey yapmayı hayal eden ancak hiçbirini hayata geçiremeyen bir karaktere dönüşmüştür. Aslında roman, Oblomov karakteri üzerinden Batı'daki yeniliklere açık olmayan, eski düzen ve geleneklere olan bağlılıkla yaşamayı alışkanlık edinen, mevcut zenginliklerinin üzerine hiçbir şey katmayan ve atılım yapmayan Rus aristokrasisine karşı geliştirilmiş kara mizah türünde toplumsal bir eleştiridir. Oblomov, karakteri üzerinden eleştirilen bu tembellik alışkanlığı Oblomov’un değil, sistemin ve Oblomovluk'un suçu olarak gösterilmiş ama Oblomov karakteri de edebiyatta tembelliğin simgesi haline gelmiştir. Gonçarov, kendi ülkesinin insanlarını eleştirirken alternatif olarak da Andrey İvanoviç Ştoltz gibi bir karakterle bu eleştiriyi karşılaştırma aracılığıyla yapmıştır. Oblomov’un çocuklukluğundan beri en yakın arkadaşı olan Ştoltz, Alman bir baba ile Rus bir annenin tek çocuğudur. Çocukluğundan beri sorumluluk almaya teşvik edilen, çalışkan ve bir Alman disipliniyle yetişen Ştoltz, Oblomov'un aksine sürekli yenilenen dünyaya kolaylıkla uyum sağlayabilen, hiç yorulmadan çalışan, hayatını bir düzen ve plan içinde yaşayan, yaptığı planlarını da hızlı bir şekilde hayata geçiren biridir. Gonçarov, Oblomov-Ştoltz karşıtlığında eski ve yeni Rusya'yı, Doğu ve Batı'yı karşı karşıya koymuş belki de Rus halkının ve Doğu insanının kendisini tanımasına, Batı'dan farkını anlamasına imkan sağlamıştır. Doğumdan ölüme kadar uzanan monografik bir roman tekniği ile yazılmış olan Oblomov'u, İş Bankası Yayınları'ndan Sabahattin Eyüboğlu ve Erol Güney'in çevirisiyle okudum. Rusça ve İngilizce çevirileri (Fransızca çevirisinin Fransa'da az anlaşıldığından dolayı eserin yarısından çoğunun atılması sebebiyle Fransızca çevirisi baz alınmamıştır.) karşılaştırılarak tam metin olarak çevrilen eseri mutlaka okumanızı tavsiye ederim. Zira Oblomov hepinize tanıdık gelecektir. Kitapla kalın... Notum : 9/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Yaşamak

