(@) - Raf

Spoiler içeriyor ●Elif Hümeyra Aydın'ın Doğum Lekesi, birbirinden bağımsız gibi görünen ama aynı duygusal evrende dolaşan öykülerden oluşuyor. Hep bir yerinden aile ve ilişkiler kavramına dayanıyor her bir hikaye. Kitabın merkezinde özellikle kadınlık, aile, çocukluk, yalnızlık, kırgınlık, annelik ve insanın geçmişinden kurtulamaması…devamı●Elif Hümeyra Aydın'ın Doğum Lekesi, birbirinden bağımsız gibi görünen ama aynı duygusal evrende dolaşan öykülerden oluşuyor. Hep bir yerinden aile ve ilişkiler kavramına dayanıyor her bir hikaye. Kitabın merkezinde özellikle kadınlık, aile, çocukluk, yalnızlık, kırgınlık, annelik ve insanın geçmişinden kurtulamaması var. "Doğum lekesi" adı da aslında bunun simgesi: İnsan doğduğu aileden, çocukluğundan ve ruhunda taşıdığı izlerden kolay kolay kurtulamıyor. Bu kitap olay anlatan bir öykü kitabından çok insan ruhunu anlatan bir kitap. Yazar büyük olaylar yerine insanların içindeki sessiz yaraları gösteriyor. Hikâyelerde bağıran insanlar yok; daha çok susan, içine atan, anlaşılmayı bekleyen insanlar var. Neredeyse bütün hikâyelerde karşımıza çıkan düşünce şu: İnsan büyüse bile çocukluğu peşini bırakmaz. Annenin bir sözü... Babanın eksikliği... Bir terk ediliş... Bir utanç... Bir sevilmeyiş... Bunlar insanın üzerinde "doğum lekesi" gibi kalıyor. HİKAYELER: 1-) Kesik Süt Tadı: Anneler ile kızların hesaplaşması ve sonuçsuz kalan isyanlar sonucu kalınan yerden devam etmek hayata... 2-) Göz Çukuru: Camdan tesadüfen gördüğün, sana bakan bir insanın, bir adamın üzerinden kafanda nasıl bir hikaye kurabilirsin, ne kadar kendini kaptırabilirsin. Üstelik bu mesele ile geçmişe dalınca ortaya seninle ilgili çıkanlar da neyin nesi?.. Sen gerçekten göründüğün kişi misin?.. dedirtiyor insana bu hikaye. 3-)Uluma: Bu hikayeyi çok bağendim. Oradaki kadın karakteri kendime yakın hissettim. Onun da benim gibi (ya da benim de onun gibi) içinde birbirinden farklı birçok kişi var. Hangi birini dinleyip hangi birine göre konuşup hareket edeceğini şaşırmış durumda. İçindeki birbirinden farklı kişilere laf yetiştirmeye çalışıyor sokakta koşarken ve koşma fikri de çok yakın. Ne çok zaman oldu koşmayalı♡ 4-)Terazisi Meçhul: Bazen bende de olur. Sevdiklerime, özellikle anneme onun hoşuna gitmeyecek bir şeyleri açıklamak öyle zor gelir ki. Bunu en çok da benden beklemedikleri için yapmak zor gelir. Ama ya ben, onların bildğinden, gördüğünden çok başka biriysem?.. 5-)Şah: Bir kadın, bir erkek ve bir durak... Sanırım böyle bir şeylerdi hikaye ya da belki de bir iç sesti sadece bir kadına ve duygulara dair?.. 6-)Taştan Topraktan: Görülmeyen, duyulmayan ve muhtemelen sevilmeyen çocuklardan biri daha. Ne acı!.. 7-)Köpük: Her şey başka türlü olabilir miydi. Yaşadığın hayatı, seçtiğin insanı geriye dönüp değiştirsen. Belki evet belki hayır... ama sen hep "evet" dersin buna. Çünkü hep öyle zanneder insan. Yaşanmayan, tercih edilmeyen hep en iyisidir. 8-)Serum: Anneler hiç hasta olmasa keşke. Ölüm bile bazen neyse de onları hasta görmek çok fena... 8-)Acı. Yapışkan. Yeşil Şeyler: İhanetin acısı mı yoksa sevdiğini kaybetmenin mi bu seni darmadağın eden? Belki de alışkanlık sadece her şey?... Böyle yarım yamalak bir şeyler söyleyebiliyorum hikayeler ile ilgili şu anda anca ama güzeldi bence hikayeler. 21 Temmuz Salı-2026

zelda_ 1 week ago

Her Şeyin Sonundayım

Ferit Edgü, Tezer Özlü

3 Gönderi

●"Her Şeyin Sonundayım – Tezer Özlü / Ferit Edgü Mektupları (1966–1985)" bir roman ya da deneme değil; iki büyük yazarın yaklaşık yirmi yıl boyunca birbirlerine yazdığı mektuplardan oluşan çok özel bir belge. Tabii bütün mektuplar yok, özellikle Ferit Edgü'ye ait…devamı●"Her Şeyin Sonundayım – Tezer Özlü / Ferit Edgü Mektupları (1966–1985)" bir roman ya da deneme değil; iki büyük yazarın yaklaşık yirmi yıl boyunca birbirlerine yazdığı mektuplardan oluşan çok özel bir belge. Tabii bütün mektuplar yok, özellikle Ferit Edgü'ye ait mektuplar çok az. Daha çok Tezer Özlü'ye ait olanlar var. Ve ben bu kitabı Alfa yalanlarından okudum ama burda o yok. Bu kitapta iki insanın dostluğu anlatılıyor mektupları üzerinden. Ama sıradan bir dostluk değil. Tezer Özlü ile Ferit Edgü birbirlerine yalnızca "Nasılsın?" diye yazmıyorlar. Mektuplarında; yazarlığı, yalnızlığı, aşkı, hastalıkları, Avrupa'yı, Türkiye'yi, yayıncılık sorunlarını, umudu ve umutsuzluğu konuşuyorlar. Kitabın en güçlü yanı Tezer'in sesi. Onun sesinden, sözcüklerinden yansıyan hüznü. Ama buradaki yani mektuplardaki hüznü daha gündelik bir hüzün sanki. Mesela bir gün çocuğundan (Deniz Kıral), eşlerinden, onlarla yaşadıklarından(Güner Sümer, Erden Kıral ve son eşi olan Hans Peter Marti) bahsediyor. Bir gün parasızlıktan, bir gün hastanelerden, hastalık süreçlerinden, bir gün yazamadığından, bir gün ölüm düşüncesinden, bir başka bir şeyden bahsediyor hep hayatından içinden olan başka başka şeylerden bahsediyor dostuna. Tezer'in belki de en büyük çelişkisi: Bir yandan: "Yaşamak çok yorucu." der gibi. Öte yandan: "Hayatı sonuna kadar yaşamak istiyorum." demekten de vazgeçmiyor. Bu yüzden onu sadece "karamsar yazar" diye tanımlamak büyük haksızlık olur. Ferit Edgü'nün mektupları Ferit Edgü ise daha sakin. Daha ölçülü. Daha düşünerek yazıyor. Tezer'in taşan duygularını dengeleyen kişi gibi. Onun mektuplarında; dostluk, edebiyat, kitaplar, yayınevleri, sanat daha fazla yer kaplıyor. "Her Şeyin Sonundayım" ne demek? Kitabın adı bence Tezer Özlü'yü anlatan en güçlü cümlelerden biri. "Her şeyin sonundayım." Bu sadece ölümü anlatmıyor. Bir tükenmişliği de anlatıyor. Sanki sürekli bir yolculuğun sonunda. Bir ilişkinin sonunda. Bir ülkenin sonunda. Bir çocukluğun sonunda. Bir hastalığın sonunda. Ama ilginç olan şu: Her sonun ardından yeniden yazmaya devam ediyor. Yani bu cümle aslında teslim olmak değil. Yeniden başlayabilmek için sona bakmak. Kitapta çok hoşuma giden yerler de oldu ama garip bulduğum ve belki pek sevmediğim yerler de oldu. Sevdiğim, önemli bulduğum bazı kısımları bırakacağım buraya. Ama genel olarak Ferit Edgü ve Tezer Özlü okumayı seven biriyim. Yine de şunu fark ettim eskisi kadar yakın hissetmiyorum sanırım onları kendime, belki de şu anda böyle hissediyorum, yani belki de başka zaman yine en baştaki gibi çok yakın hissederim ikisini de. İkisi o kadar benzer ki ayrı ayrı düşünemiyorum onları. İkisinin de köylülere, köyleri anlatan yazarlara ve en önemlisi Yaşar Kemal'e karşı olan hoşnutsuzluklarını anlayamadım ve bana biraz saçma geldi açıkçası ama belki kendilerince daha detaylı ve mantıklı bir açıklamaları vardır, hem öyle olmasa bile herkes her şeyi sevecek değil ya... Kitapta birçok yazardan bahsediyor ikisi de özellikle de ikisinin de çok sevdikleri yazarlardan olan Kafka'ya, Dostoyevski'ye, Gogol'a ve Pavese'ye sık sık değiniyorlar ve onlar bahsettikçe ben de o yazarları ve daha birçok kişiyi tanımak, okumak istedim. Söylenecek çok şey var daha kitapla ilgili ama burası için bu kadarı yeter şimdilik. 19 Temmuz Pazar 20 Temmuz Pazartesi-2026