Yu Hua

190 Gönderi

1960 yılında Zhejiang/Çin'de doğan Yu Hua, üniversitede 5 yıl boyunca diş hekimliği okuduktan sonra 23 yaşında yazar olmaya karar vermiş ve bugüne kadar 4 romanı yayımlanmıştır. Yazarın 1993'de yayımlanan ikinci romanı To Live adlı eseri ise Türkçe'de Nisan 2016 yılında…devamı1960 yılında Zhejiang/Çin'de doğan Yu Hua, üniversitede 5 yıl boyunca diş hekimliği okuduktan sonra 23 yaşında yazar olmaya karar vermiş ve bugüne kadar 4 romanı yayımlanmıştır. Yazarın 1993'de yayımlanan ikinci romanı To Live adlı eseri ise Türkçe'de Nisan 2016 yılında "Yaşamak" adıyla Jaguar Kitap tarafından Bahar Kılıç çevirisiyle okuyucuyla buluşmuştur. Çin Kültür Devrimi'nden oldukça etkilenen yazarın eserinde, devrimin yansımalarını da şiddetli bir şekilde görüyoruz. O yüzden kitaptan bahsetmeden önce kısaca Çin Kültür Devrimi'yle ilgili bilgi paylaşmak istedim. Çin Kültür Devrimi ya da diğer adıyla Çin Komünist Devrimi, Çin'in kurulması yolunda, 1934'te imparatorluk içinde başlayan ve Çin-Japon Savaşı ile 2. Dünya Savaşı'nı da içine alarak sonuca ulaşan, 9 Eylül 1976'da Mao Zedong'un hayatını kaybetmesiyle de son bulan, Maocu bir halk devrimidir diyebiliriz kısaca. Maoculuğun yaratıcısı olan Mao Zedong, 1943'de yani 2. Dünya Savaşı devam ederken Çin'in başına geçmiş ve Komünizm, Marksizm gibi akımları ülke bu dönemde oldukça sert bir şekilde yaşamıştır. Çin ve Japonya arasında gerçekleşen savaşın ardından, bu kez Komünistler ve karşıtları arasında Çin'de patlak veren savaşta; Mao'nun komünistlerini Sovyetler desteklerken, komünist karşıtı olan Çan Kay Şek'in önderliğindeki Kuomintang'a da ABD destek vermiştir. Çan Kay Şek'in yenilgisiyle sonuçlanan savaşların ardından da Çin Halk Cumhuriyeti kurulmuştur. Kitap, köy köy dolaşarak halk şarkıları derleyen anlatıcının, yine bir köyde Fugui adlı bir ihtiyarla karşılaşması ve sohbetleri esnasında Fugui'nin hayat hikayesini anlatmasıyla başlıyor. Çin Kültür Devrimi öncesi büyük bir mirasa ve zenginliğe sahip olan Fugui ve ailesinin odağında devam eden hikayede, bir ülkenin ve o ülkedeki halkın sosyal statülerinin değişimi, yaşanan kıtlıklar, büyük demir eritme kampanyası, toprağın devletleştirilmesi, özel mülkiyetlerin kaldırılması, yemeklerin topluca yemekhanelerde yenmesi gibi köklü değişimlere küçük bir köyde verilen tepkileri de Fugui'nin ağzından dinliyoruz. Çevirisi oldukça başarılı olan kitabın dili oldukça sade ve kolay anlaşılıyor. Fugui'nin yaşadıklarını ya da "Yaşamak" denilen kelimenin anlamını sorgulayabileceğiniz muhteşem bir eser bence. Savaşlar ve devrimler, ne yazık ki büyük sancılar, acılar ve kayıplar içinde geçer. Ülkeler ve halklar büyük sınavlardan geçer, büyük mücadeleler verirler yaşamak anlamında. Aslında bu yaşamak sadece hayatta kalmak anlamında değildir, acılarıyla, kayıplarıyla, mücadelesiyle kendi öz benliğini ve insanlığını devam ettirebilme gücünü bulmaktır. Yoksa hayat zaten bir şekilde devam ediyor, önemli olan yaşamak amacını kaybetmemektir. Kitabı bitirdikten sonra, yine Çin Kültür Devrim'inin etkilerini yaşamış olan Çin'li yönetmen Zhang Yimou tarafından kitabın 1994 yılında sinemaya uyarlanmış versiyonunu da izledim. Cannes Film Festivali Büyük Ödülü'nü kazanan filmi, biraz kitaptaki konunun dışına çıksa da gayet başarılı bulduğumu (final hariç) söyleyebilirim. Okuduklarımı görsel olarak da pekiştirmek gayet güzel oldu. Kısacası, bu güzel eseri benim gibi bugüne kadar okumayanlar için kesinlikle okumalı, okutmalı ve Yu Hua'nın kalemiyle tanışmalısınız derim. Ayrıca vaktiniz varsa filmini de mutlaka izleyin derim. Kitapla kalın... Notum : 10/10

nhlyrtsvn 4 years ago

Kuyrukluyıldız Altında Bir İzdivaç

Hüseyin Rahmi Gürpınar

41 Gönderi

1912 yılında yayımlanan roman; 5 Mayıs 1910 tarihinde dünyaya çarpacağı söylentilerinin dolaştığı Halley kuyruklu yıldızı etrafında dönmektedir. Aksaray'da oturan, varlıklı ve iyi bir öğrenim görmüş İrfan Galip'in kadınlara olan gönül kırgınlığından dolayı olayı fırsat bilerek evde hanımlara kuyruklu yıldız ile…devamı