zelda_ 1 week ago

Umutsuzluğun Doruklarında

Emil Michel Cioran

6 Gönderi

●Kitaptan bazı güzel alıntılar: "Birlikte yaşamlamayacak durumlar ve takıntılar vardır."(9.s) "Sağ salim kurtulamayacağımız deneyimler vardır. Yaşandıktan sonra, artık hiçbir şeyin anlamlı olamayacağım duyumsatan deneyimler. Yaşamın sınırlarına eriştikten sonra, o tehlikeli sınırların potansiyelini bütün aşırılığıyla yaşadıktan sonra, gündelik edimlerle hareketler tüm…devamı●Kitaptan bazı güzel alıntılar: "Birlikte yaşamlamayacak durumlar ve takıntılar vardır."(9.s) "Sağ salim kurtulamayacağımız deneyimler vardır. Yaşandıktan sonra, artık hiçbir şeyin anlamlı olamayacağım duyumsatan deneyimler. Yaşamın sınırlarına eriştikten sonra, o tehlikeli sınırların potansiyelini bütün aşırılığıyla yaşadıktan sonra, gündelik edimlerle hareketler tüm albenilerini, tüm çekiciliklerini yitirirler. Kişi ancak o sınırsız gerilimi nesnelleştirerek hafifleten yazı sayesinde yine de yaşamayı sürdürür. Yaratıcılık ölümün pençelerinden geçici bir korunmadır."(14.s) "Büyük bir delilik içermeyen yaşamlar değerden yoksundur. Öyle bir yaşamın bir taşınkinden, bir tahta parçasınınkinden ya da bir yabani otunkinden ne farkı olabilir?"(16.s) "Acıya bir değer biçmek için nesnel bir ölçüt var mıdır? Komşumun benden daha çok acı çektiğini ya da İsa’nın herkesten çok acı çektiğini kim söyleyebilir? Acıya nesnel bir değer biçilemez, çünkü o dışarıdan gelen bir zarara ya da organizmadaki belli bir bozukluğa göre değil, bilincin onu yansıtma, duyumsama biçimine göre ölçülebilir."(17.s) "Ölüm asla şehvetli olamayacak tek takıntıdır; arzulandığında bile, o arzuya örtük bir pişmanlık eşlik eder. Ölmek istiyorum, ama bunu istediğim için pişmanım: İşte kendisini hiçliğe kapıp koyuveren herkes bunu duyumsar. Olabilecek en sapkın duygu ölüm duygusudur. Bir de sapkın ölüm takıntısı yüzünden uyuyamayan insanları düşünün! Kendime ilişkin, bu dünyaya ilişkin bilincimi bütünüyle yitirmeyi nasıl da isterdim!"(24.s) "Tek gerçek deneyimlerin hastalıktan doğan deneyimler olduğu kesindir. Tüm öteki deneyimler ister istemez kitabi bir damga taşırlar, çünkü organik bir denge yalnızca esinlenen durumlara izin verir, bunların karmaşıklığı da coşkun bir düş gücünden ileri gelir."(33.s) "Varoluşla ilgili sorunları mantık açısından ele almaya yönelik her girişim başarısızlığa yazgılıdır."(36.s) "Her şeyden kuşku duyarak yaşamayı sürdürmek..."(48.s) "Ne iyi ne kötü, neye izin var neye yok bilmiyorum; elimden ne övmek geliyor ne de yermek. Bu dünyada ne ölçüt ne de güvenilir bir ilke var."(60.s) "Şu anda hiçbir şeye inanmıyorum, hiç umudum yok."(61.s) "Aslında ben umut olmadan yaşayabilecek tek kişiyim"(63.s) "Hiçbir intihar yalnızca dünyanın yararsızlığı ya da yaşamın hiçliği üstüne bir akıl yürütmeden kaynaklanmaz. ... İnsanlar dışsal nedenler yüzünden değil, içsel ve organik bir dengesizlik yüzünden intihar ederler her zaman. Aynı olaylar kimisinin umurunda olmaz, kimisinde iz bırakır, kimisini ise intihara sürüklerler."(68.s) "Aşk için intihar edenlerle alay edenlerin gözümde hiç değeri yok, çünkü gerçekleşmeyen bir aşkın âşık için kendisini tanımlamanın olanaksızlığını, bütün olarak varlığının yitimini simgelediğini anlamaz onlar."(69.s) "Yalnızca iki tür insan bende hayranlık uyandırır: her an delirebilecek olanlar ve her an intihar edebilecek olanlar. ... Öyleyse neden intihar etmiyorum? Çünkü ölümden de yaşamdan tiksindiğim kadar tiksiniyorum"(69.s) "Şu dünyada hiç kimse başkasının çektiklerinden ötürü ölmemiştir."(76.s) "Sonsuzluğa ancak her türlü bağlantı ortadan kaldırılarak, her anı mutlak biçimde yaşayarak erişilir."(80.s) "Sözde özgürlüğü ona doğadaki herhangi bir tutsaklıktan daha fazla acı veriyor."(84.s) "Hayvanla insan arasındaki fark, hayvan hayvandan başka bir şey olamazken, insanın insan-olmayan, demek ki kendisinden başka bir şey olabilmesidir -işte ben de bir insan-olmayanım."(85.s) "İnsanlar yalnızlığa ne kadar az değer veriyorlar!"(91.s) "Hiçbir şeyden hoşnut değilim. Beni Tanrı seçselerdi bile anında istifa ederdim, dünya bana indirgenseydi, bütün dünya ben olsaydım kendimi parçalar ve un ufak ederdim. Nasıl her şeyi anladığımı sandığım anlar yaşayabiliyorum?"(91.s) "Ben de herkes gibi ölmek zorunda olduğuma göre, neden herhangi bir şeyi küçümse-yeyim, neden kendi yolumun tek doğru yol olduğunu ileri süreyim?"(99.s) "Yalnızca aşk size düşkünlüğünüzün boyutlarım gösterebilir."(101.s) "Gerçek aşk cinselliğin küçük gösteremeyeceği bir doruktur."(103.s) "Kendine yönelik ironi aslında umutsuzluğun bir ifadesidir: Bu dünyayı yitirdiğiniz için kendinizi de yitirirsiniz."(113.s) "Toplumsal yaşamın özünü adaletsizlik oluşturuyor. Bu durumda, herhangi bir öğreti nasıl benimsenebilir ki?"(115.s) "İnsanlar böyledir: Size inanmaları için, sizin olan her şeyden, sonra da kendinizden vazgeçmeniz gerekir. ... Kalabalığın hayranlığı sadizmle doludur."(117.s) "İsa kendisini bırakmaları için askerlere yalvarmamış olsa bile, bunun aklından geçmediğini düşünemiyorum."(117.s) "Benim düşüncem yok, takıntılarım var. Düşünce herkeste olabilir. Düşünceler kimseyi asla çökertmezler."(132.s) 16 Temmuz Perşembe 18 Temmuz Perşembe-2026

zelda_ 1 week ago

Kırmızı

Abdurrahman Demir

5 Gönderi

●Çoğu zaman söze nereden başlanır, nasıl başlanır bilemiyorum ama ilk söyleyeceğim şey bu kadını yani Sultan'ı, Sultan ablayı görmek, duymak, anlamak öyle üzücü ki. Birkaç gün önce vefat ettiğini duyunca yıllar sonra tekrar bu belgesele döndüm. Yıllar önce bir kere…devamı●Çoğu zaman söze nereden başlanır, nasıl başlanır bilemiyorum ama ilk söyleyeceğim şey bu kadını yani Sultan'ı, Sultan ablayı görmek, duymak, anlamak öyle üzücü ki. Birkaç gün önce vefat ettiğini duyunca yıllar sonra tekrar bu belgesele döndüm. Yıllar önce bir kere izlemiştim ama sanırım o zamanlar şimdiki gibi bakıp hissedememiştim yeteri kadar anlamamıştım, görmemiştim bazı şeyleri. Şimdi o kadar iyi anlıyorum ki onu, aynı şeyleri yaşadığım için değil zaten bence aynı şeyleri yaşamam da gerekmiyor onu gerçekten anlayabilmek için. Ama bir insanın bir insanı bu denli sevebilmesini ve bu sevgide bambaşka bir hal almasını, bir rengin içinde kaybolmasını ya da bir rengin içinde kendini bulmasını şimdi anlıyorum. Bambaşka bir şey bu. Bu günlerde Cioran'ın 'Umutsuzluğun Doruklarında' kitabını okuyorum ve orada bir yerde Cioran aşktan bahsediyor: "Aşk için bazıları, gerçek aşk Tanrı aşkıdır, her aşk Tanrı aşkından doğar der, bazıları sanat aşkıdır, sanat aşktır der, bazıları başka bir şey der." diyor. "Ama benim için gerçek aşk bir insanın, bir diğer insana duyduğu aşktır." diyor. "Çünkü bir tek bir insanın bir insana duyduğu aşkta insan ölüme gidebiliyor. Ölüme kadar gidebiliyor. Onun için kendini kaybediyor, kendini yok ediyor kendini ortaya koyuyor gerçek anlamda" diyor. Ve bu belgeseli izlerken aklımda hep bu cümle vardı. Zaten Sultan abla da "Aşksız insan saman gibidir, imansızdır. Gerçekten aşık olan insandan korkulmaz. Aşksız evlilik yapılmaz" diyor. Yaşadığı her şeye şiddete, terk edilmeye rağmen. Aşk zaten bu değil mi, rağmen, her şeye rağmen. (Her ne kadar insanın gururu bunu kendince haklı olarak yanlış ve uçarı bulsa da) Daha pek çok şey söylenebilir belki ama şu anda daha fazla bir şey söyleyemiyorum, kelimeler yetersiz kalıyor hem böyle bir kadının yaşadıkları için hem de bu durumda benim hissettiklerim için. Kelimeler çoğu zaman yetersizdir zaten ne yazık ki!.. Sultan Abla'yı izlemek, onu düşünmek, onu hissetmek, onu anlamak kalbimi çok fazla yaraladı ama bir yandan da "İşte bu!" diyorum. "İşte gerçekten yaşadığını iddia edebilecek, gerçekten ben yaşadım, ben insan oldum, ben kalbimin ve tüm varlığımın hakkını verdim diyebilecek bir insandı o." diyorum. Umarım şu an çok güzel bir yerdedir. Umarım en güzel kırmızılar hep onunla olur, onda olur♡ ☆Belgesele yönelik bir şey söylemem gerekirse şunu söyleyebilirim ki güzeldi ama yetersizdi sanki. 18 Temmuz Cumartesi-2026

zelda_ 2 weeks ago

Kapan

Vüsat O.Bener

1 Gönderi

"Bu kitap, yazarın okuduğum ilk kitabı. Öykü deniliyor kitabın kapağında ama tam olarak bir öykü kitabı gibi de değil aslında. Garip ve anlaşılması biraz zor bir eser. Biraz hikaye, biraz günlük, biraz öylesine iç dökme gibi ve yer yer ironi…devamı"Bu kitap, yazarın okuduğum ilk kitabı. Öykü deniliyor kitabın kapağında ama tam olarak bir öykü kitabı gibi de değil aslında. Garip ve anlaşılması biraz zor bir eser. Biraz hikaye, biraz günlük, biraz öylesine iç dökme gibi ve yer yer ironi ile yapılıyor bunların hepsi. Çok güzel cümleler barındırıyor, sanırım bu yönü çok hoşuma gitti. O cümleleri aşağıya bırakıyorum ve benim için belirsiz olan bu kitabı belki başka zaman yine okurum diye düşünüyorum. Çünkü bazı kitapların gerçekten zamanı vardır ama yine de şunu da belirtmek isterim ki, öykü meselesinde bu kadar belirsizlik, bu kadar ordan oraya atlama meselesi pek hoşuma gitmiyor. Yani şu anda böyle düşünüyorum, sonra ne olur bilemem... ALINTILAR: "Kendimle savaşta hep yenilgiye uğradım"(9.s) "Yeniden, ta baştan başlansa da, kendi istencimizle yaşayamayacağımızı ben de iyice biliyorum."(9.s) "Yaşam bir deha işi değil. Bir sürgün, köle düzeni. Kurtuluşu ummak safdillik. İntihar seçimi bu yüzden gerekli. Ne ki yürek isteyen bir eylem. Hep tasarladım salt. Kendiliğinden oluşmasına bel bağlıyorum. Lucretius: “Ölüm ben varken yok. Ben yokken de onun var olması anlamsız,” demiş galiba. Nasıl inanabilir, bekleyebilirim. Hemen tüm yazarların ölüm beklentisine bel bağladıkları gerçek. Virginia Woolf, Ernest Hemingway, daha niceleri. Bitti’yi algıladıklarında bu yolu seçtiler. Gerçekten yürekliydiler. Bencileyin zayıf, korkak değil."(9.s) "Susayım en iyisi. Uyumaktan başka çarem yok. Uyandığımda acılara katlanmayı sürdüreceğim yaşadıkça."(10.s) "İnanma kapanına kıstırabilsem bilincimi."(24.s) "Görüyorsun, ayıklığımla yaklaşamıyorum sana hâlâ."(24.s) "Bağışlanmayacağım. Beklemiyorum zaten. Anlatmaya kalkışacaklarıma bir yığın kof ayrıntı sığışacak."(24.s) "Ben bile bile giriyorum cehennemime. Bile bile kavruluyorum. Hiçliği –hiçlik kavramını– sürdürüyorum inatla. Çirkinim, budalayım, tamam."(25.s) "Yenilmeyi içime sindiremiyorum ama bu içsıkıntısı çökertecek galiba beni."(26.s) "Uyanmak başlıbaşına korkuya dönüşmekte."(26.s) "Beynimin kıvrımlarında kıvıldanan korku sürekli büyüyor. Geçmişle yaşıyormuşum. Gelecek nasıl yaşanır? Bilinmezliği kestirebilmek için umut saçmalığına sığınabilirsin. Gülünür. Dahası delimtirek kahkahalar atılır. Belki böylesi yöntem yaşamaya bağlı tutar insanı. Geçmiş yanılgılar, ahmaklıklar yumağı önyargısını silmedikçe kafandan, inandıkça rastlantılara, geleceğin getirecekleri de farklı olmayacak."(28.s) "İç hesaplaşmayı yüzeyden almamalı. İyice hırpalamalı, delik deşik etmeli."(28.s) "Aklın çözemeyeceğini, akıl, çözümsüzlük çözümüyle devreden çıkarmayı yeğler."(29.s) "Ruhun şâd olsun Beethoven! Darısı başıma!"(34.s) "Kendimi toparlamamı öğütlüyorlar. En ufak aksilik sinirlerimi altüst etmeye yetiyor. Kendime acıyormuşum. Doğru değil. Bu dayanılmaz üşengeçliğe, her şeyi takıntı hale getirmeme feci kızıyorum ama sonuçsuz kalıyor. A.da zor dayanıyor bana. Eziliyorum, yönelttiği eleştiriler karşısında. Görünüşüm aldatıcı. İç sıkıntısından aklımı kaçıracak gibiyim. Ayrımındalar ya yapılacak bir şey de yok."(35.s) "Hiçbir şey ilgime değer görünmüyor. Ne yapsam? Genç yaşlarımda da bu bozgunu sıkça yaşadım. Onun için alkolden medet ummuş olmalıyım. Şimdi? Daha beter."(42.s) "Sevgi, deniyor, sıkışınca. Onun da nice yozlaşabileceğini yaşamış biri olarak içine tükürebilirim."(43.s♡) "Tunaf, edilgen, bayağı aldırışsızım."(53.s) "Akıl vermiş gûya Tanrı! Nasıl kullanacağız? Yöntemini de öğretseydi ya!"(59.s) 15 Temmuz Çarşamba-2026