nhlyrtsvn 4 years ago

Ölü Canlar

Nikolay Vasilyeviç Gogol

34 Gönderi

Gogol okumalarımdaki son durak olan Ölü Canlar romanını, İş Bankası Yayınları'ndan Mazlum Beyhan'ın muhteşem çevirisi ve dipnotlarıyla okudum ki oldukça açıklayıcı ve aydınlatıcıydı. Kitapla ilgili düşüncelerime ve içeriğine geçmeden önce kitapla ve Gogol'le ilgili bazı bilgileri paylaşmak istiyorum sizlerle ki…devamıGogol okumalarımdaki son durak olan Ölü Canlar romanını, İş Bankası Yayınları'ndan Mazlum Beyhan'ın muhteşem çevirisi ve dipnotlarıyla okudum ki oldukça açıklayıcı ve aydınlatıcıydı. Kitapla ilgili düşüncelerime ve içeriğine geçmeden önce kitapla ve Gogol'le ilgili bazı bilgileri paylaşmak istiyorum sizlerle ki bence oldukça önemli. Öncelikle Gogol'un, konusunu Puşkin'in tavsiye ettiği Ölü Canlar romanı, aslında üç cilt olarak tasarlanmış ve Dante'nin İlahi Komedya'sı örnek alınarak yazılmış. Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in ölüm haberini alan ve o zamana kadar Puşkin’i düşünmeden, dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber büyük bir yıkım olmuş. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın romanının ilk cildini 1842'de tamamlayıp yayımlamış. "Manik Depresif Psikoz" diye adlandırılan bir hastalığı olan Gogol’ün, maalesef o dönemde hastalığına doğru tanı konulamadığı için doğru bir tedavi de uygulanamıyormuş. "Manik" durumdayken gayet enerjik, sanat gücü ve yaratıcı düşünceleri doruğa ulaşırken "Depresif" durumda olduğu zamanlarda ise herşey kararıyor, dünya ile bağlantısı kopuyormuş. İkinci krizini geçirdiği 1842 yılında bunu şöyle anlatmış: "Alışılmış, dönemsel hastalığımın tutsağıyım yine: İki üç hafta boyunca odamda kımıltısız kalıyorum. Kafam odunlaşıyor. Dünyayla bütün bağlarım kopuyor." Üçüncü krizini geçirdiği 1851'in Aralık ayı ile 1852'nin Ocak ve Şubat aylarında kendisini oldukça rahatsız eden Ölü Canlar romanının 2. cildindeki kilitlenmişliğine faydası olur düşüncesiyle hacca bile gitmiş ancak bedenine bulamadığı şifayı ruhuna da bulamayıp büyük bir hayal kırıklığı yaşamış ve 10 yıldır üzerinde çalıştığı 2. cilde ait bütün el yazmalarını ateşe atmıştır. İşte bu ateşten kurtarılan 2. cildin yanan ve tümüyle okunmaz hale gelen bazı sözcük ve satırları; cümlenin gelişi, metnin öncesi ve sonrası düşünülerek Rusça basım editörlerince tamamlanmış ve İş Bankası Yayınları da romanı 1 ve 2. cildi biraraya getirerek okuyucuya sunmuştur. Kitabın başında Gogol’ün okuyucuya hitaben yazdığı, benim oldukça samimi bulduğum ve beğendiğim 4 sayfalık bir yazısı var. Kitabını yazmasındaki amacı oldukça net ve samimi bir dille yazarak, okuyuculardan da kendisi ya da romanıyla ilgili her türlü eleştiriye açık olduğunu bildiren bir mektup tadındaydı. Kesinlikle okumadan geçmeyin derim. Kitaba gelecek olursak; Çiçikov adlı baş kahramanın, Rusya'da şehir şehir dolaşarak toprak sahiplerinin malı olan köylüleri satın almak için yaptığı düzenbazlıkları anlatmaktadır. Ancak Çiçikov'un alacağı köylüler, yaşayan değil de ölü canlar olunca olaylar biraz karmaşık bir hal alıyor. Aslında yazar, Rusya'nın feodal yapısına bir eleştiri niteliğinde yazıyor romanını ve kitabın başındaki yazısında da bunu şu sözleriyle anlatıyor: "Arabasıyla Rusya topraklarını dolaşıyor kahramanım ve soylulardan sıradan halka dek, değişik sınıf ve tabakalardan pek çok insanla karşılaşıyor. Rus insanının eksiklerini, ayıplarını göstermek için yazdım onu; yoksa üstünlüklerini, erdemlerini göstermek için değil. Yine, onun çevresini oluşturan insanları da zayıf, eksik yanlarımızı göstermek için yazdım." Aslında Gogol’ün amacı; Cehennem'i anlattığı ilk ciltte romanın baş kahramanı Çiçikov'un kendi çıkarları uğruna yaptığı kötülükleri anlatmak ve Cennet'i anlatacağı 2. ciltte ise, Çiçikov'un ahlak ve vicdan sahibi olduğu, iyi ve olumlu tipler ile devam etmekmiş. Maalesef buhranı sebebiyle eksik kalan 2. ciltte de her ne kadar eksik olsa da bu düşüncesini romanına aktardığını görebilmekteyiz. Romandaki karakter tahlilleri, kişilik analizleri, yer betimlemeleri ve tespitleri çok iyiydi. Bunda çocukluğunu çiftlikte geçirmesinin, memur olarak görev yapmasının ve tabii ki en önemlisi gözlem yeteneğinin çok iyi olmasının da önemli bir etkisi vardır diye düşünüyorum. Bazı bölümlerde yazarın verdiği bilgiler biraz gereksiz uzatılmış gibi geldi öyle ki bir an konudan uzaklaşıyor ve sonra kaldığınız yerden devam ediyorsunuz. Kitabın bitmemiş olması, sonunun havada kalması ve karakterlerden ayrılmış olmam beni ne kadar üzse de bence bu önemli eseri mutlaka okumanızı tavsiye ederim. Kitapla kalın... Notum : 8/10