zelda_ 2 weeks ago

Yaşamın Ucuna Yolculuk

Tezer Özlü

25 Gönderi

●Yaşamın Ucuna Yolculuk klasik anlamda bir roman değildir. Bir olay örgüsü anlatmaz; daha çok bir bilinç akışı, bir iç yolculuk ve bir hesaplaşmadır. Kitabın temel konusu Aslında kitapta iki yolculuk vardır. Birincisi gerçek yolculuk. Tezer Özlü; Kafka'nın Prag'ına, Svevo'nun Trieste'sine…devamı●Yaşamın Ucuna Yolculuk klasik anlamda bir roman değildir. Bir olay örgüsü anlatmaz; daha çok bir bilinç akışı, bir iç yolculuk ve bir hesaplaşmadır. Kitabın temel konusu Aslında kitapta iki yolculuk vardır. Birincisi gerçek yolculuk. Tezer Özlü; Kafka'nın Prag'ına, Svevo'nun Trieste'sine ve Pavese'nin Torino'suna gider. Bu üç yazarın yaşadığı şehirleri dolaşır. Ama bunun amacı turistik gezi yapmak değildir. Çünkü bu üç yazarın ortak noktası şudur: Hayatı boyunca yalnız hissetmeleri, Dünyaya yabancı olmaları, Ölüm düşüncesiyle yaşamaları. Özlü onların izini sürerken aslında kendini aramaktadır. Kitabın adı çok önemlidir. "Yaşamın ucuna yolculuk." Buradaki "yaşamın ucu" ölüm değildir sadece. Hayatın en uç noktalarıdır. yalnızlık, delilik, aşk, çocukluk, hastaneler özgürlük, intihar düşüncesi, yabancılaşma... Tezer Özlü bu sınırların hepsini yaşamıştır. Kitap neden parçalı yazılmış? Çünkü Tezer Özlü'nün zihni böyle çalışıyor. Bir sokaktan geçerken çocukluğuna gidiyor. Bir tren sesi duyunca akıl hastanesini hatırlıyor. (Tranlerden, tren yolculuklarından sık sık bahseder kitabında) Bir otelde otururken annesini düşünüyor. Sonra Kafka geliyor aklına. Sonra Pavese. Sonra çocukluğu. Yani kitap bir hikâye değil. Bir insanın zihninin içindesin ve zihninin içinde birçok şeyle dolu Çocukluk neden bu kadar önemli? Tezer Özlü'ye göre insanın bütün acıları çocuklukta başlıyor. Bu yüzden sık sık çocukluğuna döner. Ailesini, katı eğitimi, baskıyı, yalnızlığını... Hiç unutamaz. O yüzden onun için çocukluk güzel bir anı değil; insanın üzerine çöken bir gölgedir. Kafka, Pavese ve Svevo neden var? Çünkü Tezer Özlü onları sadece sevdiği yazarlar olarak görmez. Onları ruh kardeşi gibi hisseder. Kafka, Dünyaya yabancı hissetmiştir. Pavese, Hayatın anlamsızlığıyla mücadele etmiş ve sonunda intihar etmiştir. Svevo, İnsanın kendi içindeki çelişkileri yazmıştır. Tezer Özlü onların şehirlerine giderken aslında "Beni anlayan insanlar burada yaşadı." demektedir. Kitap boyunca trenler çok geçer. Tren burada sadece ulaşım değildir. Tren; kaçıştır, değişimdir, geçmişle gelecek arasındaki köprüdür. Her tren biraz daha kendine yaklaşmaktır. Hastaneler neden sürekli anlatılıyor? Tezer Özlü gençliğinde psikiyatri kliniklerinde tedavi görmüştü. Elektroşok tedavileri de aldı. Bu yüzden hastane onun hayatının en büyük kırılmalarından biridir. Kitapta hastaneler yalnızca bir mekân değil, insanın özgürlüğünü kaybetmesinin simgesidir. Aslında kitap boyunca tek soru dolaşıyor: "İnsan nasıl yaşamalı?" Tezer Özlü kesin bir cevap bulamaz. Ama şunu hisseder: Toplumun istediği gibi yaşayarak değil... Kendi gerçeğini arayarak. Kitap son olarak büyük bir son sunmaz. Çünkü yolculuk bitmez. Yazar, Kafka'nın, Pavese'nin ve Svevo'nun izlerini sürerken kendi geçmişiyle de yüzleşir. Aradığı şey kesin bir cevap değil; kendisini anlayabilecek bir ruh akrabalığıdır. Bu yüzden kitap, bir varış hikâyesinden çok bir arayış hikâyesidir. 13 Temmuz Pazartesi 14 Temmuz Salı-2026 Alıntılar yorumlarda...

zelda_ 2 weeks ago

Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak

Ahmet Uluçay

35 Gönderi

●Birdenbire çok uzun zaman önce bu filmi izlediğimi hatırladım...

zelda_ 2 weeks ago

Seçme Hikayeler

Sait Faik Abasıyanık

7 Gönderi

Spoiler içeriyor ●"Yapamadım, yazmasam deli olacaktım" diyor "Haritada Bir Nokta" öyküsünde Sait Faik Abasıyanık. Öyle iyi anlıyorum ki onu, onun gibi her şeye, herkese böyle kalpten ve böyle incecik bir perdeden, büyük bir ilgiyle bakan biri nasıl olur da yazmazdı, yazmadan durabilirdi…devamı●"Yapamadım, yazmasam deli olacaktım" diyor "Haritada Bir Nokta" öyküsünde Sait Faik Abasıyanık. Öyle iyi anlıyorum ki onu, onun gibi her şeye, herkese böyle kalpten ve böyle incecik bir perdeden, büyük bir ilgiyle bakan biri nasıl olur da yazmazdı, yazmadan durabilirdi insanları, denizi, denizin altındaki dünyayı, sevinçleri, acıları, özlemleri ve her şeyi... Onu okurken anlıyorum ki biraz olsun onun gibi bakabilsek, onun gibi görebilsek ve dilimiz de dönse biraz olsun, her yerden bir hikaye çıkar, herkes bir hikayede yer alır. Bu kitabında 20 tane öykü yer alıyor ve öykülerin çoğunluğu denizle, balıklarla ilgili. Denize ve denizdeki hayata aşık bir adamdan da bu beklenirdi, ayrıca öykülerin çoğunda yazara, onun hayatına ve yazma meselesine dair bilgiler de var. Aslında bu yüzden bu öyküler birer öyküden ziyade birer sohbet gibi okuyucu için. Yazarın kendisi ve görüp de işlediği karakterler ile, denizle, doğa ile... Benim için kıymetli, güzel bir kitaptı. Arada dönüp okunacak öyküler vardı. Arada dönüp Sait Faik'i dinlemek güzel olur, herhangi bir hikayeden başlayarak. Öyküler şöyle sıralanıyor: Stelyanos Hrisopulos Gemisi: Trifon, dedesi ile birlikte yaşıyordu. Dedesi Stelyanos Hrisopulos adındaki bir balıkçıydı. Kızı Yuanna öleli 4 sene olmuştu. Eşinin ölümünden sonra vereme düşmüş bu çocuğu da kendisine bırakmıştı. Elinde kalan tek insandı ya Trifon. Evde gemi yapmayı çok seviyordu. Bir gün yine bir gemi yaptı. Adına Stelyanos Hrisopulos adını vermişti. Kasabanın tüm çocukları bu gemiyi batırmak için uğraştılar ve yaptılar. Zemberek: Bir sınıfta saat sahibi olan tek kişinin hikayesi anlatılır. Bu kişinin adı Celil’dir. Sınıfta ondan başka kimsede saat olmadığı için derslerden sıkılan öğrenciler sürekli ona dersin bitmesine ne kadar kaldığını sorarlardı. Bir gün yine son derece sıkılan öğrenciler ona saati sorarlar. Bir süre sonra dersin hocası da saati sorar, evladım kaç dakika kaldığını söyle de ben de kurtulayım der. Celil mahzun bir şekilde, efendim saatin zembereği kırılmış der. Bunun üzerine arka sıralardan çocuklar, yuh zembereği mi diyerek bağırırlar. Sonra vay zemberek vay! Şeklinde konuşurken Celil’in lakabı Zemberek olur. Celil bir süre sonra babasına bir mektup yazar ve saate ihtiyacı olmadığını, tamir edildikten sonra babası tarafından kullanılmasını istediğini belirten bir mektup yazar. Çamaşır İpleri ve Don Gömlek Hayaletleri: Küçük bir hırsız vardı ortada. Bu mahkeme o hırsız için kurulmuştu. Dört davacı vardı mahkemede. İkisinin don gömleğini çalmıştı. Birinin jarse yorganı birinin de ampul ve pardösüsünü çalmıştı. Bir de bu pardösüyü satın alan bir çocuk vardı. Bu çocuk bilmiyordu ki hırsızlık malı olduğunu. Mahkeme herkesi dinledi. Kaç ay verdi peki bu küçük hırsız çocuğa? Onu kimse bilmiyordu işte. Bunu düşünmemek gerekirdi. Ne de olsa o bir çocuktu. Annesi dul bir hanımdı. Herhalde fazla yük yüklemişti çocuğun üzerine. Cezası düşünülmemeliydi. Unutmalıydı don gömleği. Ben Ne Yapayım? Yazmaktan başka işi ve kazancı olmayan genç bir adamın ticarete atılması ve ticaretteki hileler ile karşılaşması işlenir. Sait Faik de hayatında bir dönem ticaretle uğraşmış babasının önerisi ve yardımı ile ama olumsuz sonuçlanmış. Burada biraz da bunu işliyor. Havuz Başı: Aşık bir adamın sevdiğini bekleyişi. Peki sevdiğinin bundan haberi var mı? Olsa ne olmasa da, seven kendi sevgisi ile ilgili değil midir, öyle olmalı değil midir bu sevgi meselesi. Uzun Ömer: Ömer, 2.25 boyunda 170 kg gelen bir adamdı. Adı Uzun Ömer 'e çıkmıştı. Herkes cüssesinden korkardı. Ancak cüssesi kadar büyük bir kalbi vardı. Ne var ki insanlar ona canavar gibi bakıyor çoğu zaman uzun boyuyla iri cüssesi ile dalga geçiyorlardı. Kim anlayacaktı, kim bakacaktı kalp gözü ile ona?.. Kraliçenin Evinde: Güzellik nedir? Neyle tanımlarız güzeli? Kaşları keman, dudakları kiraz, yanakları elma olan bir kız güzel midir? Peki bunun yanına cilveli de eklersek? O zaman güzelliğin tanımı değişir. Pek çirkin ama çok cilveli olan bir hanım da güzel sayılabilir. Kişiden kişiye değişir güzellik dediğin. Herkes farklı bir tanım yapar. Herkeste farklı bir tanım geçerli olur. İnci hanım çok güzeldi. Sanatçıydı. Kerime Nadir okurdu. Çiçeklerden Fesleğen kuşlardan Serçe'yi severdi. Güzeldi. Evlenmek istiyordu ancak kriteri yoktu. Sanırım aşık olmak istiyordu. Açık Hava Oteli: Sokakta yaşayan insanların hayatını, onların parkları kendileri için birer açık hava otelleri olarak görmeleri işlenir. Diş ve Diş Ağrısı Nedir Bilmeyen Adam: Düşün ki doğduğun andan itibaren dişlerin tamamen yok olmuş gibi yani yeniden çıkma ihtimalleri yok ve sen hiç diş ağrısı çekmedin, çekmeyeceksin, kulağa güzel geliyor ama ya dişlerin hiç yok diye hep lapa yemek zorunda kalman ya güldüğün, konuştuğun zamanki halin ya midenin ağrısı en ufak katı bir şeyle?.. Bir İlkbahar Hikayesi: Bu hikaye "Beni tekrar oku" diyor. Çünkü bir şey kalmamış aklımda. Fındık: (Çok sevdim bu hikayeyi: Sait Faik'in de çok sevdiği bir köpeği varmış. Belki de o yüzden yazmış böyle bir hikayeyi ama öyle bir köpeği olmasa da ya da yoksa da o yine de yazardı bu hikayeyi. Köpekleri, kedileri, ağaçları, denizleri ve her şeyi...♡) Yaz gelmesiyle birlikte sokak köpeklerinin çoğalmasını ve onları öldürmek üzere yola düşen zehircilerden birinin Fındık’la olan hikayesini anlatmıştır Sait Faik. Çoğu zaman köpekleri yakalayıp 1,5 papeli almak kolayken Fındık için aynısı geçerli değildir. Zehircinin elinden kaçmayı başaran Fındık, zehircinin kesinlikle yakalanacaklar listesine girmiştir. Zehirci onu yakalamak için türlü yollar denemiş ama hiçbirinde başarılı olamamıştır. En sonunda zehirli bir köfteyle köpeği kandırmayı denemiş fakat köpek onu kötü bellediği için onun elinden köfteyi yememiştir. Zehirci bir gün dolaşırken çöpçüyle Fındık’ın arasının çok iyi olduğunu görmüş ve çöpçüyü zehirli köfteyi Fındık’a vermeye zorlamıştır aksi takdirde onu kasabadan sürmekle tehdit etmiştir. Çöpçü köfteyi tam da Fındık yiyecekken denize fırlatmış ve zehirci tarafından karnına ağır bir tekme yemiştir. Eftalikus'un Kahvesi: Bu hikayede Sait Faik yazma sürecini, neyi, neden ve nasıl yazdığını, hikayelerin adlarını nasıl bulup bıraktığını anlatıyor (ilk önce hikayelerin adını koyarım, diyor.) yazma sürecini merak eden genç bir adamla oturdukları bir kahvede yaşadıkları ve hissettikleri ile genç adama ve dolayısıyla bizlere. Sinaırit Baba ve Son Kuşlar hikayelerini tam hatırlamıyorum sanırım uykulu uykulu olduğum için, belki başka bir zaman dönerim yine oralara. Sivriada Geceleri: Sait Faik’in bu hikayesinde bir balıkçı çırağının Kalafat denen ustayla ve diğer çırakla olan diyalogları ve genel balıkçı hayatı konu alınmıştır. Kalafatın balık avlama derdi, Sivriada’daki kuşların yumurtalarını toplama, balık yemi hazırlama, her gün bir sonraki güne canlı çıkabilmek için üç balıkçının gösterdiği çaba anlatılmıştır. Hikayemizi anlatan çırağın ruhunda bir yazarlık olduğu martının ölüşünü betimlemesinden anlaşılmıştır. Hikayede rutin bir gün anlatılmış, akşam saatlerinden yatma zamanına kadar olan zaman dilimi betimlermelerle, diyaloglarla, halkın içinden bir dille anlatılmıştır. Gece olup da balıkçılar uykuya dalınca acemi ve yazar ruhlu şairin Kalafat’ı sırf bir geminin geçişini izlemesi için uyandırmasıyla ve Kalafat’ın ona “Sen sahiden kaçıkmışsın”demesiyle hikayenin birinci kısmı biter. (Bu hikayedeki yazar ruhlu adam da muhtemelen yazarın kendisi) Sivriada Sabahı: Sivriada Geceleri hikayesinin ikinci kısmı olan bu hikaye genç anlatıcımızın geç uyanmasıyla ve Kalafat’ı sinirlendirmesiyle başlar, balıkçılarımızın hayatlarını kazanmak için bir günün sabahını nasıl didinerek geçirdiğini anlatarak sürer gider. Hikayenin çoğunda balık avlama, tavşan yakalama, yumurta toplama sahneleri anlatılır ve karakterler bize daha çok açıklanır. Haritada Bir Nokta: Bu hikayede yazar söz konusu karakter üzerinden deniz aşkını, özlemini anlatır. Odasına astığı haritada ve her gördüğü haritada denizi arar, bulur ve hep denizde olmak ister. Bir Kaya Parçası Gibi: Yine bir deniz hikayesi, deniz yolculuğu ve Van Gogh resimlerini andıran gökyüzü, tabiat görüntüsü eşliğinde balık avı. Hişt, Hişt!.. Kuşlar, ağaçlar, toprak, su ve her şey... Doğa bize sesleniyor, Hişt, Hişt!.. duyuyor musun beni? diyor. Dülger Balığının Ölümü: Sait Faik, bu hikayesinde sadece bir balık olan dülgerin ölüm sırasında ve sonrasındaki hareketlerini gözlemleyip betimlemiştir. Çok basit bir konu olarak görünse de Sait Faik’in Betimlemeleri, hayalimizde o balığın çırpınışlarını, rengini, güneş batarkenki manzarayı gerçekten canladırarak hikayeyi somut bir forma sokmuş. En basit görünen şeylere bile başka bir gözle bakmıştır Sait Faik. Başlangıç/Bitiş: 11 Temmuz Cumartesi 12 Temmuz Pazar-2026 Alıntılar yorumlarda...

zelda_ 2 weeks ago

Madımak: Carina'nın Günlüğü

Ulaş Bahadır

7 Gönderi

●Ordan bundan duyduğum ama tam olarak ne olduğunu, nasıl olduğunu bilmediğim Türkiye'nin korkunç olaylarından biri olan "Madımak Katliam"ını anlatan bu filmi tesadüfen YouTube da görüp izledim. Film genel olarak pek iyi değildi, oyunculuklar kötüydü, her şey çok üstünkörü yapılmıştı ama…devamı

zelda_ 2 weeks ago

Bir Adam Girdi Şehre Koşarak

Tarık Tufan

3 Gönderi

●Tarık Tufan'ın Bir Adam Girdi Şehre Koşarak kitabı klasik anlamda bir hikâye kitabı değil. Yayınevleri bazen bunu "öykü" olarak tanıtsa da kitap, deneme, şehir yazıları, kısa anlatılar ve edebi düşüncelerin iç içe geçtiği bir metin. Bir olay örgüsü ya da…devamı●Tarık Tufan'ın Bir Adam Girdi Şehre Koşarak kitabı klasik anlamda bir hikâye kitabı değil. Yayınevleri bazen bunu "öykü" olarak tanıtsa da kitap, deneme, şehir yazıları, kısa anlatılar ve edebi düşüncelerin iç içe geçtiği bir metin. Bir olay örgüsü ya da başı-sonu belli hikâyeler bekleyen okur bu yüzden şaşırabiliyor. (Kitap bana göre bir hikaye kitabı gibi gelmedi, daha çok deneme gibi geldi ve bunu merak edip internetten araştırınca böyle bir sonuç çıktı. Mantıklı geldi) Kitapta tek bir kahraman ya da tek bir olay yoktur. Tarık Tufan, şehirde yaşayan insanların yalnızlığını, yoksulluğunu, aşklarını, kaybettiklerini ve inançlarını anlatırken sürekli düşünceler arasında dolaşır. Bir sayfada yaşlı bir adamdan söz ederken, birkaç sayfa sonra Kudüs'e, ardından çocukluğa, sonra da bir filme veya romana geçebilir. (Birkaç yazardan, kitaptan, filmden bahsediyor yer yer ve ben böyle kitaplardan çok hoşlanırım, başka pencereler açarlar bana) En önemli temalar şunlardır: Modern şehirde yalnızlaşan insan. Merhametin ve iyiliğin giderek kaybolması. Yoksullar, görünmeyen insanlar ve "şehrin ötekileri". Aşkın insanı ayakta tutan ama aynı zamanda yaralayan tarafı. İnanç, vicdan ve umut. Kitabın adı neden böyle? Kitabın adı Kur'an-ı Kerim'de geçen şu olaya gönderme yapar: "Şehrin öbür ucundan bir adam koşarak geldi..." Bu kişi, halkını hakikate çağırmak için koşan Habib-i Neccar olarak bilinir. Tarık Tufan bu kıssayı günümüze taşır ve aslında şunu sorar: "Bugün bizim şehrimize de bizi uyandıracak, merhameti hatırlatacak biri koşarak gelse ne olurdu?" Yani kitaptaki "koşan adam", tek bir kişi değil; vicdanın, iyiliğin ve hakikatin sembolüdür. Yazarın 'ilk söz' kısmında söyledikleri tam olarak kitabı özetliyor aslında. İlk söz kısmından sonra kitap "Anna" şiiri ile başlıyor ve sonu da yazarın duası ile bitiyor. Yazarın okuduğum ilk kitabı, arada dönüp okunacak bir kitap gibi geldi bana. Güzeldi. İLK SÖZ Yakama yapan cümleleri yazdm. Bir cümle insanın yakasına yapışır mı demeyin, yapışır. Gördüklerimi, hatrladıklarmı, sayıkladklarmı, unuttuğumu sandıklarımı, gözlerimi kapatır kapatmaz zihnime üşüşenleri yazdm. Aklıma ilk geldikleri halleriyle yazdım cümleleri. Bir küçük gazete haberini, bir film sahnesini, yolda gördüğüm insanları yazdım. Çoktan kabuk bağladığını düşandüğüm yaralarım vardı Yanılmışım. Yazmaya başlayınca onlar da bir bir sızlamaya ve bazen de kanamaya başladı. En çok tekrarladıklarım, en çok ihtiyaç duyduklarımdır. Bundan öte bir amacm yok. KİTAPTAN BİRKAÇ ALINTI: "Biz her şeye, esirgeyen ve bağışlayan, çokça esirgeyen ve çokça bağışlayan, hep esirgeyen ve hep bağışlayan Rabbin adyla başlayan adamlarız Anna."(11.s) "Şehrin en uzak ucundan bir adam koşarak geldi ve "Ey kavmim!" dedi, "Bu elçilere uyun! Sizden hiçbir karşılık beklemeyen ve kendileri doğru yolda olan bu kimselere uyun!" Kur'an - Yasin Suresi, 20-21 (13.s) "Tanrım, bir projem yok! Az önce fark ettim, tek bir projem bile yok."(21.s) "Çocuklar birbirlerini topa vurmalarından, saklambaçta gizledikleri yerlerden, hzlı koşmalarndan, misketlerinden, spor ayakkablarndan tanırlar."(24.s) "Para terörizmi yürüten dünya bankacıları, krallardan ve maraşellerden daha güçlüdür" diyor Eduardo Galeano. "Roma'daki Papa'dan bile daha güçlü. Onlar ellerini asla kirletmezler. Kimseyi öldürmezler; yalnzca gösteriye alkış tutmakla yetinirler."(25.s) "Kapitalizm, insanlarn birbirlerine merhamet duymasını engelleyebilmek için yüzyüze iletişim yerine kurumsal kimliklerin iletişimini önceliyor. Merhamet, modern ekonomik ilişkilerde en büyük günahlardan biri. Bir hesap hatasından veya stratejik yanlışlardan geri dönmek mümkün. Oysa merhamet geri dönülemez bir zaaftr artık" (27.s) "Bir keresinde ölmüştüm."(31.s) "Modern hayat; otomatik, mekanik, tekdüze, tek sesli, naylon, kokusuz, steril, tek frekanslı aşklar dayatıyor hepimize."(37.s) "Bir şey yapman gerekmez kötülük etmeleri için, dedim. İnsanın kötülük yapmak için sebebe ihtiyacı yoktur."(44.s) "Artık dünyanın neresinde bir çocuk ölürse orası Gazze'dir"(52.s) "Modern akıl, Tanrı'yı hesaplanabilir bir obje haline dönüştürme çabası içinde."(57.) "Bir adamın, saçlarından tuttuğu kadını sürükleyerek götürmesi gözlerimin önünden hiç gitmiyor."(71.s) "Yazmak, Kafka'nın hayatla arasındaki derin uçurumu kaldırmaya yetmiyordu."(75.s) (Yazar Kafka'yı seviyor sanırım, sık sık ona ve yazdıklarına değinmiş bu kitabında.) "Uzunca bir zaman, karşılaştığım ve karşılaşabileceğim her soru için bir cevabım olmasını önemsedim. Şimdi kendime ait soruların varlığıyla yetinmeyi öreniyorum. Anlyorum ki bu dünya, cevap verebileceğim türde açık ve anlaşılır sorular barındırmıyor. Vazgeçtim cevaplardan."(80.s) "Karmakarışık bir ruhumuz var, plastik duyarlılıklar arasında yolunu kaybetmiş."(122.s) 10 Temmuz Cuma-2026